मुथूट फायनान्स: सोन्यापेक्षा जोरात धावला शेअर, पण विश्लेषक म्हणतात 'ब्रेक लावा!'

कंपनीच्या कामगिरीचा लेखाजोखा

मुथूट फायनान्सने सोन्याच्या कर्जाच्या क्षेत्रात आपले वर्चस्व पुन्हा एकदा सिद्ध केले आहे. त्यांच्या आकडेवारीनुसार, सोन्याच्या कर्जाच्या पोर्टफोलिओमध्ये वर्ष-दर-वर्ष 50% ची भरीव वाढ झाली आहे. एकूण कर्ज पुस्तिकेचा (Loan Book) सुमारे 85% हिस्सा हा सोन्याच्या कर्जाचा आहे, ज्यामुळे कंपनीच्या एकूण कर्ज वितरणात 48% वाढ झाली. कंपनीचा नेट प्रॉफिट (Net Profit) मागील वर्षाच्या तुलनेत 95% ने वाढून ₹2,656 कोटी झाला आहे, तर नेट इंटरेस्ट इन्कम (Net Interest Income) 64% ने वाढून ₹4,467 कोटी झाला. NPA रिकव्हरी आणि सोन्याच्या लिलावातून मिळालेल्या एकावेळच्या नफ्याने (One-off Gains) कंपनीच्या उत्पन्नात भर घातली. मात्र, एका वर्षात शेअरमध्ये झालेली 90% ची वाढ, सोन्याच्या 70% वाढीपेक्षा आणि निफ्टीच्या (Nifty) 9% वाढीपेक्षा खूपच जास्त आहे. सध्या कंपनीचे मार्केट कॅपिटलायझेशन (Market Capitalization) ₹163,273 कोटी असून शेअरची किंमत सुमारे ₹4,067 आहे.

विश्लेषकांची चिंता आणि रेटिंग्स

भारतातील घरांमध्ये मोठ्या प्रमाणात सोन्याचा साठा असल्याने सोन्याच्या कर्जाला नेहमीच चांगली मागणी असते. तसेच, RBI ने असुरक्षित कर्जांवर (Unsecured Loans) घातलेल्या निर्बंधांमुळे अनेक ग्राहक आता सोन्यावर आधारित कर्जांकडे वळत आहेत. NBFC क्षेत्राची वाढही चांगली राहण्याची अपेक्षा आहे, FY26 मध्ये 15-17% वाढीचा अंदाज आहे. मुथूट फायनान्सचा सध्याचा P/E रेशो (Price-to-Earnings Ratio) सुमारे 20-21 आहे, जो ऐतिहासिक सरासरी 11-12 पेक्षा जास्त आहे. या तुलनेत, प्रतिस्पर्धी मण्णपुरम फायनान्सचा P/E रेशो याहून जास्त आहे. सोन्याच्या किमतीत होणारी अस्थिरता हा एक मोठा धोका आहे, ज्यामुळे मालमत्तेचे मूल्य आणि कर्जदारांची परतफेड क्षमता प्रभावित होऊ शकते. यामुळे काही विश्लेषकांनी मुथूट फायनान्सचे रेटिंग 'Equal-weight' पर्यंत खाली आणले आहे. सध्याचे सरासरी टार्गेट प्राईस (Target Price) ₹3,216.67 आहे, जे सध्याच्या किमतीवरून 20% पेक्षा जास्त घसरण दर्शवते.

वाढत्या स्पर्धेत टिकून राहण्याचे आव्हान

सोन्याच्या किमतीतील चढ-उतार हा मुथूट फायनान्ससमोरील सर्वात मोठा धोका आहे. बँका आणि फिनटेक कंपन्या सोन्याच्या कर्ज क्षेत्रात वेगाने उतरत आहेत, ज्यामुळे मुथूट आणि मण्णपुरम फायनान्ससारख्या कंपन्यांना बाजारातील हिस्सा टिकवून ठेवण्यासाठी स्पर्धा करावी लागेल. मूडीज (Moody's) सारख्या रेटिंग एजन्सीने मुथूटच्या नॉन-गोल्ड फायनान्सिंग उपकंपन्यांच्या (उदा. मायक्रोफायनान्स) मालमत्तेच्या गुणवत्तेबद्दल (Asset Quality) चिंता व्यक्त केली आहे, जिथे वाढीसोबत मालमत्तेच्या गुणवत्तेत किंचित घट आणि क्रेडिट खर्चात वाढ दिसून आली आहे. सध्याचा P/E रेशो, सोन्याच्या किमतीतील संभाव्य घसरण आणि वाढत्या स्पर्धेमुळे ताणलेला वाटू शकतो. तसेच, FY27 पासून लागू होणाऱ्या नवीन RBI मार्गदर्शक तत्त्वांमुळे काही कर्ज विभागांमध्ये गुंतागुंत वाढू शकते.

भविष्यातील वाटचाल

भारतात सोन्याच्या कर्जाचे भविष्य उज्ज्वल दिसत आहे, कारण आजही मोठ्या प्रमाणात घरांमध्ये सोने आहे आणि या क्षेत्राचे औपचारिकीकरण (Formalization) होत आहे. मुथूट फायनान्स आपल्या विस्तृत शाखा नेटवर्क आणि ब्रँडमुळे या वाढीचा फायदा घेण्यासाठी चांगल्या स्थितीत आहे. तथापि, शेअरमधील प्रचंड तेजी आणि सोन्याच्या किमतीतील अस्थिरतेचा धोका लक्षात घेता, नजीकच्या काळात शेअरमध्ये स्थिरता किंवा किमतीत समायोजन (Price Reset) होण्याची शक्यता आहे. कंपनीला स्पर्धेत टिकून राहण्यासाठी आणि नियामक बदलांशी जुळवून घेण्यासाठी आपल्या नॉन-गोल्ड व्यवसायांवर बारकाईने लक्ष ठेवावे लागेल.