पेट्रोल पंपांवर E20 इंधनाच्या गुणवत्तेबाबत ऑटोमोबाईल कंपन्यांनी सरकारकडे एक स्वतंत्र तपासणी यंत्रणा स्थापन करण्याची मागणी केली आहे. E20 इंधनात भेसळ आणि अपुऱ्या पायाभूत सुविधांमुळे इंजिनमध्ये बिघाड आणि गंज लागण्याच्या घटना वाढत आहेत.
Detailed Coverage
इंधनाच्या गुणवत्तेचा गंभीर प्रश्न
भारतीय ऑटोमोबाईल इंडस्ट्रीने इंधन मंत्रालयावर दबाव वाढवला आहे. पेट्रोल पंपांवर विकल्या जाणाऱ्या इंधनाच्या गुणवत्तेची तपासणी करण्यासाठी एक स्वतंत्र यंत्रणा असावी, अशी मागणी कंपन्यांनी केली आहे. देशभरातील अनेक ग्राहकांच्या गाड्यांमध्ये इंजिन बिघाडण्याच्या तक्रारी वाढल्या असून, याचे मुख्य कारण भेसळयुक्त E20 इंधन असल्याचे समोर येत आहे.
इथेनॉल ब्लेंडिंगचा परिणाम
सरकारच्या E20 प्रोग्रामनुसार, पेट्रोलमध्ये आता 20% इथेनॉल मिसळले जाते. एप्रिल 2023 पासून ऑटो कंपन्या E20 इंधनाशी सुसंगत गाड्या बनवत आहेत. मात्र, कंपन्यांच्या तपासणीत पेट्रोलमध्ये आर्द्रता आणि क्लोराईडचे प्रमाण जास्त आढळले आहे, जे BIS मानकांनुसार नाही. E20 इंधनात या भेसळीमुळे इंजिनच्या कार्यक्षमतेवर परिणाम होतो आणि काहीवेळा गाडी पूर्णपणे बंद पडते.
पायाभूत सुविधा आणि तांत्रिक अडचण
इथेनॉल पाणी सहज शोषून घेते. त्यामुळे, कंपन्यांच्या मते, पेट्रोल साठवण्यासाठी असलेल्या जुन्या अंडरग्राउंड टँक आणि पाईपलाईन्समध्ये गंज लागण्याची समस्या वाढली आहे. जेव्हा E20 टँकमध्ये पाण्याचे प्रमाण 0.5% पेक्षा जास्त होते, तेव्हा इथेनॉल आणि पाणी पेट्रोलपासून वेगळे होते. यामुळे गाडीच्या इंजिनमध्ये पाण्याचे मिश्रण जाते आणि बिघाड होतो.
स्वतंत्र प्रमाणपत्राची मागणी
सध्या इंधनाच्या गुणवत्तेची तपासणी तेल कंपन्या (OMCs) स्वतःच करतात. मात्र, कंपन्यांचे म्हणणे आहे की यामुळे हितसंबंधांचा संघर्ष (Conflict of Interest) निर्माण होतो. त्यामुळे, ऑटो कंपन्या आता BIS सारख्या स्वतंत्र संस्थेकडून पंपांवरील इंधनाची गुणवत्ता प्रमाणित करण्याची मागणी करत आहेत. यामुळे इंधनाच्या शुद्धतेची खात्री मिळेल आणि भेसळ थांबेल.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे: E20 इंधनाच्या यशस्वीतेसाठी पायाभूत सुविधांमध्ये सुधारणा होणे आवश्यक आहे. या मागणीचा काय परिणाम होतो, यावर गुंतवणूकदारांनी लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे. इंधन गुणवत्तेतील त्रुटींमुळे ऑटो कंपन्यांना नुकसान भरपाई आणि वॉरंटी क्लेम्सचा धोका संभवतो.
