OFS नंतर बाजाराची प्रतिक्रिया आणि मूल्यांकन
OFS पूर्ण झाल्यानंतर, BHEL चे शेअर्स 0.84% नी वधारून ₹257.85 वर पोहोचले. याआधीच्या चार दिवसांत शेअरमध्ये 7% ची घसरण झाली होती, जी सरकारच्या हिस्सेदारी विक्रीच्या घोषणेनंतर झाली होती. सरकारने 5% इक्विटी म्हणजेच 17.42 कोटी शेअर्स ₹4,470 कोटी मध्ये विकले, प्रति शेअर सरासरी किंमत ₹256.59 होती. या व्यवहारानंतर सरकारचा कंपनीतील हिस्सा 63.17% वरून 58.17% झाला आहे. BHEL चे सध्याचे मार्केट कॅप अंदाजे ₹89,800 कोटी आहे.
JM Financial आणि ICICI Securities सारख्या ब्रोकरेज कंपन्यांनी FY25 ते FY28 दरम्यान महसूल (Revenue) आणि नफ्यात (Profit) मोठी वाढ अपेक्षित आहे, असे म्हटले आहे. मात्र, शेअरची सध्याची व्हॅल्युएशन (Valuation) थोडी गुंतागुंतीची आहे. BHEL सध्या FY28 च्या अंदाजित कमाईवर 23x फॉरवर्ड P/E वर ट्रेड करत आहे. याउलट, काही मागील १२ महिन्यांच्या (TTM) P/E चा आकडा 109x ते 138x पेक्षा जास्त आहे, जो काही डेटा प्रोव्हायडर्सनी निगेटिव्ह (Negative) दाखवला आहे. तुलनेसाठी, Larsen & Toubro चा TTM P/E अंदाजे 35.29x, NTPC चा 13.7x ते 22.16x आणि Power Grid Corporation चा 15.0x आहे.
क्षेत्रातील सकारात्मकता आणि मजबूत ऑर्डर बुक
याचवेळी, BHEL ला भारताच्या नवीन राष्ट्रीय वीज धोरणाचा (National Electricity Policy - NEP 2026) मोठा फायदा होण्याची शक्यता आहे. या धोरणाअंतर्गत 2030 पर्यंत प्रति व्यक्ती वीज वापर 2,000 kWh पर्यंत वाढवण्याचे आणि 2047 पर्यंत 4,000 kWh पर्यंत नेण्याचे उद्दिष्ट आहे. तसेच, रिन्यूएबल एनर्जी (Renewable Energy) आणि अणुऊर्जेचा (Nuclear Power) विस्तार करण्यावर भर दिला जात आहे. या सर्व योजनांसाठी 2032 पर्यंत पॉवर सेक्टरमध्ये तब्बल ₹50 लाख कोटी गुंतवणुकीची गरज भासेल. BHEL चा ऑर्डर बुक ₹2.23 ट्रिलियन इतका मजबूत आहे, ज्यापैकी 80% काम पॉवर सेगमेंटमधील आहे. चालू आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या ९ महिन्यांत ₹45,900 कोटी चे नवीन ऑर्डर्स मिळाले आहेत आणि NTPC च्या ₹35,000 कोटी च्या प्रोजेक्ट्समध्ये BHEL सर्वात स्वस्त बोली (L-1) लावणारी कंपनी ठरली आहे.
विश्लेषकांची भिन्न मते आणि तांत्रिक निर्देशक
विश्लेषकांमध्ये BHEL च्या भविष्याबद्दल मतभेद आहेत. JM Financial आणि ICICI Securities ने 'Buy' रेटिंगसह अनुक्रमे ₹355 आणि ₹343 चे टार्गेट प्राईस दिले आहेत. Morgan Stanley ने 'Overweight' रेटिंग ठेवत ₹304 चे टार्गेट दिले आहे आणि किंमतीतील घसरणीवर शेअर खरेदीचा सल्ला दिला आहे. मात्र, Kotak Institutional Equities ने 'Sell' रेटिंग देत टार्गेट ₹120 ठेवले आहे, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांमध्ये सावधगिरीचे वातावरण आहे. तांत्रिक निर्देशक (Technical Indicators) जसे की RSI (Relative Strength Index) 35-45 च्या दरम्यान फिरत आहेत, जे काही विश्लेषकांनुसार 'Sell' किंवा 'Neutral' स्थिती दर्शवतात.
चिंताजनक मुद्दे: मूल्यांकन, अंमलबजावणी आणि धोरणात्मक जोखीम
शेअरच्या मूल्यांकनावर (Valuation) प्रश्नचिन्ह उभे राहत आहे. TTM P/E चा उच्च आकडा आणि काही ठिकाणी नकारात्मक कमाई (Earnings) याबद्दल चिंता व्यक्त केली जात आहे. यासाठी कंपनीला FY28 पर्यंत EBITDA मार्जिन 4.4% वरून 10.7% पर्यंत वाढवावे लागेल. कंपनीच्या कार्यक्षमतेवर (Execution) देखील प्रश्नचिन्ह आहे. भूतकाळातील सरकारी धोरणांतील बदल आणि नवीन धोरणांतील संभाव्य बदल यामुळे प्रकल्पांच्या अंमलबजावणीत अडथळे येऊ शकतात. कंपनीची विक्री वाढ (Sales Growth) मागील पाच वर्षांपासून कमी आहे आणि मागील तीन वर्षांतील Return on Equity देखील कमी राहिले आहे.
भविष्यातील वाटचाल
सरकारी हिस्सेदारीची विक्री (OFS) आणि सरकारचे डिसइन्व्हेस्टमेंट (Disinvestment) कार्यक्रम हे सार्वजनिक हिस्सेदारी वाढवण्याचे आणि कॉर्पोरेट गव्हर्नन्स (Corporate Governance) सुधारण्याचे संकेत आहेत. BHEL चे भविष्य हे मोठ्या ऑर्डर बुकचे वेळेवर अंमलबजावणी आणि नफा मिळवण्याच्या क्षमतेवर अवलंबून असेल. भारताच्या ऊर्जा संक्रमण (Energy Transition) आणि पायाभूत सुविधा (Infrastructure) विकासाच्या महत्त्वाकांक्षी योजनांमध्ये BHEL ची भूमिका महत्त्वाची ठरू शकते. विश्लेषकांचे एकत्रित टार्गेट ₹254 ते ₹370 पर्यंत आहे, तर काही जणांचे अंदाज यापेक्षाही जास्त आहेत. पुढील काळात नवीन ऑर्डर्स, मार्जिनमध्ये वाढ आणि प्रकल्पांची यशस्वी अंमलबजावणी यावर बाजार लक्ष ठेवून असेल.