Whalesbook
मौल्यवान धातूंमध्ये दिलासादायक तेजी
बुधवारी स्पॉट गोल्डमध्ये (Spot Gold) लक्षणीय वाढ दिसून आली. भाव $4,582.18 प्रति औंसवर पोहोचले, जे सोमवारी $4,097.99 या चार महिन्यांच्या नीचांकी पातळीवरून 2.4% ची सुधारणा दर्शवते. या तेजीचे मुख्य कारण म्हणजे कच्च्या तेलाच्या दरात झालेली मोठी घसरण. मध्य पूर्वेत (Middle East) अमेरिकेच्या संभाव्य युद्धविराम योजनेच्या वृत्तांमुळे तेलाचे दर 5% पेक्षा जास्त घसरले. यामुळे महागाई वाढण्याची तात्काळ चिंता कमी झाली आणि अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हकडून (US Federal Reserve) व्याजदर वाढीची शक्यताही कमी झाली.
आता मनी मार्केट फ्युचर्सनुसार (Money Market Futures) डिसेंबरपर्यंत व्याजदर वाढीची शक्यता केवळ 16% आहे, जी आठवड्याच्या सुरुवातीला 25% होती. या बदललेल्या धोरणाच्या अंदाजामुळे आणि डॉलर निर्देशांक (US Dollar Index) कमकुवत झाल्यामुळे इतर मौल्यवान धातूंमध्येही तेजी आली. स्पॉट सिल्व्हरमध्ये (Spot Silver) 2.8%, प्लॅटिनममध्ये (Platinum) 1.8% आणि पॅलेडियममध्ये (Palladium) 1.6% ची वाढ झाली.
भू-राजकीय तणाव आणि अस्थिरता
सोन्याच्या दरातील या सकारात्मक हालचाली असूनही, भू-राजकीय परिस्थिती अजूनही चिंतेचा विषय आहे. इराणच्या लष्कराने वाटाघाटीच्या अमेरिकन दाव्यांना फेटाळल्याचे वृत्त आहे, ज्यामुळे संघर्ष लवकर संपण्याची चिन्हे नाहीत. विश्लेषकांच्या मते, जोपर्यंत डी-एस्केलेशनचे (De-escalation) ठोस पाऊल उचलले जात नाही, तोपर्यंत बाजारातील तात्पुरत्या तेजीवर संशय घेणे योग्य ठरेल. यामुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर, विशेषतः हॉरमझच्या सामुद्रधुनीवर (Strait of Hormuz) परिणाम होण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे महागाई पुन्हा वाढू शकते आणि जागतिक आर्थिक स्थैर्य धोक्यात येऊ शकते.
विश्लेषकांचे मत आणि भविष्यातील दिशा
गेल्या आठवड्यात सोन्याच्या दरात मोठी घसरण झाली होती, जी 1983 नंतरची सर्वात वाईट पाच दिवसांची कामगिरी ठरली होती. यानंतरची ही रिकव्हरी (Recovery) भू-राजकीय तणाव असूनही झाली, जी बाजाराचे लक्ष महागाई आणि व्याजदर धोरणांकडे वळल्याचे दर्शवते. अमेरिकन डॉलर निर्देशांक सध्या 99.4876 च्या आसपास आहे आणि गेल्या महिन्यात 1.83% मजबूत झाला आहे, ज्यामुळे सोन्यासारख्या डॉलर-आधारित कमोडिटीजच्या (Commodities) वाढीवर मर्यादा येतात. काही प्रमुख बँकांनी सोन्यासाठी $5,000 ते $6,300 प्रति औंस पर्यंतचे लक्ष (Target) ठेवले आहे, जे भू-राजकीय तणाव आणि मागणीमुळे किमती वाढतील असे सुचवते. मात्र, सोन्याची सुरक्षित गुंतवणूक (Safe Haven) म्हणून असलेली भूमिका आता बदलत असल्याचे दिसते, कारण वाढत्या तेलाच्या किमतींमुळे व्याजदर वाढण्याची शक्यता वाढते, ज्यामुळे सोन्यासारख्या नॉन-यील्ड मालमत्ता (Non-yielding Assets) कमी आकर्षक वाटू शकतात.
पुढील वाटचाल
जोपर्यंत भू-राजकीय तणाव आणि महागाईची चिंता कायम आहे, तोपर्यंत सोन्याच्या दरात अस्थिरता अपेक्षित आहे. मध्य पूर्वेतील तणाव पुन्हा वाढल्यास महागाईत वाढ आणि फेडरल रिझर्व्हच्या धोरणांवर परिणाम होऊ शकतो. 2026 साठी सोन्याच्या किंमतीचा अंदाज सरासरी $4,819 ते $10,023 प्रति औंस दरम्यान आहे, परंतु यात मोठी चढ-उतार येण्याची शक्यता आहे.