ह्युस्टनस्थित स्टार्टअप Licube ने फ्युजन रिॲक्टर्ससाठी अत्यंत महत्त्वाच्या असलेल्या Lithium-6 च्या निर्मितीसाठी एक नवीन इलेक्ट्रोकेमिकल शुद्धीकरण पद्धत विकसित केली आहे. मात्र, गुंतवणूकदारांनी हे लक्षात घेणे गरजेचे आहे की Licube ही एक खाजगी कंपनी असून ती सध्या शेअर बाजारात लिस्टेड नाही.
ह्युस्टनस्थित डीप-टेक स्टार्टअप Licube सध्या 'TechCrunch Disrupt' स्टार्टअप बॅटलफील्डमध्ये चर्चेचा विषय ठरत आहे. कंपनी लिथियम आयसोटोप विलगीकरणाच्या क्षेत्रात काम करत असून, त्यांनी एक मेम्ब्रेन-बेस्ड इलेक्ट्रोलायझर प्रक्रिया विकसित केली आहे. याद्वारे 99.995% शुद्धतेचे Lithium-6 तयार करण्याचे कंपनीचे उद्दिष्ट आहे.
फ्युजन इंधनाचे आव्हान
व्यावसायिक फ्युजन पॉवरसाठी ट्रिटियम (Tritium) हे इंधन अत्यंत आवश्यक आहे. फ्युजन रिॲक्टर डिझाइनमध्ये लिथियम ब्लँकेटचा वापर करून ट्रिटियम तयार केले जाते, ज्यासाठी Lithium-6 अत्यंत प्रभावी मानले जाते. निसर्गात Lithium-6 चे प्रमाण केवळ 7.5% आहे, त्यामुळे हे तंत्रज्ञान भविष्यातील इंधनाची टंचाई दूर करण्यासाठी गेम-चेंजर ठरू शकते.
व्यवसायाचे मॉडेल आणि वैविध्य
फ्युजन एनर्जी पूर्णपणे विकसित व्हायला अजून बराच काळ असल्याने, Licube ने सध्याचे उत्पन्न सुरू ठेवण्यासाठी एक खास रणनीती आखली आहे. कंपनी त्यांचे हे तंत्रज्ञान सेमीकंडक्टर, एरोस्पेस, फार्मास्युटिकल आणि विद्यमान फिशन रिॲक्टर्समध्ये वापरण्यासाठी मार्केटिंग करत आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाची सूचना
गुंतवणूकदारांनी हे समजून घेतले पाहिजे की Licube ही एक खाजगी कंपनी आहे. ही कंपनी NSE किंवा BSE सारख्या कोणत्याही शेअर बाजारात सूचीबद्ध (Listed) नाही, त्यामुळे तिचे शेअर्स खरेदी करण्याचा पर्याय उपलब्ध नाही. कंपनीने सप्टेंबर 2026 पर्यंत सुमारे $8.5 दशलक्ष निधी उभारला आहे.
आव्हाने आणि जोखीम
आइसोटोप संवर्धन हे क्षेत्र मोठ्या भांडवलाची मागणी करणारे आहे. तसेच, Lithium-6 हे एक नियंत्रित द्रव्य असल्याने कंपनीला अनेक कायदेशीर आणि लॉजिस्टिक गुंतागुंतींचा सामना करावा लागू शकतो. लॅब-स्केलवरून कमर्शियल लेव्हलपर्यंत उत्पादन नेणे हे एक मोठे तांत्रिक आव्हान कंपनीसमोर असणार आहे.