सरकारी तेल कंपन्या IOCL, BPCL आणि HPCL यांनी २०२७ सालासाठी अमेरिकेकडून **२.७५ दशलक्ष मेट्रिक टन** LPG आयात करण्यासाठी संयुक्त टेंडर काढले आहे. यामुळे मध्यपूर्वेवरील अवलंबित्व कमी होण्यास मदत होणार आहे.
आयातीचे नवीन धोरण
भारतीय सरकारी तेल कंपन्या—इंडियन ऑईल (IOCL), भारत पेट्रोलियम (BPCL) आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम (HPCL) यांनी २०२७ वर्षासाठी अमेरिकेकडून २.७५ दशलक्ष मेट्रिक टन LPG मिळवण्याचे नियोजन केले आहे. या टेंडरसाठी बोली लावण्याची अंतिम तारीख २२ ऑक्टोबर असून, भारताच्या ऊर्जा सुरक्षेच्या दृष्टीने हे एक मोठे पाऊल मानले जात आहे.
सद्यस्थिती आणि आव्हाने
सध्या भारत जगातील दुसऱ्या क्रमांकाचा LPG आयातदार देश आहे. आकडेवारीनुसार, भारताच्या एकूण आयातीपैकी ९०% वाटा हा मध्यपूर्वेतील देशांकडून येतो. भू-राजकीय तणावामुळे या मार्गावर अवलंबून राहणे जोखमीचे ठरू शकते. भविष्यात पुरवठा साखळीवर ताण आल्यास घरगुती गॅसची टंचाई टाळण्यासाठी हा अमेरिकन मार्ग एक सुरक्षित पर्याय म्हणून पाहिला जात आहे.
लॉजिस्टिक आणि नफ्यावरील परिणाम
या टेंडरमध्ये दरमहा ४ VLGC (Very Large Gas Carrier) कार्गो आणि ४५,००० टन FOB आधारावर अतिरिक्त माल मागवण्यात आला आहे. मात्र, अमेरिकेपासूनचे अंतर जास्त असल्याने फ्रेट (Freight) आणि लॉजिस्टिक खर्च वाढण्याची शक्यता आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी या कराराचा 'लँडेड कॉस्ट'वर काय परिणाम होतो, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. जर हा खर्च सरकारी सबसिडी किंवा धोरणात्मक बदलांशिवाय वाढला, तर कंपन्यांच्या मार्जिनवर दबाव येऊ शकतो. जागतिक ऊर्जा बाजारातील अस्थिरतेच्या काळात ही दीर्घकालीन रणनीती किती फायदेशीर ठरते, याकडे मार्केटचे विशेष लक्ष असेल.