व्यवसायिकांसाठी खर्चात भर
या दरवाढीमुळे हॉटेल, रेस्टॉरंट्स आणि उत्पादन क्षेत्रासारख्या अनेक व्यवसायांच्या ऑपरेटिंग खर्चात (Operating Costs) मोठी वाढ झाली आहे. विशेष म्हणजे, आता कमर्शियल एलपीजी सिलेंडरचा भाव ₹२,०७८.५० पर्यंत पोहोचला आहे, जो ₹९१३ असलेल्या घरगुती एलपीजी सिलेंडरच्या तुलनेत खूपच जास्त आहे. यामुळे व्यवसायिकांना आपल्या खर्चाचे नियोजन आणि किंमत धोरणांमध्ये बदल करावे लागतील.
दरवाढीमागे आंतरराष्ट्रीय कारणे
या दरवाढीमागे आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या (Crude Oil) किमतीत झालेली मोठी वाढ हे प्रमुख कारण आहे. विशेषतः मध्य पूर्वेकडील (Middle East) वाढत्या तणावामुळे कच्च्या तेलाच्या दरात वाढ होत आहे. इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन (IOCL), भारत पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन (BPCL) आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन (HPCL) सारख्या तेल कंपन्या (OMCs) या वाढीव इनपुट कॉस्टचा (Input Costs) बोजा आता व्यावसायिक ग्राहकांवर टाकत आहेत. तेल कंपन्या दर महिन्याला आंतरराष्ट्रीय बेंचमार्क (International Benchmark) आणि चलन विनिमय दरानुसार (Currency Exchange Rate) कमर्शियल एलपीजीच्या किमती समायोजित करतात.
घरगुती एलपीजी मात्र स्थिर
विशेष म्हणजे, एकीकडे व्यावसायिक एलपीजी महागला असला तरी, घरगुती वापरासाठीच्या १४.२ किलोच्या एलपीजी सिलेंडरची किंमत ₹९१३ वर स्थिर आहे. तसेच, पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरांमध्येही मागील वर्षापासून कोणतीही मोठी वाढ झालेली नाही. याचा अर्थ, तेल कंपन्या घरगुती इंधनावरील काही खर्च स्वतः उचलून, व्यावसायिक विक्रीतून महसूल मिळवण्याचा प्रयत्न करत आहेत.
तेल कंपन्यांवरील परिणाम
या संपूर्ण परिस्थितीचा परिणाम तेल कंपन्यांच्या मार्केट व्हॅल्युएशनवरही (Market Valuation) दिसून येत आहे. सध्या कच्च्या तेलाच्या अस्थिर किमती आणि सरकारी धोरणांचा कंपन्यांच्या मूल्यांकनावर परिणाम होत आहे. आयओसी (IOCL) चे मार्केट कॅपिटलायझेशन ₹१.५ ट्रिलियन, बीपीसीएल (BPCL) चे ₹१.२ ट्रिलियन आणि एचपीसीएल (HPCL) चे ₹१ ट्रिलियन च्या आसपास आहे. गुंतवणूकदार या किमती आणि धोरणांनुसार कंपन्यांचे भविष्य आजमावत आहेत.
भविष्यातील धोके
मध्य पूर्वेकडील तणाव वाढल्यास कच्च्या तेलाच्या किमती आणखी वाढू शकतात, ज्यामुळे कंपन्यांच्या नफ्यावर (Profit) परिणाम होऊ शकतो. जर कच्च्या तेलाच्या किमती $९०-$१०० प्रति बॅरलच्या वर दीर्घकाळ राहिल्या, तर सरकारवर घरगुती इंधन आणि एलपीजीच्या दरात वाढ करण्याचा दबाव येऊ शकतो, ज्यामुळे सार्वजनिक नाराजी वाढू शकते.