डिजिटल क्रेडिट आणि इन्क्लुजन इंडेक्स २०२६ नुसार, टियर-२ शहरे आता डिजिटल कर्ज घेण्यामध्ये मेट्रो शहरांनाही मागे टाकत आहेत. विशेष म्हणजे, यात नोकरी करणाऱ्या महिला आघाडीवर असल्याचे दिसून आले आहे.
टियर-२ शहरे ठरतायत इंजिन
'डिजिटल क्रेडिट आणि इन्क्लुजन इंडेक्स २०२६' ने भारतीय अर्थव्यवस्थेतील एक महत्त्वाचा बदल अधोरेखित केला आहे. Pahle India Foundation आणि Amazon Pay यांनी तयार केलेल्या या रिपोर्टनुसार, टियर-२ शहरांचा इंडेक्स स्कोअर ५८.६४ इतका आहे, जो टियर-१ शहरांच्या ५३.१ आणि टियर-३ शहरांच्या ५५.७ पेक्षा कितीतरी पटीने सरस आहे.
प्रमुख शहरे आणि महिलांचा सहभाग
कोइम्बतूर, सुरत, नागपूर आणि इंदूर यांसारखी शहरे डिजिटल कर्ज पुरवठ्यात केंद्रबिंदू ठरत आहेत. आश्चर्याची गोष्ट म्हणजे, लहान शहरांमध्ये नोकरी करणाऱ्या महिलांनी डिजिटल क्रेडिटच्या वापरात पुरुषांना मागे टाकले आहे, जे आर्थिक समावेशनासाठी एक सकारात्मक संकेत आहे.
चैनीच्या वस्तूंवर जास्त भर
डिजिटल कर्जाचा वापर वाढत असला तरी, तो अजूनही उत्पादक कामांसाठी वापरला जात नाहीये. इंडेक्सनुसार, तब्बल ५९% वापरकर्ते या कर्जाचा वापर इलेक्ट्रॉनिक्स किंवा घरगुती उपकरणांच्या खरेदीसाठी करत आहेत. व्यवसाय किंवा दीर्घकालीन आर्थिक नियोजनासाठी डिजिटल क्रेडिटचा वापर मर्यादित असल्याचे दिसून आले आहे.
भविष्यातील आव्हाने
Amazon Pay India च्या डेटानुसार, त्यांच्या एकूण ग्राहक बेसपैकी ७५% ग्राहक हे टियर-२ आणि टियर-३ शहरांतील आहेत. तथापि, संकटाच्या वेळी लोक अजूनही डिजिटल लोन ॲप्सऐवजी स्वतःच्या बचतीवर अधिक भर देत आहेत. आता कर्ज देणाऱ्या कंपन्यांसमोर हे मोठे आव्हान आहे की, ग्राहकांना कर्जाचा वापर योग्य आर्थिक उद्दिष्टांसाठी कसा करायला लावायचा, जेणेकरून भविष्यात कर्जाचा बोजा (Repayment Stress) वाढणार नाही.