रोख रकमेच्या हिशोबात बदल
भारतीय सिक्युरिटीज अँड एक्सचेंज बोर्ड (सेबी) पायाभूत सुविधा क्षेत्रासाठी वितरणीय रोख रकमेची (distributable cash) व्याख्या बदलत आहे. इन्फ्रास्ट्रक्चर इन्व्हेस्टमेंट ट्रस्ट्सना (InvITs) मोठ्या देखभालीचा कर्जाद्वारे होणारा खर्च नेट डिस्ट्रीब्युटेबल कॅश फ्लो गणनेत वजा न होणारा खर्च म्हणून गणण्याची परवानगी देऊन, नियामक हे मान्य करत आहे की सध्याच्या नियमांमुळे गुंतवणूकदारांच्या परताव्याला मर्यादा येत आहेत. विशेषतः रस्ते मालमत्तांसाठी, जिथे देखभालीचे चक्र अंदाजित असले तरी भांडवली-केंद्रित असते, हा बदल देखभालीवरील रोख खर्च वितरणाच्या रकमेतून वेगळा करून तात्पुरती उच्च कार्यक्षमतेची (operational efficiency) भावना निर्माण करतो.
परतावा आणि गुंतवणूकदारांच्या भावनांवर परिणाम
ऐतिहासिकदृष्ट्या, रस्ते InvITs ना संस्थात्मक भांडवल आकर्षित करण्यासाठी उच्च लाभांश परतावा (dividend yields) टिकवून ठेवण्यासाठी प्रचंड दबाव जाणवला आहे. हे खर्च पुन्हा वर्गीकृत केल्याने, ट्रस्ट्स तांत्रिकदृष्ट्या कामकाजातील महसूल न वाढवता वितरण कायम ठेवू किंवा वाढवू शकतात. यामुळे वितरणासाठी उपलब्ध रोख प्रवाह आणि टोल ऑपरेशन्समधून निर्माण होणारा प्रत्यक्ष रोख प्रवाह यांच्यात फरक निर्माण होतो. जर हा नियम मंजूर झाला, तर गुंतवणूकदारांनी तपासणे आवश्यक आहे की स्पेशल पर्पज व्हेईकल्स (SPVs) लाभांश देण्यासाठी कर्ज घेत आहेत का. यामुळे अल्प मुदतीत युनिटच्या किमतींना आधार मिळू शकतो, परंतु देखभालीचा खर्च भागवण्यासाठी बाह्य कर्जावर अवलंबून राहणे - जो पूर्वी कामकाजाच्या नफ्यातून भागवला जात होता - हा भार उत्पन्न विवरणावरून (income statement) कर्ज पत्रकात (debt schedule) स्थलांतरित करतो.
धोक्याचा पॉईंट (Forensic Bear Case)
यातील मुख्य धोका कृत्रिम परतावा वाढवण्यामध्ये आहे. जेव्हा एखादी संस्था देखभालीसाठी कर्जाचा (leverage) वापर करते - आणि त्यानंतर वितरणाचे आकडे वाढवण्यासाठी त्या कर्जाचा वापर करते - तेव्हा एक संरचनात्मक अस्थिरता निर्माण होते. व्याजदर वाढल्यास किंवा टोल महसुलाची वाढ मंदावल्यास, कर्ज सेवा कव्हरेज गुणोत्तर (debt service coverage ratio) वेगाने खालावू शकते. शिवाय, युनिटधारकांच्या मंजुरीसाठी 60% चा थ्रेशोल्ड आवश्यक आहे, जो प्रायोजक-नियंत्रित ट्रस्ट्सद्वारे सहजपणे पूर्ण केला जाऊ शकतो, ज्यामुळे किरकोळ गुंतवणूकदारांचे हित बाजूला पडू शकते. टीकाकारांचे म्हणणे आहे की ही लेखांकन युक्ती मालमत्ता मालकीची खरी किंमत लपवते. सामान्य इक्विटी गुंतवणुकीच्या विपरीत, जिथे भांडवली खर्चाचे भविष्यातील वाढीशी काळजीपूर्वक वजन केले जाते, हा प्रस्ताव अशा देखभालीला प्रोत्साहन देतो ज्यामुळे प्रकल्पाचे दीर्घकालीन एंटरप्राइज मूल्य किंवा सवलत कालावधी (concession period) वाढत नाही.
नियामक संतुलन साधण्याचा प्रयत्न
जोखमी असूनही, प्रस्तावात कठोर पारदर्शकतेची (transparency) आवश्यकता आहे. स्टॅच्युटरी ऑडिटर प्रमाणपत्राची (statutory auditor certification) आवश्यकता एक आवश्यक ऑडिट ट्रेल प्रदान करते, ज्यामुळे कर्जाच्या रकमेचा वापर केवळ पात्र देखभालीसाठीच केला जाईल याची खात्री होते. तथापि, गुंतवणूकदारांवर जबाबदारी आहे की त्यांनी या समायोजनानंतर कर्जाचे इक्विटी गुणोत्तर (debt-to-equity ratios) तपासले पाहिजे. 22 जून पर्यंत सुरू असलेल्या टिप्पणी कालावधीत (comment period), सेबी या कारणांसाठी किती एकूण कर्ज वापरले जाऊ शकते यावर कडक मर्यादा घालतो का, याकडे बाजार लक्ष ठेवून असेल. किती देखभाल कर्जाद्वारे केली जाऊ शकते यावर स्पष्ट मर्यादांशिवाय, कर्जाचा हळूहळू वाढण्याचा धोका आहे ज्यामुळे काही ट्रस्ट्स चक्राकार मंदीच्या काळात असुरक्षित राहू शकतात.
