सोन्याच्या दरात दिलासा? भारतात पहिल्यांदा डिस्काउंट, चीनमध्ये मात्र मागणीची धूम!

भारतीय बाजारात सावधपणा, आयातीची आशा

गेल्या साधारण चार आठवड्यांमध्ये पहिल्यांदाच, भारतीय सोन्याचे डीलर्स सवलती देत आहेत, ज्या $12 प्रति औंस पर्यंत पोहोचल्या आहेत. किमतींमधील मोठ्या चढ-उतारामुळे ग्राहकांचा उत्साह कमी झाल्याचा हा थेट परिणाम आहे. देशांतर्गत किमतींमध्ये चढ-उतार दिसून येत आहेत. सुरुवातीला ₹1.54 लाख प्रति 10 ग्रॅम पर्यंत गेलेल्या किमती आठवड्याच्या सुरुवातीला ₹1.33 लाख प्रति 10 ग्रॅम पर्यंत खाली आल्या होत्या. मेकिंग चार्जेस (Making Charges) कमी करूनही मागणीत सुधारणा न झाल्याचे ज्वेलर्सनी म्हटले आहे. भारतात UAE कडून भारत-UAE व्यापक आर्थिक भागीदारी करार (CEPA) अंतर्गत सवलतीच्या दरात सुमारे 80 मेट्रिक टन सोन्याची आयात होण्याची अपेक्षा आहे. यामुळे आयात शुल्क कमी होईल, ज्यामुळे अनेक ज्वेलर्स आणि डीलर्स बँकांकडून नवीन खरेदी पुढे ढकलत आहेत.

चीनमध्ये सणासुदीची जोरदार मागणी

याउलट, चीनच्या फिजिकल गोल्ड मार्केटमध्ये नऊ दिवसांच्या चंद्र नववर्षाच्या (Lunar New Year) सुट्ट्यांपूर्वी (जे 15 फेब्रुवारी 2026 रोजी सुरू झाले) जोरदार मागणी दिसून येत आहे. चीनमधील व्यवहार $8 च्या डिस्काउंटपासून ते $10 च्या प्रीमियमपर्यंत होते, जे या कालावधीत सातत्यपूर्ण खरेदीचे संकेत देत आहेत. ही मजबूत मागणी दर्शवते की तेथील ग्राहक भारतीय ग्राहकांप्रमाणे अल्पकालीन किमतीतील अस्थिरतेवर इतके अवलंबून नाहीत.

जागतिक घटक सोन्याला आधार देत आहेत

प्रादेशिक मागणीतील फरकांनंतरही, सोन्यासाठी जागतिक बाजारातील कल सकारात्मक आहे. जागतिक आर्थिक अनिश्चितता, चलनातील चढ-उतार आणि मध्यवर्ती बँकांच्या बदलत्या धोरणांमुळे सुरक्षित गुंतवणुकीची (Safe-haven) मागणी वाढत आहे. सामान्यतः अमेरिकन डॉलर इंडेक्स (DXY) सोन्याच्या किमतींच्या उलट दिशेने चालतो; डॉलर मजबूत झाल्यास सोन्याच्या किमतींवर दबाव येतो, कारण इतर चलनांमध्ये ते महाग होते. सध्या 11 फेब्रुवारी 2026 रोजी DXY सुमारे 96.60 वर ट्रेड करत आहे. विश्लेषकांचा अंदाज आहे की, मध्यवर्ती बँकांकडून होणारी खरेदी आणि गुंतवणूकदारांचे विविधीकरण यामुळे 2026 च्या अखेरीस सोन्याचे भाव $5,000 प्रति औंस पर्यंत पोहोचू शकतात, काही अंदाज याहूनही अधिक आहेत. जानेवारी 2026 मध्ये जागतिक गोल्ड ईटीएफ (ETF) मध्ये $19 अब्ज इतकी विक्रमी गुंतवणूक झाली, ज्यामुळे एकूण होल्डिंग 4,145 टन पर्यंत पोहोचले, जे किमतीतील चढ-उतारानंतरही गुंतवणूकदारांची सततची आवड दर्शवते.

संभाव्य धोके (Forensic Bear Case)

दीर्घकालीन दृष्टिकोन सकारात्मक असला तरी, काही संभाव्य धोके देखील आहेत. UAE मधून 80 मेट्रिक टन सोन्याची अपेक्षित आयात झाल्यास, भारतात पुरवठा वाढू शकतो, ज्यामुळे स्थानिक किमती आणखी कमी होऊ शकतात. सध्याचे उच्च भाव, 13 फेब्रुवारी 2026 रोजी स्पॉट गोल्ड $4,953 प्रति औंस च्या आसपास ट्रेड करत आहे, ज्यामुळे नफा वसुली वाढू शकते, विशेषतः जर मॅक्रोइकॉनॉमिक परिस्थितीत अचानक बदल झाला. जानेवारी 2026 मधील गोल्ड ईटीएफची मजबूत कामगिरी गुंतवणूकदारांची आवड दर्शवते, परंतु जर हे प्रवाह उलटले तर किमतीत घसरण वाढण्याचा धोका आहे. काही तज्ञ अलीकडील परताव्यांवर जास्त अवलंबून राहण्याबद्दल सावध करत आहेत.

भविष्यातील अंदाज

विश्लेषकांचा अंदाज आहे की, सततची महागाई (Inflationary pressures), भू-राजकीय धोके (Geopolitical risks) आणि मध्यवर्ती बँकांची खरेदी यामुळे 2026 च्या अखेरीस सोन्याचा भाव $6,000 प्रति औंस पर्यंत जाऊ शकतो. जे.पी. मॉर्गनच्या (J.P. Morgan) अंदाजानुसार, Q4 2026 मध्ये सरासरी $5,055 प्रति औंस आणि 2027 च्या अखेरीस $5,400 पर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे. यूबीएसने (UBS) 2026 साठी किंमत लक्ष्य $6,200 प्रति औंस पर्यंत वाढवले आहे, तर वेल्स फार्गोने (Wells Fargo) 2026 च्या अखेरीस हे लक्ष्य $6,100-$6,300 प्रति औंस पर्यंत सुधारले आहे.