ITC स्टॉकने जोरदार मुसंडी मारली
बुधवारी, 29 एप्रिल 2026 रोजी ITC च्या शेअरमध्ये सलग तिसरी तेजी दिसून आली. शेअर ₹317 च्या पातळीवर पोहोचला, ज्यात 4% ची वाढ झाली. NSE वर ट्रेडिंग व्हॉल्यूम (Trading Volume) 2.1 कोटी शेअर्सपर्यंत पोहोचला, जो आदल्या दिवसाच्या 1.3 कोटी शेअर्सपेक्षा खूप जास्त आहे. या तेजीमुळे ITC चे मार्केट कॅप (Market Cap) सुमारे ₹3.97 ट्रिलियन पर्यंत पोहोचले. यासोबतच, Nifty FMCG इंडेक्समध्येही 2.2% ची वाढ दिसली, ज्यामुळे सेक्टर सपोर्ट मिळाला. टेक्निकल विश्लेषक राजेश भोसले यांच्या मते, ₹310 च्या पातळीवर शेअरने सकारात्मक संकेत दिले आहेत, ज्यामुळे येत्या काळात शेअर ₹330 ते ₹340 पर्यंत जाऊ शकतो, तर ₹300 ची पातळी मजबूत सपोर्ट म्हणून काम करेल.
व्हॅल्युएशन आणि मागील कामगिरीतील अडचणी
सध्याच्या तेजीनंतरही, ITC चे व्हॅल्युएशन (Valuation) अहवालानुसार वेगवेगळे दिसत आहे. कंपनीचा P/E रेशो (Price-to-Earnings Ratio) 10.79 ते 15.78 च्या दरम्यान आहे, जो FMCG इंडस्ट्रीच्या सरासरी 16.26 पेक्षा थोडा कमी आहे. Hindustan Unilever (19.0), Dabur India (36.6) आणि Nestle India (77.8) यांसारख्या प्रतिस्पर्धकांच्या तुलनेत हे आकडे कमी आहेत. हे आकडे ITC च्या वाढीबद्दल आणि रेग्युलेटरी (Regulatory) समस्यांबद्दल चिंता दर्शवू शकतात. ऐतिहासिकदृष्ट्या, ITC ची कामगिरी समाधानकारक राहिलेली नाही. 2026 मध्ये आतापर्यंत शेअर 13% घसरला आहे, जो Nifty च्या 7% घसरणीपेक्षा वाईट आहे. मागील एका वर्षात ITC 26% खाली आला, तर Nifty स्थिर राहिला. मागील दोन आणि तीन वर्षांमध्येही कंपनीने निगेटिव्ह परतावा (Negative Returns) दिला आहे.
टॅक्स वाढ आणि इंडस्ट्रीसमोरील आव्हाने
सध्याची शेअरमधील तेजी अशा वेळी येत आहे जेव्हा ITC च्या मुख्य सिगारेट व्यवसायाला नवीन टॅक्स नियमांचा सामना करावा लागत आहे. 2026 च्या सुरुवातीपासून, सरकारने 1 फेब्रुवारी रोजी तंबाखू उत्पादनांवर 40% GST आणि स्पेसिफिक एक्साईज ड्युटी (Excise Duty) वाढवल्यानंतर कंपनीच्या किमतीत चढ-उतार दिसले. या टॅक्स वाढीमुळे किमती वाढल्या आणि विश्लेषकांनी डाउनग्रेड केले. पूर्वीच्या टॅक्स वाढीमुळे शेअरमध्ये घसरण झाली होती; उदाहरणार्थ, FY15-16 मध्ये टॅक्समुळे किमतीत झालेल्या वाढीनंतर सिगारेट व्हॉल्यूममध्ये 15% पेक्षा जास्त घट झाली होती. सिगारेट व्यतिरिक्त, व्यापक भारतीय FMCG सेक्टरलाही आव्हानांचा सामना करावा लागत आहे. महागाई कमी होणे आणि कमोडिटीच्या स्थिर किमती फायदेशीर असल्या तरी, एल निनोमुळे (El Niño) संभाव्य कमकुवत मान्सून आणि पॅकेजिंग (Packaging) तसेच काही कच्च्या मालाच्या वाढत्या किमती नफा आणि विक्रीवर परिणाम करू शकतात.
मुख्य धोके: रेग्युलेशन आणि डायव्हर्सिफिकेशन
सध्याच्या शेअर तेजीनंतरही, ITC चा मुख्य सिगारेट व्यवसाय दबावाखाली आहे. कंपनीच्या एकूण महसूल आणि नफ्यापैकी 40% पेक्षा जास्त वाटा याच व्यवसायाचा असल्याने, वारंवार टॅक्सचे धोके (Tax Risks) कायम आहेत. Hindustan Unilever सारख्या डायव्हर्सिफाईड (Diversified) कंपन्यांच्या तुलनेत ITC चा मुख्य सेगमेंट जास्त चर्चेत आहे. विश्लेषक सावध आहेत, काहींनी टॅक्स नियमांमुळे 'Hold' किंवा 'Underweight' रेटिंग दिली आहे. उदाहरणार्थ, Morgan Stanley ने ₹290 च्या टार्गेट प्राईससह 'Underweight' रेटिंग दिली होती, तर Jefferies ने ₹325 वर 'Hold' रेटिंग कायम ठेवली. ITC च्या P/E रेशोमधील मोठी तफावत (10.79 ते 33.8) व्हॅल्युएशनच्या समस्या दर्शवते. काही विश्लेषकांच्या मते, मागील खराब कामगिरी आणि टॅक्सच्या धोक्यांमुळे हा 'व्हॅल्यू ट्रॅप' (Value Trap) ठरू शकतो. तसेच, सिगारेट उत्पन्नाचा मोठा भाग उच्च मार्जिन असलेल्या प्रीमियम उत्पादनांमधून येतो, ज्यामुळे किंमत-संवेदनशील ग्राहक किमती वाढल्यावर स्वस्त पर्याय किंवा अवैध बाजाराकडे वळू शकतात.
विश्लेषकांची मते आणि भविष्यातील दृष्टिकोन
ITC च्या सध्याच्या शेअर तेजीचा टिकाव किती लागेल हे अनिश्चित आहे. विश्लेषकांच्या टार्गेट प्राईसमध्ये भिन्नता दिसून येते. काही टार्गेट्स ₹330-₹340 च्या आसपास आहेत, तर काहींचे अंदाज यापेक्षा जास्त आहेत. 32 विश्लेषकांच्या सर्वेक्षणात, सरासरी 12 महिन्यांची टार्गेट प्राईस ₹359.06 इतकी आहे, ज्यात किमान ₹290 आणि कमाल ₹486 चा अंदाज आहे. हे 10-18% वाढीची शक्यता दर्शवते. मात्र, अनेक विश्लेषकांनी चालू असलेल्या अनिश्चिततेमुळे 'Hold' किंवा 'Neutral' रेटिंगची शिफारस केली आहे. आगामी आर्थिक निकाल (Financial Results) टॅक्स बदलांच्या तात्काळ परिणामांना आणि कंपनीच्या योजनांना समजून घेण्यासाठी महत्त्वाचे ठरतील.
