UK मध्ये EV बॅटरी उत्पादनाला मोठी चालना
युनायटेड किंगडम (UK) सरकारने भारताच्या टाटा ग्रुपच्या Agratas या बॅटरी निर्मिती विभागाला £380 दशलक्ष एवढे मोठे अनुदान मंजूर केले आहे. या निधीतून UK मधील सर्वात मोठी इलेक्ट्रिक वाहन बॅटरी Gigafactory उभारली जाईल. शून्य-उत्सर्जन वाहतूक तंत्रज्ञानामध्ये UK ची क्षमता वाढवण्यासाठी £470 दशलक्ष च्या व्यापक प्रयत्नांचा हा एक भाग आहे. Somerset येथे उभारल्या जाणाऱ्या या प्लांटमधून दरवर्षी सुमारे 40 GWh (Gigawatt-hours) बॅटरी सेल्सचे उत्पादन अपेक्षित आहे, ज्यामुळे UK ची EV बॅटरी उत्पादन क्षमता लक्षणीयरीत्या वाढेल आणि ऑटोमोटिव्ह पुरवठा साखळी अधिक मजबूत होईल.
UK उद्योगाला बळ, हजारो नोकऱ्यांची निर्मिती
या मोठ्या सरकारी अनुदानामुळे EV बॅटरीसाठी मजबूत देशांतर्गत उत्पादन उभारण्याच्या UK च्या गरजेला पूर्ण होण्यास मदत होईल, जी इलेक्ट्रिक मोबिलिटीच्या जागतिक वाटचालीसाठी अत्यंत महत्त्वाची आहे. टाटा ग्रुपकडून अंदाजे £4 अब्ज इतकी खाजगी गुंतवणूक या Agratas Gigafactory मध्ये केली जाणार आहे. या प्रकल्पाचे उत्पादन 2026 पासून सुरू होण्याची शक्यता आहे. हा प्लांट प्रामुख्याने Jaguar Land Rover (JLR) आणि इतर कार उत्पादकांना बॅटरीचा पुरवठा करेल. या प्रकल्पामुळे सुमारे 4,000 थेट नोकऱ्या निर्माण होतील, तसेच संबंधित उद्योगांमध्ये हजारो अतिरिक्त रोजगाराच्या संधी उपलब्ध होतील, ज्यामुळे अर्थव्यवस्थेला चालना मिळेल.
जागतिक स्पर्धेत UK चे स्थान
UK सरकारचे हे पाऊल त्यांच्या शून्य-उत्सर्जन वाहन धोरणाप्रती असलेली कटिबद्धता दर्शवते. युनायटेड किंगडममध्ये आतापर्यंत केवळ दोन मोठ्या Gigafactorys नियोजित आहेत, त्यामुळे Agratas मधील गुंतवणूक ही EV बॅटरीच्या वाढत्या मागणीची पूर्तता करण्यासाठी महत्त्वपूर्ण ठरेल. तथापि, युरोपमध्ये बॅटरी उत्पादनासाठी मोठी स्पर्धा आहे, जिथे जर्मनी आणि हंगेरी सारखे देश CATL आणि BYD सारख्या कंपन्यांच्या गुंतवणुकीमुळे महत्त्वाचे केंद्र बनत आहेत. युरोपमध्ये 2030 पर्यंत 1.3 TWh पेक्षा जास्त उत्पादन क्षमता अपेक्षित आहे, परंतु 2030 पर्यंत 1.5 TWh च्या अंदाजित मागणीच्या तुलनेत अतिरिक्त क्षमता (overcapacity) निर्माण होण्याचा धोकाही आहे.
JLR च्या विद्युतीकरणाचे लक्ष्य आणि स्थानिक पुरवठा
Jaguar Land Rover (JLR) स्वतःच्या वाहनांचे विद्युतीकरण करण्याच्या तयारीत आहे. Jaguar ब्रँड 2026 पर्यंत पूर्णपणे इलेक्ट्रिक होईल आणि 2030 पर्यंत JLR च्या सर्व मॉडेल्समध्ये बॅटरी-इलेक्ट्रिक पर्याय उपलब्ध असतील. या Gigafactory मधून JLR च्या नवीन मॉडेल्ससाठी बॅटरीचा पुरवठा करणे सोपे होईल आणि UK च्या ऑटो उद्योगाला स्थानिक पातळीवर अधिक घटक मिळण्यास मदत होईल, ज्यामुळे 2030 पर्यंत £4.6 अब्ज ची बचत अपेक्षित आहे.
बाजारपेठेतील आव्हाने आणि धोके
या प्रकल्पाला जागतिक ऑटो उद्योगातील तीव्र स्पर्धा आणि चीनकडून येणाऱ्या स्वस्त बॅटरी आयातीचे आव्हान आहे. काही ऑटोमेकर कंपन्या बदलत्या ग्राहक मागणीमुळे आणि उत्पादन समस्यांमुळे EV ऐवजी हायब्रिड वाहनांवर अधिक लक्ष केंद्रित करत आहेत. JLR ला देखील सायबर हल्ल्यासारख्या घटनांमुळे नफ्यात चढ-उतार अनुभवावे लागले आहेत. युरोपमधील बॅटरी बाजारात 2030 पर्यंत अतिरिक्त क्षमता निर्माण होण्याचा धोका आणि कच्च्या मालाच्या पुरवठ्याच्या समस्या यासारखी आव्हाने प्रकल्पाच्या दीर्घकालीन यशासाठी महत्त्वाची ठरतील.
UK च्या नेट-झिरो (Net-Zero) महत्त्वाकांक्षांना पाठिंबा
Agratas Gigafactory हा UK च्या टिकाऊ बॅटरी डिझाइन आणि उत्पादनात आघाडीवर राहण्याच्या योजनेचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. देशाचे उद्दिष्ट 2030 पर्यंत सुमारे 110 GWh EV बॅटरी उत्पादन साध्य करण्याचे आहे. हा प्रकल्प UK च्या औद्योगिक धोरणाशी सुसंगत आहे, ज्यामुळे गुंतवणूक आकर्षित होईल आणि उत्पादनात उच्च-मूल्य असलेल्या नोकऱ्या निर्माण होतील. Society of Motor Manufacturers and Traders (SMMT) ने 'Opportunity Auto' मोहीम सुरू केली आहे, जी देशांतर्गत उत्पादनाच्या £4.6 अब्ज च्या क्षमतेवर प्रकाश टाकते. हा प्रकल्प UK ची जागतिक EV उद्योगातील भूमिका सुरक्षित करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे.