NMDC चे लोह खनिज महागले! नवीन दर लागू, आयातीचा दबाव वाढला

NMDC च्या दरात वाढ

NMDC Limited ने आपल्या ग्राहकांसाठी एक महत्त्वाची घोषणा केली आहे. कंपनीने Baila Lump लोह खनिजाचा दर ₹5,300 प्रति टन आणि Baila Fines चा दर ₹4,500 प्रति टन असा निश्चित केला आहे. हे नवीन दर 5 एप्रिल 2026 पासून लागू होतील.

विशेष बाब म्हणजे, हे सर्व दर 'फ्री ऑन रेल' (Free on Rail - FOR) या तत्त्वावर आधारित आहेत. याचा अर्थ, या निश्चित केलेल्या किमतींमध्ये ग्राहकांना रॉयल्टी, डिस्ट्रिक्ट मिनरल फाउंडेशन (DMF) चे योगदान, सेस आणि वस्तू व सेवा कर (GST) यांसारख्या अतिरिक्त शुल्कांचा समावेश मिळणार नाही. हे सर्व शुल्क ग्राहकांना स्वतंत्रपणे भरावे लागतील, ज्यामुळे लोह खनिजाची अंतिम खरेदी किंमत बरीच वाढणार आहे.

विक्रमी उत्पादन

कंपनीने हा निर्णय आर्थिक वर्ष 2025-26 मध्ये आपली आतापर्यंतची सर्वात मोठी उत्पादन नोंदवल्यानंतर घेतला आहे. NMDC ने या आर्थिक वर्षात 53 दशलक्ष टनांपेक्षा (MT) अधिक लोह खनिजाचे उत्पादन केले. विशेषतः, कंपनीने 53.15 MT लोह खनिजाचे उत्पादन केले, जे मागील वर्षाच्या तुलनेत तब्बल 21% जास्त आहे. या आर्थिक वर्षात त्यांची विक्री 50.23 MT पर्यंत पोहोचली.

बाजारातील मागणी आणि आयात

सध्या भारतात स्टील क्षेत्राची मागणी जोरदार वाढत आहे. पायाभूत सुविधा आणि बांधकाम प्रकल्पांमुळे आगामी आर्थिक वर्षात (FY2025-26) मागणीत 8-10% वाढ अपेक्षित आहे. या पार्श्वभूमीवर, देशांतर्गत स्टीलच्या किमतींवर दबाव वाढत आहे. एक महत्त्वाची बाब म्हणजे, उच्च-गुणवत्तेच्या लोह खनिजाची आयात सात वर्षांतील उच्चांक गाठण्याची शक्यता आहे. 12-14 दशलक्ष टन (MT) लोह खनिजाची आयात अपेक्षित आहे, जी प्रामुख्याने ब्राझील आणि ओमान सारख्या देशांमधून होत आहे. कारण देशांतर्गत उत्पादन हे आधुनिक स्टील उत्पादनांच्या गुणवत्तेच्या गरजा पूर्ण करण्यासाठी पुरेसे ठरत नाहीये.

स्पर्धा आणि विश्लेषण

NMDC ला देशांतर्गत बाजारात या आयात केलेल्या उच्च-गुणवत्तेच्या लोह खनिजातून स्पर्धा करावी लागत आहे. उदाहरणार्थ, JSW Steel सारख्या कंपन्या, ज्यांचा P/E रेशो 35.7x आहे (NMDC च्या 9.9x च्या तुलनेत), त्या उच्च-गुणवत्तेचे लोह खनिज आयात करण्यास प्राधान्य देत आहेत. Vedanta, ज्याचा P/E 18.12x आहे आणि बाजार भांडवल ₹2.69 ट्रिलियन आहे, त्यांनी Q4 FY26 मध्ये आपल्या लोह खनिज उत्पादनात 3% घट नोंदवली आहे.

शेअरची कामगिरी आणि पुढील अंदाज

सध्या NMDC चा शेअर 2 एप्रिल 2026 रोजी ₹78.08 च्या आसपास व्यवहार करत आहे. मागील वर्षातील या शेअरचा परतावा -6.7% राहिला आहे. जानेवारी 2026 मध्ये किंमत कपात केल्यानंतर शेअरमध्ये घसरण झाली होती, परंतु यापूर्वी किंमत वाढीला बाजाराने सकारात्मक प्रतिसाद दिला होता. सध्या विश्लेषकांची मते विभागलेली असून, सरासरी टार्गेट प्राईस ₹81 ते ₹83 दरम्यान आहे, ज्यामुळे सध्याच्या पातळीवरून तात्काळ फारशी मोठी वाढ अपेक्षित नाही.

भविष्यातील धोके

भविष्यातील बाजारातील काही धोके विचारात घेणे आवश्यक आहे. यामध्ये जागतिक स्तरावर लोह खनिजाच्या पुरवठ्यात होणारी वाढ आणि चीनसारख्या प्रमुख बाजारपेठांमध्ये मागणीत घट यांचा समावेश आहे. यामुळे लोह खनिजाच्या किमतींवर नकारात्मक दबाव येऊ शकतो. याव्यतिरिक्त, युरोपियन युनियनचे कार्बन बॉर्डर ॲडजस्टमेंट मेकॅनिझम (CBAM) सारखे आंतरराष्ट्रीय व्यापार अडथळे लोह खनिज पुरवठादारांसाठी नवीन आव्हाने उभी करू शकतात.