अमेरिका आणि इराणमधील वाढत्या तणावामुळे 'स्ट्रेट ऑफ हॉर्मुझ'मधून होणाऱ्या ऑईल टँकरच्या वाहतुकीवर मोठा परिणाम झाला आहे. याचा थेट फटका IOCL आणि BPCL सारख्या भारतीय रिफायनरीजला बसत असून, कच्च्या तेलाचा पुरवठा विस्कळीत झाला आहे.
अमेरिका आणि इराणमधील तणावाचे सावट आता जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर पडले आहे. इंधनाच्या वाहतुकीसाठी अत्यंत महत्त्वाच्या असलेल्या 'स्ट्रेट ऑफ हॉर्मुझ'मध्ये सध्या गंभीर परिस्थिती निर्माण झाली आहे. या अडथळ्यांमुळे अनेक कच्च्या तेलाचे करार रद्द करावे लागत असून, त्याचा मोठा फटका भारतीय रिफायनिंग कंपन्यांना बसत आहे.\n\n### ऑईल कंपन्यांसमोरील आव्हाने\n\nIndian Oil Corporation (IOCL) आणि Bharat Petroleum Corporation (BPCL) सारख्या सरकारी कंपन्यांसाठी ही स्थिती एक मोठे परिचालन आव्हान (Operational Challenge) ठरत आहे. टँकर्सची कमतरता आणि लांब पल्ल्याचे मार्ग यामुळे वाहतूक खर्च (Freight Cost) मोठ्या प्रमाणात वाढला आहे. जागतिक स्तरावर Brent क्रूडची किंमत प्रति बॅरल $९५ च्या जवळ पोहोचली आहे, ज्यामुळे आयात बिल फुगले आहे.\n\n### मार्जिनवर दडपण\n\nतज्ज्ञांच्या मते, जर रिफायनरीजना महागड्या दरात स्पॉट मार्केटमधून तेल खरेदी करावे लागले, तर त्याचा थेट परिणाम त्यांच्या तिमाही निकालांवर आणि नफ्यावर (Profit Margin) होऊ शकतो. इतकेच नाही तर वाढत्या आयात बिलामुळे भारतीय रुपयावरही दबाव वाढण्याची शक्यता आहे.\n\n### भारताची सुरक्षितता काय आहे?\n\nसंकटाच्या या काळात भारताकडे दिलासा देणारी गोष्ट म्हणजे 'स्ट्रॅटेजिक पेट्रोलियम रिझर्व्ह'. सध्या भारताकडे सुमारे १८ दिवसांची पुरेशी साठवणूक आहे. याव्यतिरिक्त, रशियन क्रूडवरील अवलंबित्व देखील वाढले आहे, ज्याचा वाटा ऑगस्टमध्ये सुमारे ४५% होता. यामुळे आखाती देशांमधील तणावाचा प्रभाव काही प्रमाणात कमी झाला आहे, तरीही गुंतवणुकदारांनी इंधन दरातील चढ-उतार आणि या मार्गावरील हालचालींवर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे.