सप्टेंबर आणि ऑक्टोबरमध्ये विदेशी गुंतवणूकदारांनी भारतीय सरकारी बाँड्समधून **₹17,417 कोटींची** मोठी विक्री केली आहे. ब्लूमबर्ग इंडेक्समध्ये समावेशाला उशीर आणि अमेरिकन बाँड यील्डमधील वाढीचा फटका भारतीय बाजाराला बसत आहे.
गुंतवणूक का घटली?
परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदारांनी (FPIs) सप्टेंबर आणि ऑक्टोबर या दोन महिन्यांत 'फुल्ली ॲक्सेसेबल रूट' (FAR) अंतर्गत असलेल्या भारतीय सरकारी रोख्यांमधून ₹17,417 कोटी काढून घेतले आहेत. वर्षाच्या सुरुवातीला झालेली मोठी खरेदी पाहता, सध्याच्या मार्केट परिस्थितीमुळे गुंतवणूकदारांनी आपला दृष्टिकोन बदलला असल्याचे दिसत आहे.
ब्लूमबर्ग इंडेक्सचा खोळंबा
गुंतवणूक कमी होण्यामागचे सर्वात मुख्य कारण म्हणजे ब्लूमबर्ग ग्लोबल ॲग्रिगेट इंडेक्समध्ये भारताचा समावेश होण्यास झालेला विलंब. या समावेशामुळे मोठ्या प्रमाणात 'पॅसिव्ह' गुंतवणूक भारतात येईल, अशी अपेक्षा होती. मात्र, इंडेक्स प्रोव्हाइडरने काही सुधारणांची गरज असल्याचे सांगत ही प्रक्रिया पुढे ढकलली, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांचा उत्साह मावळला आहे.
जागतिक घडामोडींचा दबाव
केवळ इंडेक्सचा विषय नाही, तर जागतिक मॅक्रो-इकोनॉमिक फॅक्टर्सही भारतीय बाजारावर दबाव निर्माण करत आहेत:
- US ट्रेझरी यील्ड: अमेरिकन बाँड्सवरील परतावा वाढल्याने आंतरराष्ट्रीय गुंतवणूकदारांसाठी डॉलर-आधारित मालमत्ता अधिक आकर्षक ठरत आहे.
- रुपयाचे अवमूल्यन: डॉलरच्या तुलनेत भारतीय रुपया कमकुवत झाल्यामुळे परदेशी गुंतवणूकदारांच्या एकूण परताव्यावर (Returns) परिणाम होत आहे, परिणामी ते सावध पावले उचलत आहेत.
पुढे काय?
जरी गेल्या दोन महिन्यांत विक्री झाली असली, तरी चालू आर्थिक वर्षातील एकूण गुंतवणूक अजूनही पॉझिटिव्ह आहे. त्यामुळे ही एक 'मार्केट करेक्शन' मानली जात आहे. आगामी काळात रुपयाची स्थिरता, जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमती आणि इंडेक्स समावेशाबाबत मिळणारे अपडेट्स यावरच गुंतवणूकदारांचा परतावा अवलंबून असेल.