जागतिक स्तरावर सोन्याच्या खाण कंपन्यांसाठी २०२६ हे वर्ष ऐतिहासिक ठरत आहे. सोन्याच्या किमती **$४,५००** प्रति औंसच्या वर गेल्यामुळे खाणकामाचा खर्च **१६%** नी वाढूनही कंपन्यांनी विक्रमी नफा नोंदवला आहे.
सध्या सोन्याच्या दरात सुरू असलेल्या जोरदार रॅलीमुळे जागतिक खाण उद्योग एका सुवर्णकाळातून जात आहे. सोन्याची किंमत $४,५०० ते $४,६०० प्रति औंस दरम्यान स्थिरावल्याने खाण कंपन्यांचे मार्जिन प्रचंड वाढले आहे. विशेष म्हणजे खाणकामाचा खर्च (All-In Sustaining Costs) $१,७८५ प्रति औंसवर पोहोचला असला, तरी विक्री किमतीतील वाढ या खर्चाला सहज पेलत आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी आनंदाची बातमी
या अफाट नफ्यामुळे कंपन्यांकडे मोठ्या प्रमाणात 'फ्री कॅश फ्लो' उपलब्ध झाला आहे. Newmont सारख्या मोठ्या कंपन्यांनी हा पैसा शेअर्स बायबॅक (Buyback) आणि लाभांश (Dividend) स्वरूपात भागधारकांना परत देण्यास सुरुवात केली आहे, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांमध्ये उत्साहाचे वातावरण आहे.
आव्हाने आणि जोखीम
नफा जबरदस्त असला तरी या क्षेत्रासमोर काही गंभीर संकटे आहेत:
- 'रिसोर्स नॅशनलिझम': पश्चिम आफ्रिकेसारख्या देशांमध्ये सरकारांनी रॉयल्टीचे दर वाढवले आहेत, ज्याचा थेट फटका नफ्यावर बसू शकतो.
- ऊर्जेची महागाई: खाणकाम हा ऊर्जा-प्रधान उद्योग आहे. इराणमधील तणाव आणि जागतिक लॉजिस्टिक्समधील व्यत्ययामुळे इंधन खर्च वाढला आहे.
- व्याजदर धोरण: अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हने व्याजदरात वाढ केल्यास सोन्याची चमक कमी होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
सध्या GDX आणि GDXJ सारख्या गोल्ड मायनर ETFs कडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे. सोन्याचे स्पॉट प्राईस आणि इंधन महागाई या दोन गोष्टी आगामी काळात या क्षेत्राची दिशा ठरवणार आहेत.