West Asia मधील भू-राजकीय तणावामुळे पुरवठा साखळी विस्कळीत झाली असून भारतीय कंपन्यांना दैनंदिन कामकाजासाठी मोठ्या प्रमाणावर कर्ज घ्यावे लागत आहे. यामुळे कॉर्पोरेट कर्ज मागणीत **२०%** वाढ झाली असून RBL, Axis आणि ICICI Bank सारख्या खासगी बँकांचे लोन बुक जबरदस्त वाढले आहे.
कॉर्पोरेट कर्ज मागणी का वाढली?
कंपन्या कच्चा माल, इन्व्हेंटरी आणि इतर कामकाजाच्या खर्चासाठी वर्किंग कॅपिटल लोनवर अवलंबून असतात. मात्र, शिपिंग मार्गांमधील विलंब आणि तेलाच्या किमतीतील अस्थिरतेमुळे मालाचा पुरवठा विस्कळीत झाला आहे. यामुळे उत्पादनाचे रोख रकमेत रूपांतर होण्याचा कालावधी (Cash Conversion Cycle) वाढला असून, कंपन्यांना आपला गाडा हाकण्यासाठी बँकांकडून क्रेडिट घेणे भाग पडत आहे.
खासगी बँकांचे वर्चस्व
सप्टेंबर तिमाहीत या ट्रेंडचा सर्वात जास्त फायदा खासगी क्षेत्रातील बँकांना झाला आहे. RBL Bank च्या कॉर्पोरेट लोन बुकमध्ये वार्षिक आधारावर ५८% ची मोठी वाढ झाली आहे. तसेच Axis Bank आणि ICICI Bank ने अनुक्रमे ३४% आणि ३०.६% इतकी वाढ नोंदवली आहे. याशिवाय Kotak Mahindra Bank, Federal Bank, HDFC Bank आणि IndusInd Bank ने देखील दुहेरी अंकी (Double-digit) वाढ दाखवली आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी धोक्याची घंटा?
बँकांच्या वाढत्या व्यवसायाकडे सकारात्मक पाहिले जात असले तरी, गुंतवणूकदारांनी सावध राहणे गरजेचे आहे. जर हा भू-राजकीय संघर्ष लांबला आणि कंपन्यांची रोख रक्कम कमावण्याची क्षमता कमी झाली, तर बँकांच्या मालमत्तेच्या गुणवत्तेवर (Asset Quality) दबाव येऊ शकतो. तसेच, बाजारातील हिस्सा मिळवण्यासाठी बँका स्पर्धात्मक दरात कर्ज देत असल्याने त्यांच्या नफ्यावर (Margins) परिणाम होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
जागतिक पुरवठा साखळी कधी सामान्य होते, यावरच या वाढीची शाश्वतता अवलंबून आहे. सध्याच्या घडीला गुंतवणूकदारांनी बँकांच्या कॉर्पोरेट लोन बुकची गुणवत्ता, व्याज दर आणि क्रेडिट रिस्कबाबतच्या मॅनेजमेंटच्या कॉमेंटरीवर बारीक लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.