RBI चा मोठा दिलासा! गोल्ड NBFCs च्या शाखा विस्ताराचे नियम सोपे; शेअर्समध्ये तेजीची शक्यता?

RBI चा नियम शिथिल, गोल्ड लेंडर्सना मोठा दिलासा!

भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (RBI) गोल्ड लेंडिंग क्षेत्राला चालना देण्यासाठी एक महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. RBI ने असा प्रस्ताव ठेवला आहे की, ज्या गोल्ड NBFCs च्या देशभरात 1,000 पेक्षा जास्त शाखा आहेत, त्यांना आता नवीन शाखा उघडण्यासाठी केंद्रीय बँकेची पूर्वपरवानगी घेण्याची आवश्यकता नसेल. या धोरणात्मक बदलामुळे या कंपन्यांची कार्यक्षमता (Operational Efficiency) वाढेल आणि या क्षेत्रात विकासाला गती मिळेल. हा निर्णय अशा कंपन्यांसाठी अधिक फायदेशीर ठरेल ज्यांनी आधीच देशभरात आपले मोठे नेटवर्क उभारले आहे.

बाजारात सकारात्मक प्रतिक्रिया, शेअर्समध्ये वाढ

RBI च्या या प्रस्तावानंतर शेअर बाजारात चांगली प्रतिक्रिया उमटली आहे. गुरुवारी, 6 फेब्रुवारी 2026 रोजी, Manappuram Finance, Muthoot Finance आणि IIFL Finance या कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये 2% पर्यंत वाढ नोंदवण्यात आली, जी गुंतवणूकदारांमधील वाढलेला विश्वास दर्शवते. उदाहरणार्थ, Manappuram Finance चा शेअर 4 फेब्रुवारी 2026 रोजी ₹293.65 वर बंद झाला होता, ज्याचा ट्रेडिंग व्हॉल्यूम 2,364,937 इतका होता. 6 फेब्रुवारी 2026 रोजी दुपारी 1:46 वाजता IIFL Finance चा शेअर 1.56% वाढून ₹513 वर ट्रेड करत होता, तर Muthoot Finance चा शेअर दुपारी 11:36 वाजता 1.68% घसरून ₹3,515 वर व्यवहार करत होता. बाजारातील तात्काळ तेजी जरी मर्यादित असली, तरी प्रशासकीय अडथळे दूर झाल्यामुळे कंपन्यांना मोठा दिलासा मिळाला आहे.

विश्लेषकांचे मत आणि भविष्यातील दिशा

RBI चा हा नियम बदल विशेषतः मोठ्या गोल्ड NBFCs साठी फायदेशीर आहे. Q2 FY26 नुसार, Muthoot Finance कडे 4,967 शाखांचे सर्वात मोठे नेटवर्क आहे, त्यानंतर Q3 FY26 पर्यंत Manappuram Finance कडे 4,044 आणि IIFL Finance कडे अंदाजे 3,000 शाखा आहेत. नवीन शाखा उघडण्याची प्रक्रिया सोपी झाल्यामुळे या कंपन्यांच्या विस्ताराला गती मिळण्याची शक्यता आहे. ऐतिहासिकदृष्ट्या, NBFCs नी अनेक नियामक बदलांना सामोरे गेले आहे. Budget 2026 नंतर, RBI ने NBFCs च्या वाढीला प्रोत्साहन देण्यासाठी काही उपाययोजना प्रस्तावित केल्या होत्या, आणि हा नवीन प्रस्ताव त्याच दिशेने एक पाऊल आहे.

आर्थिक मूल्यांकनानुसार (Valuation), फेब्रुवारी 2026 च्या सुरुवातीला Manappuram Finance चा P/E रेशो अंदाजे 60.90x आणि मार्केट कॅप सुमारे ₹24,855 Cr होता. Muthoot Finance चा मार्केट कॅप अंदाजे $15.52 Billion USD (सुमारे ₹1.3 Trillion INR) आणि P/E रेशो सुमारे 19.4x होता. IIFL Finance चा मार्केट कॅप ₹21,810 Cr आणि P/E रेशो 17.0 होता (काही अहवालानुसार P/E 48.2 आणि मार्केट कॅप ₹21,992 Cr होता). जानेवारी 2026 च्या अखेरीस Manappuram Finance साठी विश्लेषकांनी 'Neutral' रेटिंग आणि ₹330 चे प्राइस टार्गेट दिले होते. NBFC क्षेत्राची एकूण आर्थिक स्थिती मजबूत आहे, सप्टेंबर 2025 मध्ये NBFCs चा CRAR 25.11% होता आणि GNPA 2.21% राहिला, जे नियामक मानदंडांपेक्षा चांगले आहे.

पुढे काय?

शाखा उघडण्याच्या परवानगीची ही अट काढून टाकल्याने मोठ्या गोल्ड फायनान्स कंपन्यांना भविष्यातील विस्तारासाठी एक मोकळी वाट मिळेल. Muthoot Finance सारख्या कंपन्या, ज्या दरवर्षी सरासरी 100 ते 200 नवीन शाखा उघडतात, त्या या प्रक्रियेला गती देऊ शकतील किंवा यासाठी लागणारे मनुष्यबळ व वेळ इतर महत्त्वाच्या कामांसाठी वापरू शकतील. 6 फेब्रुवारी 2026 रोजी RBI ने रेपो रेट 5.25% वर स्थिर ठेवण्याचा निर्णय घेतला, जो क्रेडिट ग्रोथसाठी (Credit Growth) अनुकूल वातावरण दर्शवतो. जरी बाजारातील तात्काळ प्रतिक्रिया सौम्य असली, तरी हा निर्णय क्षेत्रातील प्रमुख कंपन्यांसाठी दीर्घकालीन सकारात्मक ठरू शकतो.