फायनान्स कंपन्यांचा 'या' ब्लॉकचेनला होकार! प्रायव्हसी आणि स्ट्रॅटेजीसाठी खाजगी नेटवर्कला पसंती

संस्थांना प्रायव्हसी का हवी आहे?

DRW चे संस्थापक आणि CEO डॉन विल्सन यांनी ब्लॉकचेन तंत्रज्ञानाचा पारंपरिक फायनान्समध्ये वापर करण्याबाबत चिंता व्यक्त केली आहे. विल्सन यांच्या मते, पब्लिक ब्लॉकचेनचे खुले स्वरूप (open, distributed ledger) संस्थात्मक कामकाजाशी आणि त्यांच्या फायदेशीर जबाबदाऱ्यांशी (fiduciary duties) जुळत नाही. ते म्हणाले की, कोणतीही संस्था आपल्या सर्व ट्रेड्स सार्वजनिक चेनवर प्रकाशित करू शकत नाही, कारण यामुळे गोपनीय ट्रेडिंग स्ट्रॅटेजी (trading strategies) आणि जोखीम योजना (risk plans) उघड होतील. पब्लिक नेटवर्कवर मोठ्या ट्रेड्स दिसल्यास, मार्केटमधील इतर सहभागींना त्याचा फायदा घेता येतो आणि गुंतवणूकदारांच्या पुढील ट्रेड्सवर नकारात्मक परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे, प्रायव्हसी आणि नियंत्रित प्रवेश (controlled access) संस्थांसाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहेत.

प्रायव्हेट नेटवर्ककडे मोठ्या फायनान्स कंपन्यांचा कल

या गरजा पूर्ण करण्यासाठी, मोठ्या फायनान्स संस्था आता खाजगी, परवानगी असलेल्या ब्लॉकचेन नेटवर्कला (private, permissioned blockchain networks) प्राधान्य देत आहेत. JPMorgan सारख्या कंपन्यांनी Quorum (आता ConsenSys Quorum चा भाग) आणि Onyx Digital Assets सारखे प्लॅटफॉर्म विकसित केले आहेत. हे खाजगी सिस्टीम डेटा ऍक्सेस, पार्टनर व्हॅलिडेशन आणि कंप्लायन्सवर (compliance) बारीक नियंत्रण ठेवतात, जे नियमन केलेल्या कंपन्यांसाठी (regulated firms) आवश्यक आहे. हे Ethereum सारख्या पब्लिक ब्लॉकचेनपेक्षा पूर्णपणे वेगळे आहे, जिथे सर्व व्यवहार (transactions) सार्वजनिक असतात.

टोकनायझेशनमुळे खाजगी लेजरची वाढ

रिअल-वर्ल्ड ऍसेट्स (RWAs) चे टोकनायझेशन (tokenization) हे एक वेगाने वाढणारे क्षेत्र आहे, ज्यामध्ये 2030 पर्यंत ट्रिलियन डॉलर्सच्या मार्केटची अपेक्षा आहे. या विस्तारात परवानगी असलेल्या ब्लॉकचेन नेटवर्कचा मोठा वाटा आहे. जरी पब्लिक ब्लॉकचेन DeFi इकोसिस्टीममध्ये सक्रिय असले, तरी संस्था सरकारी बाँड्स, प्रायव्हेट क्रेडिट आणि रिअल इस्टेटसारख्या टोकनाइज्ड मालमत्ता (tokenized traditional assets) जारी करण्यासाठी आणि व्यवस्थापित करण्यासाठी खाजगी लेजर्सचे (private ledgers) नियंत्रित वातावरण पसंत करतात. विशेषतः 2025-2026 पर्यंत अपेक्षित असलेल्या स्पष्ट नियमांमुळे (clearer regulations) या खाजगी सिस्टीमचे आकर्षण वाढले आहे, कारण त्या कंप्लायन्स नियम आणि देखरेख (oversight) अधिक सहजपणे पूर्ण करतात.

पब्लिक चेन संस्थांसाठी धोकादायक

जोखीम-केंद्रित दृष्टिकोन (risk-focused viewpoint) पाहता, पब्लिक ब्लॉकचेनची मूळ रचना फायनान्स संस्थांसाठी मोठी आव्हाने उभी करते. DeFi मध्ये नाविन्य (innovation) आणणारी पारदर्शकता, ट्रेडिंग स्ट्रॅटेजी उघड करू शकते, ज्यामुळे फ्रन्ट-रनिंग (front-running) सारख्या समस्या उद्भवू शकतात. खाजगी सिस्टीमच्या विपरीत, जिथे सदस्य तपासले जातात आणि डेटा ऍक्सेस नियंत्रित असतो, पब्लिक लेजर्स स्पर्धकांना बाजाराची माहिती गोळा करण्यापासून रोखण्यासाठी कमी संरक्षण देतात. शिवाय, पब्लिक चेनवरील व्यवहार अंतिम होण्याची खात्री (transaction finality) आणि सहभागींवर (participants) घट्ट नियंत्रणाचा अभाव नियमन केलेल्या कंपन्यांसाठी कंप्लायन्स आणि ऑपरेशनल समस्या निर्माण करतो. Cumberland DRW ला SEC कडून नोंदणी न केलेल्या सिक्युरिटीजमध्ये (unregistered securities) व्यवहार केल्याबद्दल नोटीस येणे, हे डिजिटल मालमत्ता कंपन्यांसाठी बदलत्या नियमांचे उदाहरण आहे, जे खाजगी, ऑडिट करण्यायोग्य आणि नियंत्रित ब्लॉकचेन सोल्यूशन्सचे महत्त्व अधोरेखित करते.

ब्लॉकचेनचे दोन वेगळे मार्ग

फायनान्समध्ये ब्लॉकचेनचा स्वीकार आता दोन मार्गांनी होत असल्याचे दिसते. पब्लिक ब्लॉकचेन हे नाविन्य (innovation), DeFi विकास आणि क्रिप्टो-नेटिव्ह ऍप्लिकेशन्ससाठी केंद्रबिंदू राहतील. दुसरीकडे, खाजगी आणि परवानगी असलेल्या लेजर्स पारंपरिक फायनान्स कंपन्यांसाठी टोकनायझेशन, पेमेंट्स आणि इतर महत्त्वाच्या सेवांसाठी मुख्य तंत्रज्ञान बनत आहेत. हे गोपनीयता, कंप्लायन्स आणि नियंत्रणाला (control) पब्लिक नेटवर्कच्या ओपन, विकेंद्रित स्वरूपापेक्षा (decentralized nature) अधिक प्राधान्य देते. जसे नियम अधिक स्पष्ट होतील आणि डिजिटल मालमत्तेत (digital assets) संस्थात्मक पैसा वाढेल, तसतसे या कस्टम, सुरक्षित आणि नियंत्रित ब्लॉकचेन सोल्यूशन्सची मागणी वाढेल, ज्यामुळे संस्थात्मक बदल खाजगी तंत्रज्ञानाकडे (private tech) अधिक दृढ होतील.