Quick-commerce क्षेत्रात मोठी उलथापालथ झाली असून Flipkart Minutes ने आता **627** डार्क स्टोअर्ससह Swiggy Instamart च्या **615** स्टोअर्सना मागे टाकले आहे. मार्केट लीडर Blinkit कडे **969** स्टोअर्स आहेत, पण या विस्तारामुळे कंपन्यांवरील भांडवली खर्चाचा (Capital Cost) ताण वाढला आहे.
क्विक कॉमर्सच्या मैदानात वर्चस्व गाजवण्यासाठी कंपन्यांमध्ये मोठी शर्यत लागली आहे. ताज्या आकडेवारीनुसार, Flipkart Minutes ने देशातील टॉप 10 शहरांमध्ये आपल्या डार्क स्टोअर्सचे जाळे पसरवत 627 पर्यंत मजल मारली आहे, तर Swiggy Instamart कडे 615 स्टोअर्स आहेत. या शर्यतीत Zomato ची मालकी असलेली Blinkit 969 स्टोअर्ससह अद्यापही मार्केट लीडर आहे. कमीत कमी वेळेत डिलिव्हरी देण्याच्या अट्टाहासापायी कंपन्या स्टोअर्सची संख्या वेगाने वाढवत आहेत.
विस्ताराचा खर्च आणि आर्थिक आव्हान
गुंतवणूकदारांसाठी चिंतेची बाब म्हणजे या डार्क स्टोअर्सचा वाढता खर्च. एका डार्क स्टोअरच्या उभारणीसाठी ₹45 लाख ते ₹60 लाख पर्यंत खर्च येतो. यामध्ये रिअल इस्टेट, तंत्रज्ञान आणि इन्व्हेंटरीचा समावेश आहे. प्रत्येक स्टोअर नफ्यात येण्यासाठी त्यांना दररोज मोठ्या संख्येने ऑर्डर मिळणे गरजेचे आहे. सध्या कंपन्यांचे लक्ष फक्त स्टोअर्स वाढवण्यावर नसून प्रत्येक स्टोअरतून योग्य नफा कसा मिळेल, यावर केंद्रित होत आहे.
कंपन्यांची वेगळी कार्यपद्धती
Flipkart Minutes ही कंपनी Walmart च्या मालकीची असून ती खाजगी (Private) आहे, त्यामुळे त्यांना पब्लिक मार्केटच्या दबावाचा सामना करावा लागत नाही. याउलट, Swiggy ही एक पब्लिकली ट्रेडेड कंपनी आहे. Swiggy आता 'इंडियन-ओन्ड अँड कंट्रोल्ड कंपनी' (IOCC) स्ट्रक्चरकडे वळत आहे, ज्याचा उद्देश मार्जिन सुधारणे आणि इन्व्हेंटरी-आधारित मॉडेल आणणे हा आहे.
गुंतवणूकदारांनी काय पाहावे?
सध्या क्विक कॉमर्स कंपन्या नफ्यापेक्षा मार्केट शेअरवर अधिक भर देत आहेत. मात्र, दीर्घकाळ टिकून राहण्यासाठी 'युनिट इकॉनॉमिक्स' महत्त्वाचे ठरेल. येणाऱ्या काळात या कंपन्यांचा भांडवली खर्च आणि दररोज मिळणाऱ्या ऑर्डर्समधील ताळमेळ (Daily Order Volume) गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचा ट्रॅकर असेल.