सणोत्सवाच्या काळात भारतातील कन्झ्युमर ड्युरेबल्स मार्केटमध्ये संमिश्र कल दिसून येत आहे. स्वस्त उत्पादनांपेक्षा प्रीमियम वस्तूंना पसंती मिळत असली, तरी जुन्या वस्तू बदलण्याचे प्रमाण (Replacement Demand) कमी झाल्याने चिंता व्यक्त केली जात आहे. Motilal Oswal ने पॉलिकॅब (Polycab) आणि LG सारख्या कंपन्यांच्या कामगिरीवर प्रकाश टाकला आहे.
भारतीय कन्झ्युमर ड्युरेबल्स क्षेत्र सध्या एका मोठ्या बदलाच्या टप्प्यातून जात आहे. नवरात्रीच्या काळात विक्रीत २५-३०% वाढ झाली असली तरी, मास-मार्केटची मागणी मंदावलेली दिसते. वाढलेल्या किमतींमुळे सामान्य ग्राहक आता खर्च करताना विचार करत आहेत.
रिप्लेसमेंट डिमांडमध्ये मोठी घट
उत्पादकांसाठी चिंतेची बाब म्हणजे ग्राहक आता जुनी उपकरणे बदलण्याऐवजी तीच दुरुस्त करून वापरण्यावर भर देत आहेत. आकडेवारीनुसार, गेल्या वर्षी ३०% असलेला रिप्लेसमेंट रेट आता थेट १२% वर आला आहे. हे स्पष्ट करते की ग्राहक आपल्या खर्चामध्ये अधिक सावध झाले आहेत.
एसी आणि टीव्ही क्षेत्रातील स्थिती
हवामानातील बदलांमुळे एअर कंडिशनर्सच्या (AC) विक्रीत ६०% ची वाढ नोंदवण्यात आली आहे. मात्र, टीव्ही सेगमेंटमध्ये मोठी दरी दिसून येते. मोठ्या स्क्रीनच्या प्रीमियम टीव्हीला मागणी आहे, परंतु सेमीकंडक्टर्स आणि पॅनेलच्या किमती वाढल्यामुळे टीव्हीच्या किमतीत २०% पेक्षा जास्त वाढ झाली आहे, ज्यामुळे सर्वसामान्य ग्राहकांनी खरेदी पुढे ढकलली आहे.
कोणावर लक्ष ठेवावे?
Motilal Oswal च्या रिपोर्टनुसार, Polycab India ही कंपनी सध्या मजबूत स्थितीत आहे. कंपनीचा भर औद्योगिक आणि रिअल इस्टेट क्षेत्रावर असल्याने त्यांना ग्राहकांच्या बदलत्या मानसिकतेचा फारसा फटका बसत नाही. त्यांच्या हाय-व्होल्टेज कपॅसिटीतील गुंतवणुकीमुळे भविष्यात फायदा होऊ शकतो.
तसेच, LG Electronics प्रीमियम सेगमेंटमध्ये चांगली कामगिरी करत आहे, परंतु हे लक्षात घेणे गरजेचे आहे की LG Electronics India ही एक खासगी कंपनी आहे आणि ती शेअर बाजारात लिस्टेड नाही, त्यामुळे त्यात थेट गुंतवणूक करणे शक्य नाही.
थोडक्यात सांगायचे तर, केवळ सवलती किंवा झिरो-कॉस्ट EMI वर अवलंबून राहण्यापेक्षा, रिप्लेसमेंट डिमांडमध्ये खरी वाढ होणे क्षेत्राच्या शाश्वत वाढीसाठी महत्त्वाचे ठरणार आहे.
