ऑगस्ट २०२६ मध्ये सौदी अरेबियाचे कच्चे तेल उत्पादन घसरून **६.२३८ दशलक्ष बॅरल प्रति दिवस** इतके झाले आहे. समुद्रातील व्यापार मार्गांवर झालेल्या व्यत्ययामुळे जागतिक पुरवठा विस्कळीत झाला असून, त्याचा थेट फटका भारताच्या महागाईवर आणि आयात बिलावर बसण्याची शक्यता आहे.
उत्पादनातील मोठी घसरण
ऑगस्ट २०२६ मध्ये सौदी अरेबियाचे कच्चे तेल उत्पादन ६.२३८ दशलक्ष बॅरल प्रति दिवस (Mbd) इतके नोंदवले गेले आहे, जे १९९० नंतरची सर्वात निच्चांकी पातळी आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील भू-राजकीय तणावामुळे लाल समुद्र (Red Sea) आणि होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील (Strait of Hormuz) तेल वाहतुकीवर गंभीर परिणाम झाला आहे. यामुळे उत्पादनात थेट १.९ दशलक्ष बॅरल प्रति दिवस इतकी मोठी घट झाली आहे.
जागतिक बाजारावर परिणाम
टँकर-ट्रॅकिंग डेटानुसार, सौदीची निर्यात एक तृतीयांशने घसरून ३ दशलक्ष बॅरल प्रति दिवस झाली आहे. बाजारपेठेतील कमतरता भरून काढण्यासाठी सौदी अरेबिया सध्या आपल्या साठ्यातील (Inventories) तेल वापरून ७.१२२ दशलक्ष बॅरल प्रति दिवस इतका पुरवठा टिकवून ठेवण्याचा प्रयत्न करत आहे. मात्र, हा साठा तात्पुरता असून, पुरवठा साखळीतील अडथळे कायम राहिल्यास जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमती वधारण्याची भीती आहे.
भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी धोक्याची घंटा
भारताच्या अर्थव्यवस्थेसाठी हे संकट महत्त्वाचे आहे:
- आयात बिल आणि महागाई: कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे भारताचे आयात बिल वाढेल, ज्याचा दबाव रुपयावर येईल आणि देशांतर्गत महागाई वाढू शकते.
- शेअर बाजारावरील परिणाम: अपस्ट्रीम कंपन्या जसे की ONGC आणि Oil India यांना वाढत्या किमतींचा फायदा होऊ शकतो. मात्र, IOCL, BPCL आणि HPCL यांसारख्या तेल विपणन कंपन्यांवर मार्जिनचा दबाव वाढू शकतो. तसेच विमान वाहतूक आणि केमिकल क्षेत्रातील कंपन्यांच्या खर्चामध्ये वाढ होण्याची शक्यता आहे.
आगामी काळात सौदी अरेबिया निर्यात पुन्हा सुरळीत करू शकेल का आणि OPEC+ ची पुढील रणनीती काय असेल, यावर गुंतवणूकदारांचे लक्ष केंद्रित असेल.