भारतात वेगाने होत असलेल्या E20 इंधनाच्या वापरामुळे जुन्या वाहनांच्या मालकांमध्ये चिंतेचे वातावरण आहे. या बदलामुळे जुन्या इंजिनवर होणारा परिणाम आणि ऑईल मार्केटिंग कंपन्यांच्या (OMCs) कामकाजावर होणारा परिणाम आता गुंतवणूकदारांच्या रडारवर आहे.
देशभरात आता 20% इथेनॉल मिश्रित E20 पेट्रोलचा वापर वाढला आहे. मात्र, नीती आयोगाचे माजी अधिकारी रणधीर सिंह यांनी या घाईघाईने केलेल्या अंमलबजावणीवर टीका केली आहे. त्यांचा असा दावा आहे की, भारताच्या वाहन निर्मितीचा वेग आणि इथेनॉलचा स्वीकार यात मोठी तफावत आहे. देशात आजही 20 ते 24 कोटी वाहने अशी आहेत, जी या इंधनासाठी डिझाइन केलेली नाहीत.
मायलेज आणि मेंटेनन्सचा प्रश्न
तज्ज्ञांच्या मते, जुन्या इंजिनमध्ये E20 पेट्रोल वापरल्यास मायलेजमध्ये 5% ते 6% घट होऊ शकते. केवळ मायलेजच नाही, तर कालांतराने इंजिनमधील रबर आणि प्लास्टिकच्या भागांवर होणारा परिणाम दीर्घकालीन खर्च वाढवू शकतो.
ऑईल मार्केटिंग कंपन्यांसमोर काय आव्हान?
या निर्णयाचा थेट परिणाम Indian Oil Corporation (IOCL), Bharat Petroleum (BPCL) आणि Hindustan Petroleum (HPCL) या कंपन्यांवर होत आहे. जर जुन्या वाहनांसाठी पुन्हा E10 इंधन बाजारात आणायचे असेल, तर या कंपन्यांना आपली रिफायनरी पाईपलाईन, टँकर आणि स्टोरेज यंत्रणा पुन्हा बदलावी लागेल. हे काम तांत्रिकदृष्ट्या गुंतागुंतीचे आणि खर्चिक ठरू शकते, ज्याचा थेट परिणाम OMCs च्या ऑपरेटिंग मार्जिनवर होऊ शकतो.
सरकारचा हा निर्णय ऊर्जेच्या सुरक्षेसाठी आणि साखर व मका उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा आहे. मात्र, जुन्या वाहनांची देखभाल आणि इंधन वितरण साखळीत होणारे बदल गुंतवणूकदारांनी बारकाईने पाहणे गरजेचे आहे.