बंधन बँकेने आपल्या हाऊसिंग फायनान्स विभागातील ₹304 कोटींचे स्ट्रेस्ड (Stressed) कर्जे विकण्याचा निर्णय घेतला आहे. अॅसेट रिकन्स्ट्रक्शन कंपन्यांना (ARCs) स्विस चॅलेंज पद्धतीने (Swiss Challenge Method) ही विक्री केली जाईल. Q4FY26 मध्ये बँकेच्या नफ्यात ६८% वाढ झाली असली, तरी ताळेबंद (Balance Sheet) अधिक मजबूत करण्यासाठी हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
काय घडले?
बंधन बँकेच्या बोर्डाने (Board) त्यांच्या हाऊसिंग फायनान्स विभागातील नॉन-परफॉर्मिंग ॲसेट्स (NPAs) विकण्यास मंजुरी दिली आहे. बँकेची योजना ३१ मे २०२६ पर्यंत थकीत असलेल्या ₹303.74 कोटींच्या कर्जांची विक्री करण्याची आहे. ही कर्जे NPA म्हणून वर्गीकृत आहेत, म्हणजे ती 180 दिवसांपेक्षा जास्त कालावधीसाठी थकीत आहेत. स्विस चॅलेंज पद्धतीने बोली मागवून, अॅसेट रिकन्स्ट्रक्शन कंपन्यांकडून (ARCs) या कर्जांची विक्री केली जाईल. या प्रक्रियेमुळे बँकेला थकीत मालमत्तेसाठी सर्वोत्तम किंमत मिळण्याची खात्री होईल.
गुंतवणूकदारांसाठी काय महत्त्वाचे?
गुंतवणूकदारांसाठी, NPA ची विक्री हा ताळेबंद (Balance Sheet) सुधारण्याचा एक सामान्य मार्ग आहे. जेव्हा बँक NPA एखाद्या ARC ला विकते, तेव्हा कर्जाची वसुली आणि त्यातील जोखीम विशेष संस्थेकडे जाते. यामुळे बँकेचे ग्रॉस NPA आकडे कमी होतात आणि व्यवस्थापनाला इतर कामांवर लक्ष केंद्रित करता येते. मात्र, यात बँकेला काही प्रमाणात तोटा सहन करावा लागू शकतो, कारण सहसा या कर्जांची विक्री पुस्तकी किमतीपेक्षा कमी दराने होते, ज्याला 'हेअरकट' (Haircut) म्हणतात. गुंतवणूकदार या विक्रीतून बँकेला किती भांडवल मिळते याकडे लक्ष देतील, कारण याचा बँकेच्या नफ्यावर आणि भांडवलावर थेट परिणाम होईल.
आर्थिक आणि व्यावसायिक संदर्भ
हा निर्णय बँकेच्या Q4FY26 च्या निकालांच्या पार्श्वभूमीवर आला आहे. या तिमाहीत बँकेने ₹534 कोटींचा नेट प्रॉफिट (Net Profit) नोंदवला, जो मागील वर्षाच्या तुलनेत 68% अधिक आहे. नफ्यात मोठी वाढ झाली असली तरी, नेट इंटरेस्ट इन्कम (NII) 1.4% ने वाढून ₹2,795.4 कोटी इतका झाला. कमी प्रोव्हिजनिंग (Provisioning) किंवा नॉन-इंटरेस्ट उत्पन्नामुळे नफ्यात वाढ दिसून येत आहे. बँकेसाठी मालमत्तेची गुणवत्ता सुधारणे (Asset Quality) महत्त्वाचे आहे; ग्रॉस NPA गुणोत्तर 3.27% पर्यंत सुधारले आहे, जे मागील तिमाहीतील 3.33% पेक्षा कमी आहे. नेट NPA 0.97% इतके आहेत.
कर्ज आणि ठेवींचा कल (Loan and Deposit Trends)
बंधन बँकेच्या एकूण व्यवसायात मिश्र वाढ दिसून आली. मार्च २०२६ अखेरपर्यंत बँकेचे एकूण कर्ज पुस्तक (Loan Book) ₹1.54 लाख कोटी झाले, जे मागील वर्षाच्या तुलनेत 12.6% ने वाढले आहे. एकूण ठेवी 10% ने वाढून ₹1.66 लाख कोटी झाल्या. रिटेल ठेवींमध्ये 17.7% ची लक्षणीय वाढ झाली आहे, ज्या आता बँकेच्या एकूण ठेवींच्या सुमारे 74% आहेत. दुसरीकडे, बल्क ठेवींमध्ये 6.9% घट झाली आहे, जी अधिक स्थिर आणि छोट्या ठेवींकडे झुकत असल्याचे दर्शवते.
गुंतवणूकदारांनी काय तपासावे?
पुढे, गुंतवणूकदार या NPA विक्री संदर्भात काही प्रमुख गोष्टींवर लक्ष केंद्रित करतील. विक्रीची अंतिम किंमत आणि वसुलीचे आकडे महत्त्वाचे ठरतील. जर बँक या मालमत्ता त्यांच्या सध्याच्या पुस्तकी मूल्याच्या (Book Value) जवळ विकू शकली, तर ते सकारात्मक मानले जाईल. याउलट, जर मोठी सूट (Discount) द्यावी लागली, तर त्याचा तात्काळ कमाईवर परिणाम होऊ शकतो. याव्यतिरिक्त, CASA (Current Account Savings Account) ठेवींचा कल, ज्या 2.8% वाढून ₹48,751 कोटी झाल्या आहेत, आणि बँकेची लिक्विडिटी कव्हरेज रेशो (Liquidity Coverage Ratio) 131.76% राखण्याची क्षमता यावरही लक्ष ठेवले जाईल. कलेक्शन एफिशिएन्सीमध्ये (Collection Efficiency) सुधारणा, जी मागील तिमाहीत 98.9% होती, दीर्घकालीन मालमत्तेच्या गुणवत्तेसाठी महत्त्वपूर्ण ठरेल.
