जानेवारी महिन्यात शेअर बाजारात (Share Market) म्युच्युअल फंडांनी (Mutual Funds) खासगी बँकिंग सेक्टरमध्ये (Private Banking Sector) मोठी खेळी खेळली आहे. HDFC Bank आणि ICICI Bank या दोन दिग्गज बँकांमध्ये फंडांनी एकत्रितपणे सुमारे ₹15,400 कोटी गुंतवले, तर Kotak Mahindra Bank मध्येही ₹3,000 कोटींची गुंतवणूक केली. विशेष म्हणजे, जानेवारीत फंडांनी केलेल्या एकूण इक्विटी खरेदीपैकी (₹40,514 कोटी) हा वाटा तब्बल 45% होता. या मोठ्या गुंतवणुकीमुळे खासगी बँकांकडे फंड मॅनेजर्सचा वाढलेला कल स्पष्ट दिसतो.
गेल्या काही काळात सरकारी बँकांच्या (Public Sector Banks - PSBs) तुलनेत खासगी बँकांच्या शेअर्सनी (Shares) विशेष कामगिरी केली नव्हती. त्यामुळे त्यांच्या व्हॅल्युएशनमध्ये (Valuations) काहीशी नरमाई आली होती. या संधीचा फायदा घेत फंड मॅनेजर्सनी खासगी बँकांमध्ये गुंतवणूक वाढवण्याचा निर्णय घेतला, कारण त्यांना या बँकांच्या भविष्यातील वाढीची (Growth) अपेक्षा आहे.
जानेवारी 2026 अखेर HDFC Bank चा P/E रेशो सुमारे 19.50 होता, तर मार्केट कॅप (Market Cap) अंदाजे $165.65 अब्ज होती. ICICI Bank चा P/E रेशो फेब्रुवारी 2026 च्या मध्यापर्यंत 17.95 च्या आसपास होता आणि मार्केट कॅप सुमारे ₹1,012,108.9 कोटी होती. Kotak Mahindra Bank चा P/E रेशो 22.40 आणि मार्केट कॅप ₹418,648.2 कोटी होती. काही बँकांचे P/E रेशो महागड्या (Expensive) श्रेणीत जात असले तरी, या बँकांमध्ये 'होल्ड' (Hold) रेटिंग कायम होती.
विशेषतः ICICI Bank चा जानेवारी 2026 मध्ये 20.58 चा P/E रेशो महाग मानला जात होता, तरीही त्याचा PEG रेशो 1.79 होता. Kotak Mahindra Bank चे फंडामेंटल (Fundamentals) चांगले असूनही, त्याचा P/B रेशो 3.4 असल्याने तो महाग वाटत होता.
एकिकडे खासगी बँकांमध्ये गुंतवणूक वाढत असताना, दुसरीकडे सरकारी बँकांनी (PSBs) देखील जोरदार पुनरागमन केले आहे. FY25 मध्ये सरकारी बँकांच्या ॲडव्हान्स ग्रोथमध्ये (12.2%) वाढ झाली, जी खासगी बँकांच्या (9.5%) वाढीपेक्षा जास्त आहे. इतकेच नाही, तर सरकारी बँकांनी डिपॉझिट मार्केट शेअर (Deposit Market Share) टिकवून ठेवण्यात यश मिळवले आहे.
सुरुवातीला खासगी बँका तंत्रज्ञान आणि ग्राहक सेवेत पुढे होत्या, पण आता सरकारी बँकाही तंत्रज्ञानाचा वापर करत आहेत आणि त्यांच्यातील गुणवत्ता (Asset Quality) फरक कमी झाला आहे. त्यामुळे सरकारी बँका केवळ स्पर्धक म्हणूनच नव्हे, तर काही बाबतीत पुढेही दिसत आहेत.
ज्याप्रमाणे फंडांनी खासगी बँकांमध्ये मोठी गुंतवणूक केली आहे, तसा हा 'क्राऊडेड ट्रेड' (Crowded Trade) ठरू शकतो, ज्यामुळे भविष्यात जास्त फायदा मिळण्याची शक्यता कमी होऊ शकते. सरकारी बँकांकडून असलेली स्पर्धा, डिपॉझिटच्या वाढत्या किमती आणि खासगी बँकांवर येणारा नेट इंटरेस्ट मार्जिन (NIMs) चा दबाव या बाबी फंडांच्या गुंतवणुकीवर परिणाम करू शकतात.
Kotak Mahindra Bank ने जानेवारी 2026 मध्ये 1:5 चा स्टॉक स्प्लिट (Stock Split) केला, ज्यामुळे शेअर अधिक परवडणारा आणि लिक्विड (Liquid) झाला. पण यामुळे व्हॅल्युएशनच्या समस्या सुटत नाहीत. तसेच, अलीकडील अहवालानुसार, खासगी बँकांचे इंटरेस्ट उत्पन्न (Interest Income) स्थिर राहण्याची शक्यता आहे, तर सरकारी बँका FY26 च्या उत्तरार्धात नफा वाढीमध्ये (Profit Growth) पुढे राहू शकतात.
आता प्रश्न हा आहे की, खासगी बँका या वाढत्या स्पर्धेत आणि व्हॅल्युएशनच्या दबावात टिकून राहू शकतील का? फंड मॅनेजर्स यापुढेही खासगी बँकांमध्ये गुंतवणूक करतील की सरकारी बँकांकडे वळतील, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. एकूणच, बँकिंग सेक्टरमध्ये (Banking Sector) गुंतवणूकदारांसाठी संधी आणि धोके दोन्ही आहेत.