टँकर फ्रेट दर विक्रमी **$36 प्रति बॅरल** वर पोहोचल्याने आशियाई ऑइल रिफायनरीजचे मार्जिन घटले आहे. मध्य पूर्व आणि अमेरिकेतून होणाऱ्या पुरवठा साखळीतील वाढत्या खर्चामुळे रिफायनिंग क्षेत्रात चिंतेचे वातावरण आहे.
आशियातील ऑइल रिफायनिंग उद्योगाचे अर्थशास्त्र सध्या मोठ्या संकटात आहे. सागरी वाहतुकीचा खर्च इतका वाढला आहे की रिफायनरीजच्या प्रॉफिट मार्जिनला मोठी कात्री लागली आहे. मध्य पूर्वेतून आशियाई बाजारांकडे येणाऱ्या क्रूड ऑइलच्या वाहतुकीसाठी 'व्हेरी लार्ज क्रूड कॅरियर्स' (VLCCs) चा खर्च $36 प्रति बॅरल पर्यंत पोहोचला आहे. ऐतिहासिक पातळीच्या तुलनेत ही तब्बल पाचपट वाढ आहे, ज्याचे मुख्य कारण हॉर्मुझची सामुद्रधुनी परिसरातील भू-राजकीय तणाव (Geopolitical Tensions) हे आहे.\n\nसप्टेंबर 2026 पर्यंतच्या आकडेवारीनुसार, अनेक रिफायनरीजचे ऑपरेटिंग मार्जिन उणे (Negative) पातळीवर गेले आहे. कच्च्या मालाचा खर्च आणि उत्पादित पेट्रोल-डिझेलच्या किमती यातील तफावत कमी झाल्याने नफ्याचे प्रमाण नगण्य झाले आहे. पूर्वी कंपन्या वेगवेगळ्या देशांतून क्रूड खरेदी करून (Geographic Arbitrage) खर्च कमी करायच्या, पण आता अमेरिकेच्या गल्फ कोस्टवरून येणाऱ्या मालाचा खर्चही $37 प्रति बॅरल च्या पुढे गेला आहे.\n\nयाचा थेट फटका 14 ऑक्टोबर 2026 रोजी भारतीय शेअर बाजारालाही बसला. Sensex आणि Nifty मध्ये दिसलेली अस्थिरता ही आयात केलेली महागाई आणि ऊर्जा सुरक्षेच्या चिंतेशी संबंधित आहे. जर हे उच्च दर कायम राहिले, तर रिफायनरीजना उत्पादन कमी (Run Cuts) करण्याशिवाय पर्याय उरणार नाही, ज्याचा परिणाम इंधनाच्या तुटवड्यावर होऊ शकतो. गुंतवणूकदारांसाठी येणाऱ्या काळात कंपन्यांच्या तिमाही निकालांमधील व्यवस्थापनाचे भाष्य आणि वाहतुकीच्या खर्चातील चढ-उतार यावर लक्ष ठेवणे गरजेचे ठरणार आहे.