महागाई आणि वाढत्या ऊर्जा खर्चावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी Bank of England ने व्याजाचे दर **0.25%** ने वाढवून **4.00%** केले आहेत. ८-१ च्या बहुमताने घेण्यात आलेल्या या निर्णयामुळे जागतिक बाजारावर आणि विशेषतः भारतीय आयटी (IT) कंपन्यांवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
निर्णयाचा घटनाक्रम
Bank of England च्या मॉनेटरी पॉलिसी कमिटीने (MPC) ५ नोव्हेंबर २०२६ रोजी व्याजाचे दर 4.00% पर्यंत वाढवण्याचा निर्णय घेतला. या निर्णयाला समितीच्या सदस्यांनी 8-1 अशी मंजुरी दिली. वाढती महागाई रोखण्यासाठी हे पाऊल उचलण्यात आले असून, २०२७ च्या मध्यापर्यंत महागाई 5% च्या आसपास स्थिरावेल, असा अंदाज बँकेने वर्तवला आहे.
महागाईचे मूळ कारण
ईराण-मध्य-पूर्व संघर्षामुळे पुरवठा साखळीवर (Supply Chain) ताण आला असून, ऊर्जा खर्च वाढला आहे. हाच वाढता खर्च महागाई वाढण्यास कारणीभूत ठरत आहे. समितीमधील सदस्या कॅथरीन मान यांनी 50 बेसिस पॉइंट्स वाढीचा प्रस्ताव दिला होता, जे दर्शवते की धोरणकर्त्यांमध्ये किमती वाढण्याच्या वेगाबाबत मोठी चिंता आहे.
भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी धोक्याची घंटा?
१. IT क्षेत्रावर परिणाम: अनेक मोठ्या भारतीय आयटी कंपन्यांचा मोठा महसूल युके (UK) मधील क्लायंटकडून येतो. तिथे व्याजदर वाढल्यामुळे कंपन्यांचे बजेट कमी होऊ शकते, ज्याचा थेट परिणाम आयटी प्रोजेक्ट्सवर आणि कंपनीच्या मार्जिनवर होऊ शकतो.
२. FII गुंतवणूक आणि तरलता: जागतिक स्तरावर व्याजदर वाढल्यास परकीय गुंतवणूकदार (FII) आपला पैसा सुरक्षित अशा 'यील्ड-बेअरिंग' मालमत्तांकडे वळवतात. यामुळे भारतीय शेअर बाजारातील तरलता कमी होऊ शकते आणि बाजारात अस्थिरता वाढू शकते.
३. चलन बाजारातील हालचाली: ब्रिटीश पाउंड (GBP) विरुद्ध भारतीय रुपया (INR) यातील चढ-उतारामुळे ज्या कंपन्यांचा युकेशी व्यापार आहे, त्यांच्या नफ्यावर परिणाम होऊ शकतो.
आता गुंतवणूकदारांच्या नजरा पुढील महागाईच्या आकडेवारीवर आणि MPC च्या आगामी वक्तव्यांवर असतील, जेणेकरून हे दर यापुढे अजून वाढणार की इथेच स्थिरावणार, हे स्पष्ट होईल.