PSU बँक्सचा दमदार तिमाही निकाल: नफ्यात मोठी वाढ!
भारतीय सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकिंग (PSU Banking) कंपन्यांनी Q3 FY2026 मध्ये आपली मजबूत वाटचाल सुरू ठेवली आहे. बँक ऑफ महाराष्ट्र, कॅनरा बँक आणि युनियन बँक ऑफ इंडिया यांनी सादर केलेले तिमाही निकाल हे सिद्ध करतात. या बँकांनी नफ्यात लक्षणीय वाढ नोंदवली असून, मालमत्तेची गुणवत्ता (Asset Quality) देखील सुधारली आहे. सरकारी सुधारणा आणि मजबूत आर्थिक वातावरणामुळे या बँकांना फायदा होत आहे.
मुख्य आकडेवारी: Q3 चे जबरदस्त नंबर्स
बँक ऑफ महाराष्ट्र (Bank of Maharashtra)
या बँकेने आतापर्यंतचा सर्वाधिक तिमाही नफा नोंदवला आहे. डिसेंबर २०२५ मध्ये संपलेल्या तिमाहीत बँकेच्या निव्वळ नफ्यात (Net Profit) वर्षागणिक (YoY) 26.5% वाढ होऊन तो ₹1,779 कोटी झाला. बँकेची मालमत्ता गुणवत्ता मजबूत झाली असून, एकूण थकीत कर्जे (GNPA) 1.60% पर्यंत खाली आली आहेत, तर निव्वळ थकीत कर्जे (Net NPAs) 0.15% पर्यंत घसरली आहेत. बँकेचा इक्विटीवरील परतावा (ROE) 23.79% पर्यंत पोहोचला आहे, तर भांडवल पर्याप्तता गुणोत्तर (CAR) 17.06% आहे.
कॅनरा बँक (Canara Bank)
कॅनरा बँकेच्या स्टँडअलोन निव्वळ नफ्यात Q3 FY26 मध्ये वर्षागणिक 25.6% वाढ होऊन तो ₹5,155 कोटी झाला. बँकेचे GNPA 2.08% आणि Net NPAs 0.45% पर्यंत सुधारले. बँकेचे CAR 16.50% आहे. उद्योगातील नेट इंटरेस्ट मार्जिन (NIM) मध्ये थोडी घट झाली असली तरी, कॅनरा बँकेने मजबूत कोर उत्पन्न आणि कार्यक्षमतेमुळे एकूण नफा चांगला राखला.
युनियन बँक ऑफ इंडिया (Union Bank of India)
युनियन बँक ऑफ इंडियाने Q3 FY26 मध्ये सुमारे ₹5,073 कोटींचा एकत्रित निव्वळ नफा नोंदवला, जो मागील वर्षीच्या तुलनेत 9.7% अधिक आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे प्रोव्हिजन्समध्ये (Provisions) मोठी घट. बँकेचे GNPA 3.06% आणि Net NPAs 0.51% पर्यंत सुधारले. बँकेने ₹40,000 कोटींचा हाय-कॉस्ट डिपॉझिट बेस कमी करून नेट इंटरेस्ट मार्जिन (NIM) मध्ये 24 बेसिस पॉईंट्सची वाढ साधत तो 2.91% केला आहे.
आकर्षक व्हॅल्युएशन आणि सेक्टरची कामगिरी
सध्या या PSU बँक्स आकर्षक व्हॅल्युएशनवर (Valuation) ट्रेड करत आहेत. बँक ऑफ महाराष्ट्रचा P/E रेशो सुमारे 8.04x, कॅनरा बँकेचा 6.9x आणि युनियन बँक ऑफ इंडियाचा 7.0x आहे. निफ्टी PSU बँक इंडेक्सचा P/E 9.11x आहे. या आकडेवारीनुसार, या बँक्स त्यांच्या कमाईच्या तुलनेत स्वस्त दिसत आहेत. निफ्टी PSU बँक इंडेक्सने जुलै २०२५ पर्यंत 5 वर्षांमध्ये 379.70% चा प्रभावी CAGR नोंदवला आहे, जो या सेक्टरची मजबूत कामगिरी दर्शवतो.
स्पर्धेचे आव्हान आणि भविष्यातील दृष्टीकोन
मात्र, या यशासोबतच काही आव्हानेही आहेत. बँकिंग सेक्टरमध्ये डिपॉझिट्ससाठी (Deposits) स्पर्धा वाढत आहे. CASA डिपॉझिट्सची वाढ माफक आहे. युनियन बँकेसारख्या बँका मार्जिन वाचवण्यासाठी डिपॉझिट मिक्स (Deposit Mix) व्यवस्थापित करत असल्या तरी, हे संपूर्ण सेक्टरसमोरील आव्हान आहे.
PSU बँक्स या चक्रीय (Cyclical) स्वरूपाच्या असतात आणि व्याजदर बदल (Interest Rate Volatility) तसेच आर्थिक मंदीला संवेदनशील असतात. काही विश्लेषकांच्या मते, निफ्टी PSU बँक इंडेक्सचे रिटर्न व्याजदरांवर अवलंबून नाहीत, तरीही या बँका व्याजदर आणि लिक्विडिटीच्या जोखमींना सामोऱ्या जाऊ शकतात.
जर सध्याची तेजी मूलभूत बदलांशिवाय अधिक वेगाने वाढली, तर व्हॅल्युएशन महाग वाटू शकतात. विशेषतः ज्या कंपन्या मागे पडल्या आहेत. निफ्टी PSU बँक इंडेक्समध्ये एसबीआय (SBI), बँक ऑफ बडोदा (Bank of Baroda) आणि पंजाब नॅशनल बँक (PNB) यांसारख्या मोठ्या कंपन्यांचे जास्त वेटेज असल्याने, त्यांना काही समस्या आल्यास संपूर्ण इंडेक्सवर परिणाम होऊ शकतो.
युनियन बँक ऑफ इंडियाने हाय-कॉस्ट डिपॉझिट्स कमी केले असले, तरी Q3 FY26 मध्ये त्यांची एकूण डिपॉझिट वाढ बँकिंग सिस्टमपेक्षा कमी होती. एस अँड पी ग्लोबल रेटिंग्सने (S&P Global Ratings) बँक ऑफ महाराष्ट्राला 'BBB' रेटिंग दिले आहे, ज्यात सरकारी पाठिंब्याचा उल्लेख आहे, पण तुलनेने लहान आकार आणि केंद्रित कर्ज पोर्टफोलिओचाही (Concentrated Loan Portfolio) उल्लेख केला आहे.
पुढील वाटचाल
पुढील काळात, भारताच्या आर्थिक वाढीमुळे आणि सुधारणांमुळे बँकिंग सेक्टरमध्ये स्थिर वाढ अपेक्षित आहे. FY2026-27 साठी सिस्टम-वाईड लोन ग्रोथ 11-13% राहण्याचा अंदाज आहे. यशस्वी होण्यासाठी, बँकांना डिपॉझिट मार्केटमधील स्पर्धा, मार्जिन व्यवस्थापन आणि बदलत्या आर्थिक परिस्थितीशी जुळवून घ्यावे लागेल. युनियन बँकेसारख्या बँकांनी घेतलेले धोरणात्मक निर्णय (Strategic Initiatives) भविष्यातील कामगिरीचे महत्त्वाचे निर्देशक ठरतील.