मध्य प्रदेशातील पेट्रोल पंपांवर १६ ऑक्टोबरपासून **₹२,०००** पेक्षा जास्त रकमेचे UPI पेमेंट स्वीकारले जाणार नाही. मर्चंट डिस्काउंट रेट (MDR) च्या भुर्दंडामुळे डीलर्सनी हा निर्णय घेतला आहे.
MDR चा वाद नेमका काय?
मध्य प्रदेशातील पेट्रोल पंपांनी १६ ऑक्टोबरपासून डिजिटल व्यवहारांबाबत कठोर पावले उचलण्याचा निर्णय घेतला आहे. आता ₹२,००० पेक्षा जास्त रकमेचे व्यवहार करण्यासाठी ग्राहकांना UPI वापरता येणार नाही. याचे मुख्य कारण म्हणजे ०.४% इतका मर्चंट डिस्काउंट रेट (MDR) आहे. पेट्रोल विक्रेत्यांचे म्हणणे आहे की, त्यांच्या नफ्याचे प्रमाण अत्यंत कमी असल्याने, हा चार्ज देणे त्यांना परवडणारे नाही.
नफ्याला कात्री
पेट्रोल पंपांचे मार्जिन साधारणपणे ०.५% ते १% दरम्यान असते. अशा परिस्थितीत ०.४% MDR शुल्क कापले गेल्यास, कंपनीच्या नफ्यातील मोठा हिस्सा या शुल्कात जातो. सरकार डिजिटल इंडियाला प्रोत्साहन देत असले तरी, त्याचा आर्थिक भार व्यापाऱ्यांवर पडत असल्याने डीलर असोसिएशनने यातून सूट मिळावी अशी मागणी लावून धरली आहे.
कार्ड पेमेंट्स सुरू राहणार
ग्राहकांसाठी एक दिलासादायक बातमी म्हणजे, हा नियम केवळ UPI साठी लागू आहे. फिजिकल क्रेडिट कार्ड आणि डेबिट कार्डद्वारे होणारे पेमेंट्स पूर्वीप्रमाणेच सुरू राहणार आहेत. पेट्रोल पंपांच्या मते, कार्ड पेमेंट्सवर ज्याप्रमाणे शुल्क सवलत मिळते, त्याचप्रमाणे UPI ला देखील 'झिरो-चार्ज' फ्रेमवर्कमध्ये आणणे गरजेचे आहे.
येणाऱ्या काळात सरकार यावर काय भूमिका घेते, याकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले आहे. जर हा वाद मिटला नाही, तर इतर राज्यांमध्येही असे निर्बंध पाहायला मिळू शकतात.