बाजारात मोठी पडझड, गुंतवणूकदारांची चिंता वाढली
भारतीय शेअर बाजारात (Indian Share Market) जानेवारी 2026 हा महिना गेल्या दशकातील सर्वात वाईट ठरला. जागतिक स्तरावरील भू-राजकीय तणाव आणि परदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांकडून (FII) मोठ्या प्रमाणात झालेली विक्री यामुळे प्रमुख निर्देशांकात, Nifty 50 मध्ये 3.10% ची घट झाली. हा indice 25,320 अंकांवर बंद झाला, जी 2016 नंतरची जानेवारी महिन्यातील सर्वात मोठी घसरण आहे. परदेशी गुंतवणूकदारांनी या महिन्यात सुमारे ₹36,000 कोटी बाजारातून काढून घेतले. या घसरणीमुळे बाजारात चिंतेचे वातावरण पसरले असून, काही कंपन्यांच्या अडचणी अधिकच स्पष्टपणे समोर आल्या आहेत.
Bata India आणि Whirlpool of India: मूल्यांकनाचा दबाव आणि महसुलाची चिंता
Bata India च्या बाबतीत, फेब्रुवारी 2026 पर्यंत त्यांचे P/E रेशो 28.7 ते 66.34 च्या दरम्यान होते, जे कंपनीच्या कामगिरीच्या तुलनेत खूप जास्त असल्याचे दिसून येते. गेल्या 16 तिमाहीत कंपनीने महसुलाचे अंदाज चुकवले आहेत आणि बराच काळ महसुलात वाढ झालेली नाही किंवा तो नकारात्मक राहिला आहे. गेल्या तीन वर्षांत कंपनीच्या शेअरमध्ये 40% पेक्षा जास्त घसरण झाली असून, तो 52-week लो पातळीवर पोहोचला आहे. अनेक विश्लेषकांनी या शेअरला 'Sell' रेटिंग दिली असून, त्यांचे टार्गेट प्राईस (Target Price) देखील खाली आणले आहेत. Campus Activewear आणि Metro Brands सारख्या डिजिटल कंपन्यांकडून येणारी स्पर्धा Bata India साठी मोठी डोकेदुखी ठरत आहे.
Whirlpool of India ची स्थिती देखील फारशी वेगळी नाही. त्यांचे P/E रेशो 33.54 ते 41.41 या उच्च श्रेणीत आहेत, जे उद्योगाच्या सरासरीपेक्षा जास्त आहेत. कंपनीच्या महसुलात थोडी वाढ दिसली असली तरी, ऑपरेटिंग प्रॉफिटमध्ये वाढ थांबली आहे आणि कंपनीचा नफा मुख्यत्वे नॉन-ऑपरेटिंग उत्पन्नावर अवलंबून आहे. प्रमोटर्सनी त्यांचे शेअर्स कमी केले आहेत आणि कंपनीच्या एका खाजगी इक्विटी विक्रीचा व्यवहार अयशस्वी झाल्याची अनिश्चितता कायम आहे. LG आणि Samsung सारख्या कोरियन कंपन्यांशी तीव्र स्पर्धेमुळे त्यांच्या नफ्यावर (Profit) परिणाम होत आहे. MarketsMojo ने या स्टॉकला 'Sell' रेटिंग दिली आहे.
Zee Entertainment Enterprises: नियामकीय अडथळे आणि वाढीचा अभाव
Zee Entertainment Enterprises (ZEEL) चे P/E रेशो मात्र तुलनेने कमी, म्हणजे 12.8 ते 19.07 च्या दरम्यान आहेत. मात्र, कंपनी मोठ्या संरचनात्मक समस्यांना तोंड देत आहे. गेल्या पाच वर्षांत कंपनीच्या विक्रीत फारशी वाढ झालेली नाही आणि त्यांचा रिटर्न ऑन इक्विटी (ROE) देखील कमी आहे. सर्वात गंभीर बाब म्हणजे, SEBI कडून कंपनीवर निधीचा गैरवापर आणि प्रशासकीय त्रुटींबद्दल चौकशी सुरू आहे. या समस्यांमुळे Sony Pictures Networks India सोबतचा त्यांचा विलीनीकरण व्यवहार देखील रखडला आहे. कंपनी या आरोपांचे खंडन करत असली तरी, या नियामक चौकशीचा कंपनीच्या भविष्यावर मोठा परिणाम होण्याची शक्यता आहे. याशिवाय, मोठ्या मीडिया कंपन्या आणि डिजिटल प्लॅटफॉर्म्सकडून येणारी स्पर्धा देखील ZEEL साठी एक आव्हान आहे.
क्षेत्रातील मंदी आणि भविष्यातील आव्हाने
ग्राहक वस्तू (Consumer Discretionary) क्षेत्रातील कंपन्या सध्या 46.5x च्या उद्योगाच्या PE वर व्यवहार करत आहेत, जे खूप जास्त आहे. या क्षेत्रात नुकतीच 1.6% ची घट दिसून आली. मीडिया आणि मनोरंजन क्षेत्रात डिजिटल माध्यमांची वाढ वेगाने होत असली तरी, पारंपरिक माध्यमांचे उत्पन्न कमी होत आहे. कंपन्यांना डिजिटलमध्ये गुंतवणूक करावी लागत आहे, पण त्याचवेळी पारंपरिक जाहिरातींमधून मिळणारे उत्पन्न कमी होत आहे, जे ZEEL सारख्या कंपन्यांसाठी एक कठीण परिस्थिती निर्माण करत आहे.
विश्लेषकांचे मत आणि निष्कर्ष
Bata India साठी बहुतांश विश्लेषकांचे मत 'Sell' चे आहे. Whirlpool of India बद्दल देखील गुणवत्ता आणि आर्थिक कामगिरीच्या चिंतेमुळे 'Sell' रेटिंग दिली जात आहे, तरीही काही जणांना त्याचे मूल्यांकन (Valuation) आकर्षक वाटत आहे. Zee Entertainment च्या बाबतीत मत विभागलेले आहे; काही विश्लेषक 'Buy' रेटिंग देत असले तरी, नियामक समस्या आणि ऑपरेशनल अडचणींमुळे एकूण उत्साह मर्यादित आहे. अनेक विश्लेषकांनी 'Sell' रेटिंग दिली आहे. गुंतवणूकदार आता येणाऱ्या अर्थसंकल्पीय घोषणा आणि नियामक समस्यांचे निराकरण होण्याची वाट पाहत आहेत.