चांदी कोसळली! डॉलरच्या लाटेत ६% घसरण, बजेट २०२६ कडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष

डॉलरची ताकद आणि बाजारातील नफावसुली

गेल्या आठवड्यात ₹4 लाखांचा टप्पा ओलांडल्यानंतर अचानक चांदीच्या दरात मोठी उलथापालथ झाली आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात डॉलर इंडेक्समध्ये वाढ झाल्याने, डॉलर-धारकांसाठी चांदीसारख्या वस्तू महाग झाल्या, ज्यामुळे मागणीवर परिणाम झाला. याचा थेट परिणाम भारतीय बाजारावर झाला असून, MCX वर चांदीच्या फ्युचर्समध्ये मोठी घसरण दिसून आली. कॉमेक्सवर (Comex) चांदी 25.50% घसरून $82.25 प्रति औंसवर ट्रेड करत आहे. या विक्रीला CME ग्रुपने सोने आणि चांदीच्या फ्युचर्ससाठी मार्जिन वाढवल्याने अधिक बळ मिळाले, ज्यामुळे ट्रेडर्सना पोझिशन्स लिक्विडेट कराव्या लागल्या.

अर्थसंकल्प २०२६ आणि पुढील दिशा

गुंतवणूकदार आता आगामी केंद्रीय अर्थसंकल्प २०२६ (Union Budget 2026) कडे बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. सरकारकडून येणारी धोरणात्मक घोषणा चांदीच्या किमतींवर आणि भारतातील उपलब्धतेवर मोठा परिणाम करू शकते. ज्वेलरी उद्योगाला चालना देण्यासाठी सरकार आयात शुल्कात (Import Duty) कपात करण्याचा विचार करू शकते, अशी चर्चा आहे. भारत हा सोने आणि चांदीचा मोठा ग्राहक असल्याने, आयात शुल्क आणि चलनाचे मूल्य यांसारख्या गोष्टी बाजारावर परिणाम करतात. गेल्या वर्षी (2025) किमती वाढलेल्या असतानाही आयातीत झालेली वाढ चिंतेचा विषय बनली होती.

दीर्घकालीन दृष्टिकोन

भू-राजकीय तणाव, डॉलरचे कमकुवत होणे आणि औद्योगिक मागणीमुळे चांदीने गेल्या वर्षभरात मोठी उसळी घेतली होती. मात्र, तिची स्वाभाविक अस्थिरता दिसून येत आहे. विश्लेषकांना २०२६ मध्ये किमतीतील वाढीची गती मंदावेल असा अंदाज होता. 'ग्रीन एनर्जी' आणि इलेक्ट्रॉनिक्समधील वापरामुळे चांदीला औद्योगिक धातू म्हणून एक संरचनात्मक आधार आहे, पण जागतिक मंदीचा धोका यावर परिणाम करू शकतो. पुरवठ्यातील तूट (Supply Deficit) मात्र दीर्घकाळासाठी किमतींना आधार देत राहील, अशी अपेक्षा आहे. सध्या डॉलरची ताकद आणि बाजारातील नफावसुलीमुळे अल्पकालीन चढ-उतार दिसत असले तरी, बजेटमधील संभाव्य घोषणा महत्त्वाच्या ठरतील.