सरकारी कंपनी REC येत्या सोमवारी, ७ सप्टेंबर रोजी ₹५०० कोटींचा ब्लॉकचेन-आधारित बाँड इश्यू लाँच करणार आहे. RBI च्या डिजिटल चलनाचा (CBDC) वापर करून जलद सेटलमेंटचा हा प्रायोगिक प्रकल्प आहे, मात्र यात फक्त ठराविक गुंतवणूकदारांनाच सहभागी होता येणार आहे.
काय आहे हे नवीन तंत्रज्ञान?
REC लिमिटेड आता कर्ज बाजारात एक मोठे पाऊल उचलत आहे. ७ सप्टेंबर २०२६ रोजी होणाऱ्या या लिलावात कंपनी ₹५०० कोटी उभे करण्याचे उद्दिष्ट ठेवणार आहे. यात ₹१०० कोटी बेस इश्यू आणि ₹४०० कोटींचा ग्रीनशू पर्याय उपलब्ध असेल. या बाँड्सची मॅच्युरिटी कालावधी १ वर्ष ८ महिने आहे.
डिजिटल युगातील सेटलमेंट
पारंपारिक बाँड मार्केटच्या तुलनेत हे तंत्रज्ञान क्रांतीकारक ठरू शकते. ब्लॉकचेनमुळे सेटलमेंटची प्रक्रिया जवळजवळ त्वरित होईल. यासाठी Reserve Bank of India चे होलसेल सेंट्रल बँक डिजिटल करन्सी (CBDC) आणि विशेष 'Demat 2.0' वॉलेटचा वापर केला जाणार आहे. सध्या हा एक प्रायोगिक प्रकल्प असल्याने, सर्वसामान्यांसाठी यात गुंतवणूक करणे शक्य नसून ती केवळ संस्थात्मक गुंतवणूकदारांसाठी (Institutional Investors) मर्यादित आहे.
कंपनीची आर्थिक स्थिती
गुंतवणूकदारांसाठी हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे की, Q1 FY27 मध्ये कंपनीचा स्टँडअलोन नेट प्रॉफिट ₹४,१४९.४६ कोटी होता, जो गेल्या वर्षीच्या तुलनेत ६.७७% नी घटला आहे. तसेच, गेल्या वर्षभरात कंपनीच्या शेअरमध्ये १४-१५% पर्यंत घसरण पाहायला मिळाली आहे.
धोके आणि सावधगिरी
हा एक प्रायोगिक प्रकल्प (Pilot Project) असल्यामुळे, नवीन तंत्रज्ञानामध्ये तांत्रिक त्रुटी किंवा विलंब होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. तसेच, या बाँड्सवर 'लॉक-इन' कालावधी असेल, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांना त्वरित लिक्विडिटी मिळणार नाही. कंपनीचे ग्रॉस स्टेज ३ ॲसेट्स ०.२३% इतके कमी असून, कंपनीच्या कर्ज वितरण क्षमतेवर आणि व्याजाच्या दरांवर गुंतवणूकदारांचे बारीक लक्ष असेल.