बंगळुरूमधील बायो-टेक्नोलॉजी स्टार्टअप Mandrake Bio ने Activate आणि Antler च्या नेतृत्वाखाली ₹16 कोटींची प्री-सीड फंडिंग मिळवली आहे. हे स्टार्टअप आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) वापरून शेती आणि आरोग्य क्षेत्रासाठी नवीन जीन-एडिटिंग एन्झाईम्स (gene-editing enzymes) तयार करणार आहे. मात्र, हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की कंपनी सध्या संशोधन टप्प्यात आहे आणि अजून कोणताही महसूल (revenue) मिळवत नाहीये.
बंगळुरूमधील आघाडीची बायो-टेक्नोलॉजी स्टार्टअप कंपनी Mandrake Bio ने नुकतीच ₹16 कोटींची प्री-सीड फंडिंग फेरी पूर्ण केली आहे. व्हेंचर कॅपिटल फर्म्स Activate आणि Antler यांनी या फेरीत सह-नेतृत्व केले, ज्यात Spectrum Impact, DeVC आणि इतर एंजल गुंतवणूकदारांचाही सहभाग होता. या निधीमुळे कंपनीला आता कॉम्प्युटेशनल डिझाइन (computational design) पासून आपल्या स्वतःच्या जीन-एडिटिंग एन्झाईम्सच्या प्रत्यक्ष चाचणीसाठी (physical testing) पुढे जाण्यास मदत होईल.
AI-आधारित एन्झाईम विकास
CRISPR-Cas9 सारख्या पारंपरिक जीन-एडिटिंग पद्धतींमध्ये बदल करण्याऐवजी, Mandrake Bio आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) आणि प्रोटीन डिझाइन तंत्रज्ञानाचा वापर करून नवीन एन्झाईम्स तयार करण्यावर लक्ष केंद्रित करत आहे. कॉम्प्युटेशनली प्रोग्राम केलेल्या एन्झाईम्सद्वारे, कंपनी उच्च विशिष्टता (higher specificity) आणि चांगली कार्यक्षमता (better performance) मिळवण्याची अपेक्षा करत आहे. नैसर्गिक एन्झाईम्समधील मर्यादांवर मात करण्यासाठी, 'डी नोव्हो डिझाइन' (de novo design) - म्हणजेच जैविक संरचनांची नव्याने निर्मिती करणे - हे बायोटेक क्षेत्रातील एक उदयोन्मुख क्षेत्र आहे.
शेतीवर धोरणात्मक लक्ष
कंपनीने आपल्या तंत्रज्ञानासाठी दोन मुख्य बाजारपेठा ओळखल्या आहेत: शेती आणि मानवी उपचार (human therapeutics). सध्या शेती क्षेत्राला प्राधान्य दिले जात आहे. हवामान बदलांना तोंड देण्यासाठी अधिक लवचिक पिके (crops with higher resilience) विकसित करण्यात मदत करणारी एन्झाईम्स तयार करण्याचे कंपनीचे उद्दिष्ट आहे, ज्यामुळे रासायनिक खते आणि कीटकनाशकांवरील अवलंबित्व कमी होऊ शकते. व्यावसायिक मॉडेलच्या दृष्टीने, Mandrake Bio स्वतः ग्राहक-केंद्रित उत्पादने थेट विकण्याऐवजी, आपल्या मालकीच्या एन्झाईम डिझाइनला प्रस्थापित सीड (seed) आणि थेरप्युटिक कंपन्यांना परवाना (license) देणारी तंत्रज्ञान विकासक म्हणून काम करण्याचा मानस आहे.
कार्यान्वयन धोके आणि भविष्यातील टप्पे
गुंतवणूकदारांनी हे लक्षात घेणे आवश्यक आहे की Mandrake Bio सध्या महसूल-पूर्व (pre-revenue) कंपनी असून विकासाच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात आहे. कंपनी पुढील दोन महिन्यांत आपल्या सुरुवातीच्या प्रयोगशाळा डिझाइनची पडताळणी (validate) करण्याची योजना आखत आहे. ही पडताळणी प्रक्रिया एक महत्त्वाचा टप्पा आहे, कारण AI-निर्मित मॉडेल्सची व्यवहार्यता (feasibility) सिद्ध करण्यासाठी वास्तविक प्रयोगशाळेतील डेटा (real-world laboratory data) आवश्यक आहे. सध्या, कंपनी आठ लोकांच्या छोट्या टीमसह कार्यरत आहे. नुकतेच उभारलेले निधी टीमचा विस्तार करण्यासाठी, AI प्लॅटफॉर्मसाठी संगणकीय पायाभूत सुविधांमध्ये (compute infrastructure) गुंतवणूक करण्यासाठी आणि प्रयोगशाळेतील संशोधनाच्या (wet-lab research) उच्च खर्चासाठी वापरले जातील. कंपनीचे भविष्य आणि अतिरिक्त निधी मिळवण्याची क्षमता ही आगामी प्रयोगशाळा चाचण्यांच्या यशावर आणि त्यानंतर उद्योग भागीदारांशी व्यावसायिक करार (commercial partnerships) करण्याच्या क्षमतेवर अवलंबून असेल. पुढील महत्त्वपूर्ण अपडेट म्हणजे प्रयोगशाळा पडताळणीचे निकाल, जे एन्झाईम उमेदवारांच्या व्यापारीकरणाच्या दिशेने कंपनीची प्रगती निश्चित करतील.