नफ्यात विक्रमी वाढ
या संघर्षाचा थेट परिणाम जागतिक ऊर्जा बाजारावर झाला आहे. मार्च महिन्यात, टॉप 100 ऊर्जा कंपन्यांनी एकत्रितपणे अंदाजे $23 अब्ज डॉलर्सचा अतिरिक्त नफा कमावला. म्हणजेच, प्रत्येक तासाला $30 Million हून अधिकचा नफा! या काळात ब्रेंट क्रूड (Brent Crude) चे दर सरासरी $103 प्रति बॅरल पर्यंत पोहोचले, तर तिमाहीच्या अखेरीस ते $118 पर्यंत वाढले. विशेषतः होर्मुझ सामुद्रधुनीसारख्या (Strait of Hormuz) महत्त्वाच्या सागरी मार्गांवरील व्यत्ययांमुळे पुरवठ्याच्या (Supply) चिंता वाढल्या आणि दरांमध्ये ही तेजी आली.
कंपन्यांचा नफा
या वाढीव नफ्याचा मोठा वाटा सौदी अरामको (Saudi Aramco) सारख्या कंपन्यांना मिळण्याची शक्यता आहे. 2026 पर्यंत त्यांना $25.5 अब्ज डॉलर्सपर्यंतचा अतिरिक्त नफा होऊ शकतो. त्याचबरोबर, रशियातील गॅझप्रॉम (Gazprom), रोसनेफ्ट (Rosneft) आणि लुकोईल (Lukoil) यांसारख्या कंपन्यांनाही $23.9 अब्ज डॉलर्सचा एकत्रित अतिरिक्त नफा अपेक्षित आहे. या कंपन्यांची P/E रेशो (Price-to-Earnings Ratio) गुंतवणूकदारांचे विविध दृष्टिकोन दर्शवतात. सौदी अरामकोचा P/E रेशो सुमारे 16.56x आहे, तर रशियन कंपन्यांचा P/E रेशो 5x पेक्षा कमी आहे, जो उद्योग क्षेत्राच्या सरासरी 5.46x पेक्षा लक्षणीयरीत्या कमी आहे.
ग्राहक आणि 'विंडफॉल टॅक्स' चर्चा
या वाढत्या दरांचा सर्वसामान्य नागरिकांवर मोठा परिणाम होत आहे. मार्चमध्ये अमेरिकेत पेट्रोलचे दर $3.96 प्रति गॅलन आणि डिझेलचे दर $5.37 प्रति गॅलन झाले. यामुळे वाहतूक खर्च वाढला असून, अन्नधान्याच्या दरातही 3.1% वाढ होण्याचा अंदाज आहे. अमेरिकेत 'बिग ऑईल विंडफॉल प्रॉफिट्स टॅक्स' (Big Oil Windfall Profits Tax) लावण्याचा प्रस्ताव पुन्हा मांडण्यात आला आहे. युरोपियन देशही अशाच प्रकारच्या करांचा विचार करत आहेत. कंपन्यांनी युद्धासारख्या अस्थिरतेतून मिळवलेल्या प्रचंड नफ्याचा वापर नागरिकांवरील भार कमी करण्यासाठी करावा, अशी मागणी जोर धरत आहे.
पुढील आव्हाने
पुढील काळात, ऊर्जा क्षेत्रात नैसर्गिक वायू (Natural Gas) आणि एलएनजी (LNG) मध्ये वाढ अपेक्षित आहे. मात्र, कंपन्या नवीन गुंतवणूक करण्यापूर्वी जागतिक पुरवठा-मागणीतील (Supply-Demand) बदलांकडे लक्ष ठेवून आहेत. विंडफॉल टॅक्सची शक्यता आणि ग्राहकांवरील वाढता भार या कंपन्यांच्या भविष्यातील धोरणांवर परिणाम करेल.