मलेरिया लस उत्पादनाला गती!
सीरम इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडिया (SII) ने ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या R78C मलेरिया लस उमेदवारासाठी (vaccine candidate) परवाना (license) मिळवला आहे. या करारामुळे SII आपली प्रचंड उत्पादन क्षमता वापरून या नवीन लसीचे मोठ्या प्रमाणावर उत्पादन करू शकेल. या भागीदारीचा मुख्य उद्देश जागतिक स्तरावर मलेरिया विरोधातील लढ्याला अधिक बळ देणे आणि आवश्यक असलेल्या ठिकाणी परवडणाऱ्या दरात लस उपलब्ध करून देणे हा आहे.
SII ची उत्पादन शक्ती
SII ही जगातील सर्वात मोठी लस उत्पादक कंपनी आहे. दरवर्षी 1.5 अब्ज डोस पेक्षा जास्त लसींचे उत्पादन करण्याची क्षमता SII मध्ये आहे. आता R78C लस उमेदवाराचे उत्पादन वाढवण्यासाठी SII आपल्या अनुभवाचा आणि क्षमतेचा वापर करेल. केवळ संशोधन प्रकल्पांना प्रत्यक्षात आणण्यासाठी आणि त्यांना जगभरात पोहोचवण्यासाठी SII ची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची ठरणार आहे. SII ची एंड-टू-एंड मॅन्युफॅक्चरिंग आणि डिस्ट्रिब्युशनमधील ताकद, विशेषतः कमी आणि मध्यम उत्पन्न असलेल्या देशांमध्ये, योग्य प्रवेश सुनिश्चित करण्यासाठी महत्त्वपूर्ण आहे. परवडणाऱ्या आणि मोठ्या प्रमाणावर पुरवठा हे जागतिक आरोग्य प्रयत्नांसाठी अत्यावश्यक आहे.
R78C लसीची रचना
R78C ही लस मलेरिया परजीवी (Plasmodium falciparum) च्या जीवनचक्रातील अनेक टप्प्यांवर हल्ला करण्यासाठी डिझाइन केली गेली आहे. यासाठी RIPR आणि CyPRA या दोन वेगळ्या अँटीजेन्सचा (antigens) वापर केला जाईल. अनेक टप्प्यांवर हल्ला करण्याच्या या डिझाइनमुळे, सिंगल-स्टेज लसींच्या तुलनेत अधिक मजबूत आणि दीर्घकाळ टिकणारी रोगप्रतिकारशक्ती (immune response) निर्माण होण्याचा अंदाज आहे. सध्याच्या RTS,S सारख्या लसींची परिणामकारकता मध्यम आहे आणि त्यांना अनेक डोस लागतात, तसेच कालांतराने रोगप्रतिकारशक्ती कमी होऊ शकते. R21/Matrix-M सारखी नवीन औषधे अधिक प्रभावी दिसत असली तरी, दीर्घकालीन संरक्षणाबाबत त्यांनाही आव्हानांचा सामना करावा लागत आहे. R78C लसीची परजीवीवर अनेक बाजूंनी हल्ला करण्याची रणनीती या समस्यांवर मात करू शकते.
मलेरियाचे जागतिक आव्हान
मलेरिया आजही एक गंभीर जागतिक आरोग्य समस्या आहे. दरवर्षी लाखो लोकांचा, विशेषतः उप-सहारा आफ्रिकेतील मुलांचा या आजाराने मृत्यू होतो. त्यामुळे प्रभावी उपचारांची मोठी गरज आहे. जागतिक आरोग्य संस्थांकडून मलेरिया नियंत्रणासाठी मोठे निधी दिले जात असले तरी, सातत्यपूर्ण निधी मिळणे हे एक आव्हान आहे, ज्यामुळे कार्यक्षम आणि परवडणाऱ्या उपायांची गरज अधोरेखित होते. दीर्घकालीन नियंत्रणासाठी आणि अंतिम निर्मूलनासाठी अत्यंत प्रभावी लसींना आवश्यक मानले जाते. ऑक्सफर्ड आणि SII मधील ही भागीदारी, मोठ्या प्रमाणावर उत्पादन करता येणारी आणि परवडणारी लस गरजूंपर्यंत पोहोचवण्याचे ध्येय ठेवून या गरजेला थेट संबोधित करते.
पुढील वाटचाल
या परवाना करारामुळे R78C चा विकास आणि संभाव्य व्यावसायिकरण (commercialization) मोठ्या स्तरावर होण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. लसीच्या प्रगतीला गती देण्यासाठी आणि कठोर क्लिनिकल चाचण्या पूर्ण करण्यावर तात्काळ लक्ष केंद्रित केले जाईल. क्लिनिकल चाचण्यांमधील सकारात्मक निकाल जगभरात गुंतवणूक आकर्षित करण्यासाठी आणि वितरण करार सुरक्षित करण्यासाठी महत्त्वाचे ठरतील. या करारामुळे संसर्गजन्य रोग लस बाजारात SII ची भूमिका अधिक मजबूत झाली आहे.
