१५ जुलैपासून लागू होणाऱ्या भारत-युनायटेड किंगडम (UK) फ्री ट्रेड ॲग्रीमेंटमुळे (FTA) भारतीय रत्ने आणि दागिन्यांच्या निर्यातीत मोठी वाढ अपेक्षित आहे. या करारामुळे UK मध्ये भारतीय दागिन्यांची निर्यात तिप्पट होऊन **$2.5 अब्ज डॉलर्स** पर्यंत पोहोचण्याची शक्यता आहे.
दागिन्यांच्या निर्यातीला मोठी झेप
१५ जुलैपासून भारत आणि युनायटेड किंगडम (UK) यांच्यातील फ्री ट्रेड ॲग्रीमेंट (FTA) लागू होणार आहे. या करारामुळे भारतीय दागिन्यांच्या निर्यातीला मोठे बळ मिळेल अशी अपेक्षा आहे. या करारानुसार, UK मध्ये भारतीय वस्तूंवर लागणारे जवळपास 99% शुल्क माफ केले जाईल. यामुळे भारतीय उत्पादने अधिक स्पर्धात्मक बनतील आणि UK च्या मोठ्या मार्केटमध्ये भारतीय कंपन्यांना फायदा होईल.
निर्यातीचे आकडे आणि अपेक्षा
Gem & Jewellery Export Promotion Council (GJEPC) च्या अंदाजानुसार, 2023 मध्ये $754 दशलक्ष डॉलर्स असलेली UK मधील भारतीय दागिन्यांची निर्यात येत्या काही वर्षांत $2.5 अब्ज डॉलर्स पर्यंत पोहोचू शकते. यात हिरे जडवलेले दागिने, रंगीत रत्ने, चांदीचे दागिने आणि लॅब-ग्रोन डायमंड्स यांचा मोठा वाटा असेल. हे शुल्क निर्मूलन भारतीय MSMEs (सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग) साठी व्यवसायाच्या विस्ताराचे नवे दरवाजे उघडेल.
बाजारपेठेसाठी तयारी
या नवीन कराराची अंमलबजावणी १५ जुलैपासून होणार असली, तरी भारतीय निर्यातदार आणि ब्रिटीश व्यापारी यांच्यात समन्वय साधण्याचे काम युद्धपातळीवर सुरू आहे. लंडनमध्ये 7-8 जुलै रोजी झालेल्या एका भेटीमध्ये 20 प्रमुख भारतीय उत्पादकांनी 50 हून अधिक UK-आधारित खरेदीदार आणि होलसेलर्ससोबत थेट चर्चा केली. यामुळे करार लागू होताच व्यावसायिक पुरवठा साखळी (Supply Chain) तयार असेल.
भविष्यातील वाटचाल
हा FTA भारताच्या आर्थिक धोरणाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे, ज्या अंतर्गत 2030-31 पर्यंत भारत आणि UK मधील द्विपक्षीय व्यापार $120 अब्ज डॉलर्स पर्यंत नेण्याचे लक्ष्य आहे. सध्या हा व्यापार सुमारे $56 अब्ज डॉलर्स आहे. मात्र, $2.5 अब्ज डॉलर्स निर्यातीचे लक्ष्य गाठण्यासाठी UK मधील मागणी, भारतीय उत्पादकांची आंतरराष्ट्रीय दर्जाची उत्पादने बनवण्याची क्षमता आणि प्रभावी मार्केटिंग यावर अवलंबून असेल. कंपन्यांच्या नफ्यावर याचा काय परिणाम होतो, याकडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.