भारतीय फार्माची कमाल! देशांतर्गत मागणीने उसळी, पण US मधील आव्हाने आणि खर्च वाढीची चिंता

देशांतर्गत मागणीचा मजबूत आधार

आर्थिक वर्ष 2026 च्या चौथ्या तिमाहीत (मार्च अखेर) भारतीय फार्मा मार्केटमध्ये 10.5% ची वाढ नोंदवली गेली. मागील पाच तिमाहींमधील ही सर्वोत्तम तिमाही कामगिरी आहे, सोबतच व्हॉल्यूम ग्रोथ (Volume Growth) 1.7% ने सुधारली आहे.

कार्डियाक (Cardiac) आणि डायबिटीस (Anti-diabetic) सारख्या जुनाट आजारांवरील उपचारांमध्ये (Chronic Therapies) स्थानिक मागणी विशेषतः मजबूत आहे. विश्लेषकांच्या मते, प्रमुख कंपन्यांसाठी ही वाढ वार्षिक 12% पर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे. ही मजबूत देशांतर्गत मागणी US मधील महसुलातील संभाव्य घसरणीला एक महत्त्वाचा पर्याय ठरत आहे, असे कोटक इन्स्टिट्यूशनल इक्विटीज (Kotak Institutional Equities) आणि नुवामा इन्स्टिट्यूशनल इक्विटीज (Nuvama Institutional Equities) च्या विश्लेषकांनी म्हटले आहे.

Dr. Reddy's Laboratories, Sun Pharmaceutical Industries, आणि Cipla Ltd सारख्या प्रमुख कंपन्या या वाढीचे नेतृत्व करतील अशी अपेक्षा आहे.

US बाजारात महसुलात घट अपेक्षित

प्रमुख भारतीय औषध निर्मात्यांना मार्च 2026 च्या तिमाहीत US मधील महसुलात घट अपेक्षित आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे कॅन्सरवरील (Cancer) महत्त्वाच्या औषध 'Revlimid' च्या जेनेरिक (Generic) आवृत्तीच्या पेटंटची (Patent) मुदत संपणे.

जानेवारी 2026 मध्ये पेटंटची मुदत संपल्यामुळे, Dr. Reddy's, Cipla आणि Sun Pharma सारख्या कंपन्यांसाठी Revlimid च्या विक्रीवर परिणाम होईल. इंडिया रेटिंग्स अँड रिसर्च (India Ratings and Research) च्या विश्लेषकांनी अंदाज व्यक्त केला आहे की यामुळे FY2026 मध्ये US मधील वाढ FY2025 मधील सुमारे 10% वरून 3-5% पर्यंत मंदावेल.

Revlimid मधून मिळणारे मोठे उत्पन्न आणि नफा भरून काढण्यासाठी, कंपन्यांना नवीन औषधे लॉन्च करणे आणि त्यांच्या पाइपलाइनचा विकास करणे आवश्यक आहे.

भू-राजकीय तणाव आणि वाढता खर्च

US बाजारातील आव्हानांव्यतिरिक्त, वाढत्या भू-राजकीय तणावामुळे, विशेषतः इराणमधील संघर्षामुळे, जागतिक फार्मास्युटिकल पुरवठा साखळीवर (Supply Chains) ताण आला आहे.

शिपिंग आणि पेट्रोकेमिकल पुरवठ्यातील व्यत्ययांमुळे ऍक्टिव्ह फार्मास्युटिकल इंग्रिडिएंट्स (APIs) आणि कच्च्या मालाच्या (Raw Materials) किमतीत मोठी वाढ झाली आहे. डिसेंबर 2025 पासून काही घटकांच्या किमती 26% ते 100% पर्यंत वाढल्या आहेत. मिथेनॉल (Methanol) पुरवठा विशेष चिंतेचा विषय आहे.

कंपन्यांकडे सहसा पुरेसा साठा असला तरी, पुरवठा साखळीतील दीर्घकालीन समस्या लॉजिस्टिक्स खर्च (Logistics Costs) वाढवू शकतात आणि उत्पादनावर परिणाम करू शकतात. कच्च्या तेलाच्या शुद्धीकरणातील व्यत्यय देखील फार्मा व्हॅल्यू चेनवर परिणाम करू शकतात.

मूल्यांकन आणि नफ्यावरील परिणाम

गेल्या वर्षभरात Nifty Pharma इंडेक्सने Nifty 50 पेक्षा चांगली कामगिरी केली आहे, Nifty Pharma ने सुमारे 48% परतावा दिला, तर Nifty 50 ने 26% परतावा दिला.

सध्या, Nifty Pharma चा P/E रेशो 33.28 आहे, तर BSE Healthcare चा अंदाजित P/E सुमारे 24x आहे. प्रमुख कंपन्यांमध्ये, Dr. Reddy's Laboratories चा P/E सुमारे 17.09x, Cipla चा सुमारे 21.66x, आणि Torrent Pharmaceuticals चा 60.00x आहे.

देशांतर्गत मागणी मजबूत असूनही, US मधील किमतीतील घट आणि कामकाजातील आव्हानांमुळे (Operational Challenges) EBITDA मार्जिन (EBITDA Margins) Q4 FY26 मध्ये 1.78 टक्क्यांनी कमी होऊन 23.1% पर्यंत खाली येण्याची शक्यता आहे.

भविष्यातील दृष्टीकोन

FY2026 साठी भारतीय औषध निर्मात्यांच्या महसुलात 7-10% वाढ अपेक्षित आहे, ज्यामध्ये देशांतर्गत विक्रीचा मोठा वाटा असेल. मात्र, नफ्यावर (Profitability) दबाव राहील, ज्यामुळे Q4 FY26 मध्ये निव्वळ नफ्यात (Net Profit) 6% घट आणि EBITDA वाढीमध्ये केवळ 3% वाढ अपेक्षित आहे, असे नुवामा इन्स्टिट्यूशनल इक्विटीजचे म्हणणे आहे.

जागतिक बदलांशी जुळवून घेणे, कच्च्या मालाच्या किमती व्यवस्थापित करणे, देशांतर्गत ताकद वापरणे आणि US बाजारातील आव्हानांना धोरणात्मकपणे सामोरे जाणे हे Dr. Reddy's, Sun Pharma, Cipla, Torrent Pharma आणि Lupin सारख्या कंपन्यांसाठी यशाचे महत्त्वाचे घटक ठरतील.