प्रेगाबालिनच्या विक्रीवर आता कडक नियम
भारतीय सरकारने प्रेगाबालिन (Pregabalin) या औषधाला ड्रग्स रूल्स, १९४५ च्या शेड्यूल H1 मध्ये समाविष्ट केले आहे. वाढत्या गैरवापराला आळा घालण्यासाठी हे एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे. प्रेगाबालिनचा वापर सामान्यतः नसांचे दुखणे आणि फिट्स (seizures) यांसारख्या आजारांवर केला जातो. मात्र, या औषधाचे शामक (sedative) आणि उत्साहवर्धक (euphoric) गुणधर्म तरुणांमध्ये गैरवापराचे कारण ठरत आहेत. ड्रग्स टेक्निकल ॲडव्हायझरी बोर्ड आणि राज्य सरकारांच्या सूचनांनंतर हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
फार्मसींसाठी नवीन नियम आणि दंडात्मक कारवाई
शेड्यूल H1 अंतर्गत, आता प्रेगाबालिन डॉक्टरांच्या प्रिस्क्रिप्शनशिवाय विकता येणार नाही. फार्मसींना प्रत्येक विक्रीची नोंद ठेवणे आणि प्रिस्क्रिप्शनची खात्री करणे बंधनकारक आहे. नवीन पॅकेजिंगवर लाल रंगाचे 'Rx' चिन्ह आणि 'Schedule H1 Drug Warning' असा स्पष्ट उल्लेख असेल. उत्पादक, घाऊक विक्रेते, वितरक आणि फार्मसिस्ट यांनी या नवीन नियमांचे त्वरित पालन करावे, असे आरोग्य मंत्रालयाने स्पष्ट केले आहे. प्रिस्क्रिप्शनशिवाय औषध विकणे किंवा नोंदी न ठेवणे यांसारख्या नियमांचे उल्लंघन झाल्यास, ड्रग्स अँड कॉस्मेटिक्स ॲक्ट, १९४० अंतर्गत कडक कारवाई आणि दंड आकारला जाईल.
प्रिस्क्रिप्शन औषधांच्या गैरवापराला आळा घालण्याचा प्रयत्न
या नियामक बदलामुळे प्रेगाबालिनच्या अवैध विक्री आणि गैरवापरावर नियंत्रण ठेवणे शक्य होईल. पंजाब अन्न आणि औषध प्रशासनासारख्या संस्थांनी यापूर्वीच प्रेगाबालिनच्या व्यसनाधीनतेमुळे होणाऱ्या गंभीर आरोग्य समस्या आणि अवैध साठवणुकीवर प्रकाश टाकला होता. या कारवाईमुळे अवैध औषध तस्करीला आळा बसण्यास आणि नागरिकांचे आरोग्य सुरक्षित ठेवण्यास मदत होईल. इतर देशही अशा संभाव्य गैरवापर असलेल्या औषधांवर नियंत्रण वाढवत आहेत, ज्यामुळे कायदेशीर रुग्णांना औषध मिळावे आणि गैरवापर टाळता यावा, असा समतोल साधण्याचे आव्हान नियामकांसमोर आहे.
