जागतिक बाजारात सोन्याच्या किमती **$5,000** प्रति औंसच्या पातळीला स्पर्श करू शकतात. सेंट्रल बँकांकडून डॉलरचा साठा कमी करून सोन्यावर भर दिला जात असल्याने हा मोठा बदल घडत आहे. भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी ही तेजी महागाई आणि आयातीचा खर्च वाढवणारी ठरू शकते.
सोन्याची नवीन वाटचाल
येत्या 12 ते 24 महिन्यांत सोन्याचे भाव $5,000 प्रति औंस या पातळीपर्यंत पोहोचू शकतात, असा अंदाज वर्तवण्यात येत आहे. विशेष म्हणजे, सोने आता अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हच्या व्याजदर धोरणांपासून स्वतःला वेगळे करत आहे. जागतिक स्तरावर सेंट्रल बँका आक्रमकपणे सोन्याचे साठे वाढवत असल्याने किमतींना एक मजबूत आधार (Price Floor) मिळत आहे.
सेंट्रल बँकांची खरेदी आणि परिणाम
2026 च्या दुसऱ्या तिमाहीत जगभरातील सेंट्रल बँकांनी 289 टन सोन्याची खरेदी केली आहे. डॉलरवरील अवलंबित्व कमी करण्याच्या उद्देशाने ही रणनीती आखली जात आहे. तसेच, आशियाई गोल्ड-बॅक्ड फंडांमध्येही 70 टनांची गुंतवणूक झाली आहे, जी किमतींना मोठी चालना देत आहे.
भारतीय बाजारावर काय परिणाम?
भारत हा सोन्याचा जगातील सर्वात मोठा आयातदार देश आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात किमती वाढल्या की थेट त्याचा परिणाम भारतीय ग्राहकांवर होतो. लग्नसराई असो किंवा दीर्घकालीन गुंतवणूक, सोन्याचे दागिने खरेदी करणे महाग होणार आहे. यासोबतच, सोन्याच्या वाढत्या किमती आणि चलनातील चढ-उतार यामुळे देशाचे आयात बिल (Import Bill) वाढून चालू खात्यातील तूट (Current Account Deficit) प्रभावित होऊ शकते.
पुरवठ्यातील मर्यादा
खाण उत्पादनाबाबत सांगायचे तर, 2026 मध्ये केवळ 2.4 टक्के वाढीचा अंदाज आहे. नवीन खाणी सुरू करण्यासाठी लागणारा वेळ आणि भांडवल पाहता, मागणीच्या तुलनेत पुरवठा वाढवणे कठीण आहे. त्यामुळे, किमती वाढणे हाच बाजारातील समतोल राखण्याचा मुख्य मार्ग उरला आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी सावधगिरी
सेंट्रल बँकांची खरेदी सोन्याला आधार देत असली, तरी अतिउच्च किमतींमुळे किरकोळ मागणीत घट होऊ शकते. तसेच, भू-राजकीय तणाव निवळल्यास सोन्याची मागणी कमी होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. गुंतवणूकदारांनी आता सेंट्रल बँकांचा डेटा, जागतिक खाण उत्पादन आणि स्थानिक आयात शुल्कातील बदलांकडे लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.