जागतिक स्तरावर इंधनाचा पुरवठा विस्कळीत झाल्याने भारतीय ऑईल रिफायनरीजच्या कमाईत मोठी भर पडली आहे. Indian Oil Corporation सह अनेक कंपन्या सध्या पूर्ण क्षमतेने काम करत असून रेकॉर्डब्रेक नफा कमावला आहे.
कमाईचा 'ऑईल फॅक्टर'
जागतिक बाजारपेठेत पश्चिम आशिया आणि रशियातून होणारा इंधनाचा पुरवठा विस्कळीत झाल्याचा फायदा भारतीय कंपन्यांना झाला आहे. याचा मोठा परिणाम Indian Oil Corporation (IOC) च्या निकालांवर दिसून आला. कंपनीने दुसऱ्या तिमाहीत ₹२१,६३० कोटी चा निव्वळ नफा (Net Profit) कमावला आहे, जो मागील वर्षाच्या याच कालावधीपेक्षा तब्बल १८४% जास्त आहे.
रिफायनरीजची कामगिरी आणि धाडसी पावले
या नफ्यामागे कंपन्यांची कार्यक्षमता कारणीभूत आहे. सध्या सर्व रिफायनरीज १००% पेक्षा जास्त क्षमतेने काम करत आहेत. कच्च्या तेलाचा पुरवठा सुरळीत ठेवण्यासाठी या कंपन्यांनी पारंपरिक स्त्रोतांव्यतिरिक्त अमेरिका, व्हेनेझुएला आणि आफ्रिकन देशांकडून आयात वाढवून आपली लॉजिस्टिक साखळी मजबूत केली आहे.
ग्रॉस रिफायनिंग मार्जिन (GRM) चे गणित
कंपनीचा GRM हा महत्त्वाचा निकष असतो. IOC ने विशेष उत्पादन शुल्कानंतर (SAED) $१८.५२ प्रति बॅरल चा GRM नोंदवला आहे. जागतिक स्तरावर इंधनाचे साठे कमी असल्याने आणि किमती उच्च असल्याने रिफायनरीजना हा नफा मिळवणे शक्य झाले आहे.
गुंतवणूकदारांनी सावध राहावे का?
सध्याची परिस्थिती अनुकूल असली तरी काही धोके दुर्लक्षित करून चालणार नाही. इंधनाच्या साठ्यांच्या किमती वाढल्यामुळे होणारा 'इन्व्हेंटरी गेन' हा तात्पुरता असतो; जर कच्च्या तेलाचे भाव पडले तर हा नफा कमी होऊ शकतो. तसेच, सरकारी नियमांमुळे किरकोळ इंधन दरांवर नियंत्रण असते, ज्याचा फटका मार्जिनला बसू शकतो. रशियन क्रूडवरील सवलती कमी होणे आणि वाढता विमा खर्च हे भविष्यातील आव्हाने आहेत.