शुक्रवारी भारतीय रुपया 95.81 च्या पातळीवर बंद झाला आहे. कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेली घट आणि रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाच्या (RBI) सक्रिय हस्तक्षेपाचा रुपयाला मोठा आधार मिळाला आहे.
शुक्रवारी भारतीय रुपया डॉलरच्या तुलनेत 95.81 वर स्थिरावला. मागील सत्रात रुपया 95.96 वर होता, तिथून आता काहीशी रिकव्हरी पाहायला मिळत आहे. या सुधारणेमागे दोन मुख्य कारणे आहेत; एक म्हणजे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेली घट आणि दुसरे म्हणजे RBI ने बाजारात केलेला थेट हस्तक्षेप.\n\nजेव्हा कच्च्या तेलाचे दर कमी होतात, तेव्हा भारतासारख्या मोठ्या प्रमाणात तेल आयात करणाऱ्या देशासाठी ती दिलासादायक बाब ठरते. यामुळे डॉलरची मागणी कमी होते आणि रुपयाला स्थिरता मिळते. बाजारातील अस्थिरता नियंत्रित करण्यासाठी RBI ने केवळ थेट हस्तक्षेपच केला नाही, तर लिक्विडिटी मॅनेज करण्यासाठी 'सेल-बाय स्वॅप्स' (sell-buy swaps) सारख्या साधनांचाही प्रभावी वापर केला आहे.\n\n### फॉरवर्ड प्रीमियममध्ये वाढ\n\nया सरकारी उपाययोजनांचा एक परिणाम म्हणजे फॉरवर्ड प्रीमियममध्ये झालेली वाढ. 'वन-इयर फॉरवर्ड यील्ड' (1-year forward yield) आता 3.50% वर पोहोचला आहे, जो मे महिन्यापासूनचा उच्चांक आहे. आयात-निर्यात करणाऱ्या कंपन्यांसाठी भविष्यातील चलन बदलांपासून संरक्षण मिळवण्याचा (Hedging) खर्च आता वाढला आहे.\n\nजागतिक स्तरावर महागाईवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी सर्वच देशांच्या मध्यवर्ती बँका कडक धोरणे राबवत आहेत, ज्यामुळे बॉन्ड यील्ड वाढत आहे. याचा फटका शेअर बाजारालाही बसत असून इंडेक्समध्ये घसरण दिसून येत आहे. आगामी काळात RBI किती काळ या साधनांचा वापर करून रुपयाची स्थिरता टिकवून ठेवते आणि तेलाच्या किमती देशाच्या व्यापार संतुलनावर (Trade Balance) कसा परिणाम करतात, याकडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.