Brent crude च्या दरात मोठी वाढ होण्याची शक्यता असून ते **$120** प्रति बॅरलचा टप्पा गाठू शकते. भू-राजकीय तणावामुळे भारताच्या महागाईवर आणि महत्त्वाच्या सेक्टरवर याचा मोठा परिणाम होणार आहे.
जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या पुरवठ्याबाबत मोठी अनिश्चितता निर्माण झाली आहे. तज्ज्ञांच्या अंदाजानुसार, 2026 च्या शेवटच्या तिमाहीपर्यंत Brent crude चे दर $120 प्रति बॅरलपर्यंत जाऊ शकतात. मध्य पूर्व आणि रशियातील युद्धजन्य परिस्थितीमुळे पुरवठा साखळी विस्कळीत झाली आहे.
पुरवठा का कमी होत आहे?
या तेजीमागे तीन मुख्य कारणे आहेत:
१. मध्य पूर्वेतील तणाव: अमेरिका-इराण संघर्ष आणि लाल समुद्रातील हूती बंडाळ्यांमुळे विम्याचे हप्ते आणि मालवाहतुकीचे दर वाढले आहेत.
२. सौदी अरेबियाचे उत्पादन: सौदीचे ऑगस्ट महिन्यातील उत्पादन 6.238 दशलक्ष बॅरल प्रतिदिन इतके राहिले, जे 1990 नंतरची नीचांकी पातळी आहे.
३. रशियन रिफायनरीवर हल्ले: रशियातील रिफायनरीवरील ड्रोन हल्ल्यांमुळे डिझेल आणि जेट फ्युएलच्या पुरवठ्यावर परिणाम झाला आहे.
भारतीय अर्थव्यवस्थेवर परिणाम
भारत आपल्या गरजेच्या कच्च्या तेलाचा मोठा हिस्सा आयात करतो. तेलाच्या किमतीत प्रति बॅरल $10 ची वाढ झाल्यास भारताच्या वार्षिक आयात बिलात $13 ते $14 अब्ज रुपयांची भर पडते. यामुळे किरकोळ महागाईत 30 ते 50 बेसिस पॉइंट्सची वाढ होऊ शकते, ज्याचा दबाव थेट रिझर्व्ह बँकेच्या धोरणांवर आणि सरकारी तिजोरीवर येईल.
शेअर बाजारावर परिणाम: कोणाला फायदा, कोणाला फटका?
- फायदा: ONGC आणि Oil India सारख्या अपस्ट्रीम कंपन्यांना तेलाचे दर वाढल्याचा फायदा होतो, कारण त्यांच्या नफ्याचे प्रमाण वाढते.
- फटका: भारतीय तेल कंपन्या (OMCs) जसे की Indian Oil Corporation, BPCL आणि HPCL यांच्यावर मार्जिनचा दबाव वाढू शकतो. तसेच, एअरलाईन्स, पेंट कंपन्या आणि केमिकल कंपन्यांच्या कच्च्या मालाचा खर्च वाढल्याने त्यांच्या नफ्यावर गदा येऊ शकते.
गुंतवणूकदारांनी काय करावे?
गुंतवणूकदारांनी मध्य पूर्वेतील भू-राजकीय घडामोडींवर बारकाईने लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे. तणाव कमी झाल्यास तेलाचे दर स्थिर होऊ शकतात. तसेच, OMCs च्या व्यवस्थापनाची टिप्पणी आणि त्यांच्या मार्जिन राखण्याच्या क्षमतेवर लक्ष केंद्रित करणे फायदेशीर ठरेल.