सोने आणि चांदीच्या फ्युचर्समध्ये (Futures) आज तेजी दिसून आली. MCX वर सोन्याचा भाव **₹1.43 लाख** प्रति 10 ग्रॅम आणि चांदीचा भाव **₹2.18 लाख** प्रति किलोपर्यंत पोहोचला. डॉलरच्या घसरणीमुळे आणि भू-राजकीय तणावामुळे (Geopolitical Instability) ही वाढ झाली आहे. आता अमेरिकेच्या कामगार डेटाकडे (US Labor Data) गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.
MCX वर सोने-चांदीची झळाली
भारतीय बाजारात आज, सोमवारी, सोने आणि चांदीच्या फ्युचर्समध्ये (Futures) चांगली वाढ दिसून आली. मल्टी कमोडिटी एक्सचेंज (MCX) वर ऑक्टोबर महिन्याच्या सोन्याचे कंत्राट (Gold Contract) 0.18% नी वाढून ₹1.43 लाखांच्या आसपास ट्रेड करत होते. त्याचप्रमाणे, सप्टेंबर महिन्याच्या चांदीच्या फ्युचर्समध्ये 0.53% ची वाढ होऊन भाव ₹2.18 लाखांपर्यंत पोहोचला.
जागतिक बाजाराचा प्रभाव
MCX वरील ही दरवाढ आंतरराष्ट्रीय बाजारातील घडामोडींचे प्रतिबिंब आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याचे दर $4,100 प्रति औंस च्या वर टिकून आहेत, तर चांदीच्या दरात 1% पेक्षा जास्त वाढ झाली आहे. यामागे अमेरिकेच्या डॉलरच्या घसरणीचे (US Dollar Depreciation) मोठे कारण आहे. डॉलर कमजोर झाल्यास, इतर चलनं असलेल्या गुंतवणूकदारांसाठी मौल्यवान धातू स्वस्त होतात, ज्यामुळे त्यांची मागणी वाढते.
ऊर्जा क्षेत्रातील बदल आणि महागाई
सध्याच्या बाजारावर ऊर्जा क्षेत्रातील घडामोडींचाही परिणाम होत आहे. अमेरिकेच्या पुढाकाराने इराणसोबत (Iran) झालेल्या काही राजनैतिक प्रगतीमुळे कच्च्या तेलाच्या (Crude Oil) किमतीत घट झाली आहे. महागाई वाढण्यामध्ये ऊर्जेच्या खर्चाचा मोठा वाटा असतो. त्यामुळे तेलाच्या किमती कमी झाल्यास महागाईचा दबाव कमी होण्यास मदत होते. मात्र, भू-राजकीय तणावामुळे सोने आणि चांदीला पारंपरिक सुरक्षित गुंतवणूक (Safe-Haven Assets) म्हणून मागणी मिळत आहे.
फेडरल रिझर्व्हच्या धोरणांवर लक्ष
महागाईचा दबाव किंचित कमी झाला असला तरी, अमेरिकेची मध्यवर्ती बँक असलेल्या फेडरल रिझर्व्हच्या (Federal Reserve) व्याजदर वाढीच्या धोरणांवर गुंतवणूकदार बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. फेडरल रिझर्व्हने महागाईच्या आकडेवारीवर लक्ष केंद्रित केले आहे. पुढील काळात अमेरिकेच्या कामगार बाजाराशी संबंधित आकडेवारी, विशेषतः नॉन-फार्म पेरोल (Non-Farm Payrolls) रिपोर्ट, बाजारासाठी महत्त्वाचा ठरणार आहे. यातून अमेरिकेच्या अर्थव्यवस्थेची स्थिती स्पष्ट होईल आणि फेडरल रिझर्व्हच्या व्याजदर धोरणांवर याचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी सल्ला
भारतातील गुंतवणूकदारांसाठी, सोन्या-चांदीच्या किमती दोन प्रमुख गोष्टींवर अवलंबून असतात: अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत भारतीय रुपयाची (Indian Rupee) किंमत आणि जागतिक बाजारातील कल. येत्या काळात आर्थिक आकडेवारीच्या पार्श्वभूमीवर बाजारात चढ-उतार दिसू शकतात. मात्र, तज्ज्ञांच्या मते, पोर्टफोलिओमध्ये विविधता (Portfolio Diversification) आणण्यासाठी मौल्यवान धातू उपयुक्त ठरू शकतात. आर्थिक अनिश्चिततेपासून बचाव करण्यासाठी दीर्घकालीन दृष्टिकोन ठेवण्याचा सल्ला दिला जातो.