Tata Capital आणि Godrej Capital या दोन मोठ्या कंपन्यांनी गोल्ड लोन व्यवसायात प्रवेश केला आहे. वाढती मागणी आणि सोन्याच्या वाढलेल्या किमतींचा फायदा घेण्यासाठी त्यांनी अधिग्रहण (Acquisition) मार्गाचा अवलंब केला आहे. यामुळे त्यांना शाखांचे जाळे नव्याने तयार करण्याची गरज भासणार नाही.
गोल्ड लोन बाजारात दमदार एंट्री
Tata Capital आणि Godrej Capital या दोन्ही प्रतिष्ठित कंपन्या आता गोल्ड लोन (Gold Loan) मार्केटमध्ये उतरल्या आहेत. यासाठी त्यांनी अस्तित्वात असलेल्या गोल्ड लोन कंपन्यांचे अधिग्रहण (Acquisition) केले आहे. या धोरणामुळे त्यांना नवीन शाखांचे जाळे आणि टीम तयार करण्याचा वेळ आणि खर्च वाचवता येणार आहे.
Godrej Capital ची मोठी योजना
Godrej Finance चा एक भाग म्हणून, अधिग्रहित केलेल्या गोल्ड लोन व्यवसायाचे एकत्रीकरण करणे, हे Godrej Capital च्या दीर्घकालीन योजनेचा महत्त्वाचा भाग आहे. कंपनीने या सेगमेंटसाठी एक मोठे लक्ष्य ठेवले असून, ₹5,000 कोटी पर्यंतचा पोर्टफोलिओ 2031 पर्यंत तयार करण्याचा त्यांचा मानस आहे.
Tata Capital ची वाढीची रणनीती
Tata Capital कडे सध्या या अधिग्रहणासाठी नियामक मंजुरी (Regulatory Approvals) मिळवण्याची प्रक्रिया सुरू आहे. कंपनीला या एंट्रीमुळे आपल्या शाखांचे नेटवर्क मोठ्या प्रमाणात वाढवायचे आहे आणि आगामी काळात सुरक्षित किरकोळ कर्ज (Secured Retail Lending) विभागात मजबूत स्थान निर्माण करायचे आहे.
मार्केट आणि जोखीम
गोल्ड लोन सेक्टर सध्या नॉन-बँकिंग वित्तीय कंपन्यांसाठी (NBFCs) खूप आकर्षक बनले आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे, यामध्ये ग्राहकांनी तारण (Collateral) म्हणून दिलेले सोने बँकेच्या ताब्यात असते, ज्यामुळे सुरक्षितता वाढते.
मात्र, या सेगमेंटमध्ये आव्हाने देखील आहेत. बाजारात वेगाने वाढ होत असताना सोन्याच्या किमतीत मोठी अस्थिरता (Volatility) दिसून येत आहे. सोन्याचे दर वाढल्यास तारणचे मूल्य वाढते, पण जर यात अचानक घट झाली, तर कर्जाची परतफेड करताना ग्राहकांना अडचणी येऊ शकतात आणि कर्जदारांसाठी बुडीत कर्जाचा (Delinquency) धोका वाढू शकतो.
RBI चे लक्ष आणि नियम
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) गोल्ड लोन सेगमेंटवर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे. जबाबदार कर्जपुरवठा पद्धतींवर (Responsible Lending Practices) जोर दिला जात आहे. या मोठ्या कंपन्या जशा जशा आपली व्याप्ती वाढवतील, त्यांना कठोर नियामक नियमांचे (Regulatory Landscape) पालन करावे लागेल. RBI च्या अलीकडील अहवालात स्पष्ट केले आहे की, किमतीतील अस्थिरतेच्या काळात वेगवान कर्ज वाढीसाठी मजबूत जोखीम व्यवस्थापन प्रणाली (Risk Management Systems) आवश्यक आहे. त्यामुळे, गुंतवणूकदारांना या कंपन्यांच्या विस्तारासोबतच त्यांच्या नियामक अपेक्षा आणि प्रत्यक्ष सोने हाताळण्यातील जोखीम यावर लक्ष ठेवावे लागेल.