ऑगस्ट २०२६ मध्ये भारताच्या रत्न आणि दागिने निर्यातीत **१२.५२%** वाढ होऊन ती **₹२१,९४५.८७ कोटींवर** पोहोचली आहे. या तेजीचे मुख्य कारण म्हणजे 'स्टडेड गोल्ड ज्वेलरी'च्या मागणीत झालेली **६४.९६%** भरघोस वाढ.
भारतीय रत्न आणि दागिने क्षेत्राने ऑगस्ट २०२६ मध्ये जोरदार कामगिरी करत १२.५२% वाढ नोंदवली आहे. या क्षेत्राची एकूण निर्यात ₹२१,९४५.८७ कोटी इतकी झाली असून, हा आकडा उद्योगाच्या बदलत्या स्वरूपाचे दर्शन घडवतो. आता भारतीय उत्पादक साध्या प्रक्रियेकडून उच्च दर्जाच्या, डिझाइन-आधारित उत्पादनांकडे वळले आहेत.
स्टडेड ज्वेलरीचे वर्चस्व
या वाढीचे सर्वात मोठे इंजिन म्हणजे 'स्टडेड गोल्ड ज्वेलरी'. या सेगमेंटने ६४.९६% ची जबरदस्त उसळी घेतली असून निर्यात $६४२.८५ दशलक्ष वर पोहोचली आहे. कमी मार्जिनच्या साध्या दागिन्यांपेक्षा अधिक कौशल्याची गरज असलेल्या या उत्पादनांमुळे भारताची ओळख आता 'व्हॅल्यू-ॲडेड' ज्वेलरी हब म्हणून तयार होत आहे.
डायमंड सेगमेंटची स्थिती
हिऱ्यांच्या क्षेत्रात चित्र थोडे संमिश्र आहे. ऑगस्टमध्ये हिऱ्यांचे निर्यात प्रमाण १३.३६ लाख कॅरेट (गेल्या वर्षी १२.९४ लाख कॅरेट) असे वाढले असले, तरी एकूण मूल्यामध्ये (Value Realization) अद्याप दबावाची स्थिती आहे. याचा अर्थ असा की, मागणी असूनही किंमतींवर दबाव असल्याने कंपन्यांच्या नफ्यावर परिणाम होऊ शकतो.
पुढील आव्हाने आणि संधी
जागतिक स्तरावरील भू-राजकीय तणाव आणि सोन्याच्या वाढत्या किमती हे उद्योगासमोरील मुख्य प्रश्न आहेत. वाढत्या किमतींमुळे एक्सपोर्टर्सना वर्किंग कॅपिटलची गरज भासणार आहे. मात्र, भविष्यातील India-UK Free Trade Agreement (FTA) कडे उद्योगाचे लक्ष आहे. या करारामुळे $४ अब्ज च्या बाजारपेठेत शुल्कमुक्त प्रवेश मिळाल्यास निर्यातीला मोठी चालना मिळण्याची शक्यता आहे.