जुलै २०२६ मध्ये भारताच्या ऑईलमील (Oilmeal) निर्यातीत **६५%** ची मोठी घट झाली आहे. देशांतर्गत बाजारात सोयाबीनचे दर वाढल्याने भारतीय ऑईलमील आंतरराष्ट्रीय बाजारात महाग ठरत असून, यामुळे निर्यातदारांच्या मार्जिनवर मोठा ताण आला आहे.
जुलै २०२६ मधील आकडेवारीनुसार, भारताच्या ऑईलमील निर्यात क्षेत्रात मोठी घसरण पाहायला मिळाली आहे. 'सॉल्व्हेंट एक्स्ट्रॅक्टर्स असोसिएशन ऑफ इंडिया'च्या रिपोर्टनुसार, २०२६-२७ या आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या चार महिन्यांत एकूण निर्यातीत २७% घट होऊन ती ११.०५ लाख टनांवर आली आहे.
किमतीतील मोठी तफावत
निर्यातीत घट होण्याचे मुख्य कारण म्हणजे किमतीतील दरी. भारतीय सोयाबीन मीलची किंमत सध्या प्रति टन $६१३ च्या आसपास आहे, तर अर्जेंटिना आणि ब्राझीलसारखे देश प्रति टन $४२८ मध्ये हे उत्पादन उपलब्ध करून देत आहेत. या मोठ्या किमतीच्या फरकामुळे आंतरराष्ट्रीय खरेदीदारांनी भारतीय मालाकडे पाठ फिरवली आहे.
देशांतर्गत बाजारपेठेतील आव्हाने
देशांतर्गत बाजारात सोयाबीनचे भाव ४ वर्षांच्या उच्चांकावर पोहोचले असून ते प्रति किलो ₹६५ ते ₹६६ च्या घरात आहेत. २०२५-२६ मधील पिकात १७% घट झाल्याने पुरवठा विस्कळीत झाला आहे. कुक्कुटपालन आणि पशुखाद्य उद्योगातून मागणी कायम असल्याने कंपन्यांनी निर्यातीपेक्षा स्थानिक पुरवठ्याला प्राधान्य दिले आहे. धक्कादायक बाब म्हणजे, निर्यातदार असणारा भारत आता बेनिन, टोगो आणि नायजेरियातून सोयाबीन आयात करत आहे.
लॉजिस्टिक आणि शिपिंगचे संकट
रेड सी (Red Sea) मधील तणावामुळे शिपिंगचे मार्ग लांबले असून फ्रेट (Freight) खर्च वाढला आहे. याचा थेट फटका निर्यातदारांच्या नफा मार्जिनला (Profit Margins) बसत आहे. सध्या केवळ रेपसीड मील (Rapeseed meal) निर्यातीमुळे या क्षेत्राला काहीसा आधार मिळाला आहे. आगामी काळात कच्च्या मालाच्या किमती आणि जागतिक बाजारातील स्पर्धा यावरच कंपन्यांचे भवितव्य अवलंबून असेल.