भारतातील थर्मल पॉवर प्लांट्स आता वर्षाच्या अखेरीस कोळशाचा साठा **10 दशलक्ष टनांनी** वाढवण्याच्या तयारीत आहेत. विजेची मागणी **217 GW** वर स्थिरावल्याने कंपन्या आता फ्युएल बफर तयार करण्यावर लक्ष केंद्रित करत आहेत.
उन्हाळा आणि पावसाळ्यातील प्रचंड विजेची मागणी ओसरल्यानंतर आता भारतातील थर्मल पॉवर प्लांट्स आपल्या इंधन सुरक्षेवर (Fuel Security) भर देत आहेत. विजेची पीक डिमांड अलीकडील 270 GW च्या उच्चांकावरून खाली येत 217 GW वर स्थिरावली आहे. याचा फायदा घेत जनरेटर्स आता कोळशाचे साठे भरण्याला प्राधान्य देत आहेत. अधिकृत आकडेवारीनुसार, डिसेंबर अखेरपर्यंत डोमेस्टिक थर्मल प्लांट्स आपला कोळशाचा साठा 10 दशलक्ष टनांनी वाढवण्याचे उद्दिष्ट ठेवून आहेत. सध्या हा साठा 18.1 दशलक्ष टनांवर आहे, ज्यामुळे पॉवर सेक्टरला मोठा दिलासा मिळाला आहे.\n\n### लॉजिस्टिक सुधारल्याचा फायदा\n\nकोळशाचा पुरवठा साखळीतील अडथळे कमी झाल्यामुळे साठवणुकीत सुधारणा होत आहे. ऑक्टोबरमध्ये दररोज सरासरी 472 कोल रॅक्स (Coal Rakes) धावत आहेत, ज्यामुळे पूर्वेकडील राज्यांतील हवामानाचे अडथळे असूनही पुरवठा स्थिर राहण्यास मदत झाली आहे. रेल्वे लॉजिस्टिकचे हे सातत्य थर्मल प्लांट्ससाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे, कारण यामुळे उत्पादनात होणारी कपात टाळता येते.\n\n### गुंतवणूकदारांसाठी काय महत्त्वाचे?\n\nजेव्हा थर्मल पॉवर प्लांट्समधील कोळशाचा साठा गंभीर पातळीवर जातो, तेव्हा कंपन्यांना आपली वीज पुरवठ्याची जबाबदारी पूर्ण करण्यासाठी 'स्पॉट मार्केट'मधून महागडी वीज खरेदी करावी लागते. याचा थेट फटका कंपनीच्या प्रॉफिट मार्जिनला बसतो. आता कोळशाचा बफर तयार केल्यामुळे कंपन्यांना स्पॉट मार्केटमधील अस्थिरतेपासून वाचता येईल. जरी अद्याप 79 युनिट्समध्ये कोळशाचा साठा गंभीर पातळीवर असला, तरी ऑक्टोबरच्या सुरुवातीच्या 89 युनिट्सच्या तुलनेत यात सकारात्मक सुधारणा झाली आहे.\n\nसरकारने आर्थिक वर्षाच्या अखेरीस 55 दशलक्ष टन क्लोजिंग स्टॉकचे उद्दिष्ट ठेवले आहे. गुंतवणूकदारांनी आता Coal India च्या कामगिरीवर आणि Indian Railways च्या लॉजिस्टिक कार्यक्षमतेवर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे, कारण हे दोन्ही घटक भविष्यातील पॉवर कंपन्यांच्या मार्जिनवर परिणाम करतील.