Avenue Supermarts, जी DMart स्टोअर्स चालवते, त्यांच्या जून तिमाहीत **15%** महसूल वाढ नोंदवला आहे. मात्र, मेट्रो शहरांमधील स्टोअर्सची वाढ जवळपास स्थिर राहिली आहे. क्विक कॉमर्स प्लॅटफॉर्मच्या वाढत्या लोकप्रियतेमुळे कंपनीच्या पारंपारिक रिटेल मॉडेलसमोर आव्हान उभे राहिले आहे.
DMart चे संचालक Avenue Supermarts ने जून तिमाहीत मागील वर्षाच्या तुलनेत 15% महसूल वाढ नोंदवली आहे. जनरल मर्चेंडाइज आणि कपड्यांच्या विक्रीतून ग्रॉस मार्जिनमध्ये 45 बेसिस पॉईंट्सची सुधारणा झाली असली तरी, कर्मचाऱ्यांवरील खर्चात 30% वाढ झाल्यामुळे याचा मोठा परिणाम झाला. यामुळे कंपनीच्या EBITDA मार्जिनमध्ये अपेक्षित वाढ दिसली नाही.
मेट्रो शहरांतील विक्रीत घट
या तिमाहीतील सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे जुन्या आणि प्रस्थापित बाजारपेठांमधील विक्रीचा वेग मंदावला आहे. एका वर्षापेक्षा जास्त काळ सुरू असलेल्या स्टोअर्सच्या विक्रीत (Same-store sales growth) मागील तिमाहीतील 10.8% च्या तुलनेत आता केवळ 5.5% वाढ दिसून आली आहे. याचा अर्थ शहरी भागातील स्टोअर्समध्ये ग्राहक संख्या आणि खर्च करण्याची क्षमता कमी होत आहे.
क्विक कॉमर्सचा रिटेलवर परिणाम
भारतातील रिटेल क्षेत्रात मोठे बदल घडत आहेत. Blinkit, Zepto आणि Swiggy Instamart सारखे प्लॅटफॉर्म ग्राहकांमध्ये खूप लोकप्रिय होत आहेत. या सेवांमुळे ग्राहकांची सवय बदलली आहे. ग्राहक आता लहान वस्तूंच्या जलद डिलिव्हरीला (quick commerce) प्राधान्य देत आहेत, ज्यामुळे DMart सारख्या मोठ्या खरेदीच्या (large-basket) पारंपारिक मॉडेलवर दबाव येत आहे. विशेषतः मोठ्या मेट्रो शहरांमध्ये, जिथे क्विक कॉमर्सची स्पर्धा जास्त आहे, हा बदल अधिक स्पष्टपणे दिसून येत आहे.
या परिस्थितीला तोंड देण्यासाठी DMart ने आपल्या ऑनलाइन धोरणात बदल केला आहे. कंपनीने 'DMart Ready' चे कार्यक्षेत्र कमी केले आहे, जे पूर्वी 25 शहरांमध्ये होते, आता ते केवळ 11 शहरांमध्ये कार्यरत आहे. यावरून असे दिसते की कंपनी ऑनलाइन सेगमेंटमध्ये मोठे जाळे पसरवण्याऐवजी नफा आणि मुख्य स्टोअरच्या कार्यक्षमतेवर लक्ष केंद्रित करत आहे. मोठ्या मेट्रो शहरांव्यतिरिक्त आपल्या फिजिकल स्टोअर नेटवर्कवर लक्ष केंद्रित करून, कंपनी आपला व्यवसाय सुरक्षित ठेवण्याचा प्रयत्न करत आहे.
विश्लेषकांची वेगवेगळी मते
या निकालांनंतर वित्तीय संस्थांनी वेगवेगळी मते व्यक्त केली आहेत. काही ब्रोकर्स कंपनीच्या दीर्घकालीन व्यवसाय मॉडेलबद्दल आशावादी आहेत. Motilal Oswal आणि Axis Securities सारख्या संस्था DMart च्या कार्यक्षम खर्च रचना आणि स्टोअर विस्ताराच्या योजनांवर विश्वास ठेवत आहेत. FY29 पर्यंत कंपनी अधिक फिजिकल स्टोअर्स उघडेल आणि महसूल व नफ्यात स्थिर वाढ होईल असा त्यांचा अंदाज आहे.
याउलट, काही जागतिक कंपन्यांनी सावध भूमिका घेतली आहे. JPMorgan ने कमी-अपेक्षित Same-store sales growth चा हवाला देत आपल्या शेअरची टार्गेट प्राईस कमी केली आहे. Goldman Sachs ने महसूल कमी होण्याची आणि ऑपरेटिंग खर्च वाढण्याची चिंता व्यक्त करत 'Sell' रेटिंग कायम ठेवली आहे. Citi ने देखील कमाईचे अंदाज कमी केले आहेत. Jefferies ने सांगितले की, क्विक कॉमर्सची वाढ हे एक मोठे आव्हान आहे, ज्याचा सामना कंपनीला आपली बाजारपेठेतील हिस्सेदारी टिकवण्यासाठी करावा लागेल.
गुंतवणूकदारांसाठी पुढील काळात मुख्य निरीक्षण हे असेल की, कंपनी आपल्या मेट्रो भागातील विक्रीला स्थैर्य देऊ शकते का आणि नवीन फिजिकल स्टोअर्स उघडताना खर्चाचे व्यवस्थापन कसे करते.