प्रशासकीय चिंतांमुळे बाजारात पडसाद
या तणावाचे मुख्य कारण म्हणजे SEBI ने HDFC Bank चे माजी अध्यक्ष Atanu Chakraborty यांच्या राजीनाम्याच्या प्रकरणाची चौकशी सुरू केली आहे. Chakraborty यांनी काही 'घडामोडी आणि पद्धती' (happenings and practices) त्यांच्या वैयक्तिक नैतिकतेशी विसंगत असल्याचे सांगत राजीनामा दिला होता. SEBI आता माजी अध्यक्ष आणि इतर संचालकांवर त्यांच्या जबाबदाऱ्या पार पाडण्यात काही त्रुटी राहिल्या होत्या का, याची तपासणी करत आहे.
शेअरमध्ये मोठी घसरण, मार्केट व्हॅल्युएशन घटले
या नियामक तपासणीमुळे (regulatory review) गुंतवणूकदारांचा विश्वास डळमळीत झाला आहे. March 25, 2026 पर्यंतच्या आकडेवारीनुसार, HDFC Bank चे शेअर्स एका महिन्यात 13% पेक्षा जास्त घसरले होते, ज्यामुळे बँकेचे मार्केट व्हॅल्युएशन (Market Valuation) अब्जावधींनी कमी झाले. या तारखेला शेअरची किंमत अंदाजे ₹782.30 होती, जी मागील महिन्यात -19.43% चा नकारात्मक परतावा दर्शवते.
अंतर्गत तपासणी विरुद्ध SEBI चा तपास
HDFC Bank ने स्वतःच्या स्तरावर या आरोपांचे मूल्यांकन करण्यासाठी बाह्य कायदा कंपन्यांची (external law firms) नियुक्ती केली आहे. तथापि, SEBI ची चौकशी यापेक्षा वेगळी आणि सक्रिय आहे. SEBI नियामक नियमांचे उल्लंघन झाले आहे का, हे तपासत आहे. विशेष म्हणजे, भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (RBI) यापूर्वी म्हटले होते की बँकेच्या कामकाजात किंवा प्रशासनात कोणतीही 'महत्त्वाची चिंता' (material concerns) आढळली नाही. SEBI चे अध्यक्ष Tuhin Kanta Pandey यांनी देखील स्वतंत्र संचालकांनी आचारसंहिता पाळावी यावर भर दिला होता.
बँकिंग क्षेत्राची स्थिती आणि वाढता धोका
सध्या भारतीय बँकिंग क्षेत्र मजबूत स्थितीत आहे, जिथे क्रेडिट ग्रोथ (Credit Growth) 14.5% आणि डिपॉझिट ग्रोथ (Deposit Growth) 11.9% आहे. मात्र, क्रेडिट ग्रोथ डिपॉझिट्सपेक्षा जास्त असल्याने, बँकांना महागड्या होलसेल फंडिंगचा (wholesale funding) वापर करावा लागत आहे, ज्यामुळे नफ्यावर दबाव येऊ शकतो.
प्रशासकीय प्रीमियम गमावण्याचा धोका आणि प्रतिस्पर्ध्यांशी तुलना
HDFC Bank साठी सर्वात मोठा धोका म्हणजे त्यांनी मिळवलेले प्रशासकीय प्रीमियम (governance premium) गमावणे. बँकेचे P/E ratio साधारणपणे 15.36-16.36 च्या दरम्यान आहे, जे सेक्टरसाठी योग्य असले तरी, सध्याच्या बाजारातील भावना (market sentiment) याला पूर्णपणे प्रतिबिंबित करत नाही. ICICI Bank चे P/E ratio सुमारे 16.00-17.01 आणि मार्केट कॅप ₹9.01 ट्रिलियन आहे, तर State Bank of India (SBI) 11.20-11.54 च्या P/E ratio सह ₹9.79 ट्रिलियन मार्केट कॅपसह व्यवहार करत आहे. SBI चे मूल्यांकन HDFC Bank पेक्षा कमी आहे, जे बाजारात सध्या प्रशासकीय स्थिरतेला प्राधान्य देत असल्याचे दर्शवते. SEBI च्या तपासणीमुळे निर्माण झालेली अनिश्चितता गुंतवणूकदारांचा विश्वास कमी करू शकते, ज्यामुळे दीर्घकाळ मूल्यांकन (valuation) कमी राहू शकते.
विश्लेषकांचा दृष्टिकोन आणि भविष्य
या प्रशासकीय चिंता असूनही, विश्लेषकांचे (analysts) मत HDFC Bank बद्दल अजूनही सकारात्मक आहे. 'Strong Buy' रेटिंग आणि सरासरी ₹1139.13 चे 12 महिन्यांचे टार्गेट प्राईस (Target Price) कायम आहे. Nomura ने त्याचे टार्गेट ₹940 पर्यंत समायोजित केले असले तरी 'Buy' रेटिंग कायम ठेवले आहे, तर BofA Securities ने ₹1175 च्या टार्गेटसह 'Buy' रेटिंग कायम ठेवली आहे. तरीही, SEBI ची चौकशी पूर्ण होईपर्यंत गुंतवणूकदारांचा विश्वास पुन्हा मिळवणे आणि नेहमीचे प्रीमियम व्हॅल्युएशन टिकवून ठेवणे हे बँकेसमोरील आव्हान असेल.