पेटीएमची पेमेंट बँक परवाना रद्द झाल्यानंतरची लवचिकता
पेटीएम (Paytm) कंपनीसाठी एक महत्त्वाची बातमी आहे. रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) ने पेटीएम पेमेंट्स बँक लिमिटेड (PPBL) चा बँकिंग परवाना 24 एप्रिल 2026 रोजी रद्द केल्यानंतरही, पेटीएमने आपल्या कामांमध्ये अभूतपूर्व लवचिकता दाखवली आहे. गेल्या दोन वर्षांपासून कंपनीने सक्रियपणे या संभाव्य धोक्यांना कमी करण्यासाठी मोठे बदल केले आहेत. यासाठी पेटीएमने पीपीबीएलशी असलेले सर्व कामाचे संबंध टप्प्याटप्प्याने संपवले. यामध्ये पीपीबीएलशी जोडलेल्या वॉलेट सेवा बंद करणे, युपीआय (UPI) पत्ते इतर बँकांमध्ये हस्तांतरित करणे, महत्त्वाचे करार संपुष्टात आणणे आणि बँकेतील संपूर्ण गुंतवणूक Write-off करणे यांसारख्या गोष्टींचा समावेश आहे. यामुळे, पीपीबीएलचे प्रकरण आता पेटीएमच्या मुख्य डिजिटल पेमेंट आणि वित्तीय सेवा व्यवसायांसाठी एक निश्चित बाब बनले आहे. सेवा सुरळीत चालू आहेत, आणि पेटीएम आता बँकेवर अवलंबून नाही.
###Jefferies कडून वाढ आणि नफ्याचे भाकीत
या पार्श्वभूमीवर, ग्लोबल ब्रोकरेज फर्म Jefferies ने पेटीएमच्या भविष्यातील कमाईबद्दल (earning) मोठे भाकीत केले आहे. फर्मच्या अंदाजानुसार, FY26 ते FY28 दरम्यान पेटीएमच्या महसुलात (revenue) वार्षिक सरासरी 22% दराने वाढ अपेक्षित आहे. या वाढीमध्ये वित्तीय सेवा वितरण (financial services distribution) विभागातून 28% वाढीचा मोठा वाटा असेल, तर मुख्य पेमेंट व्यवसायातूनही सातत्यपूर्ण प्रगती दिसेल. FY28 पर्यंत कंपनीचा नेट प्रॉफिट (Net Profit) ₹1,700 कोटींच्या जवळ पोहोचण्याची शक्यता आहे. मुख्य सेवांमधून मिळणारा प्रॉफिट मार्जिन 55-56% राहण्याचा अंदाज आहे, तर EBITDA मार्जिन 16% पर्यंत पोहोचण्याचे लक्ष्य आहे.
बाजारातील स्थान आणि तीव्र स्पर्धा
जरी UPI व्यवहारांमध्ये PhonePe आणि Google Pay यांचा दबदबा असला (त्यांच्याकडे 80% पेक्षा जास्त वाटा आहे), तरीही पेटीएम अजूनही डिजिटल पेमेंटमध्ये एक महत्त्वाचा खेळाडू आहे. पेटीएमचा UPI व्यवहारांतील वाटा सुमारे 7-8% आहे. कंपनी आपल्या मोठ्या यूजर बेसचा उपयोग केवळ UPI पेमेंटसाठीच नाही, तर कर्ज (lending) आणि उत्पादन वितरणासारख्या (product distribution) विविध वित्तीय सेवांसाठी करत आहे. पूर्वी PPBL द्वारे पुरवल्या जाणाऱ्या सेवा आता नवीन बँकिंग भागीदारांकडून पुरवल्या जात आहेत.
आव्हाने आणि भविष्यातील दृष्टिकोन
पेटीएमसमोर तीव्र स्पर्धा आहे, विशेषतः PhonePe ( 45-47% UPI वाटा) आणि Google Pay ( 33-36% UPI वाटा) यांच्याशी. कंपनीचे व्हॅल्युएशन (valuation) हे भविष्यातील मोठ्या वाढीवर आधारित आहे, ज्यामुळे P/E रेशो अनेकदा नकारात्मक किंवा खूप जास्त दिसतो. तसेच, नियामक बदलांमुळे (regulatory actions) शेअरमध्ये मोठे चढ-उतार होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. 2024 च्या सुरुवातीला RBI च्या निर्बंधांमुळे शेअर 40-50% नी घसरला होता, पण आता तो सावरला आहे. Jefferies ने पेटीएमवर ठेवलेली 'Buy' रेटिंग आणि ₹1,350 चे Target Price हे कंपनीच्या धोरणांवर आणि FY28 पर्यंत नफा मिळवण्याच्या क्षमतेवर असलेल्या विश्वासाचे प्रतीक आहे. बाजारातील तज्ञांमध्ये याबाबत वेगवेगळी मते आहेत, काहींनी Target Price ₹600 तर काहींनी ₹1,600 च्या वर दिले आहेत.
